Het lijkt niet verstandig die luu al te vaak te beledigen

Beste minister. Bepèstepe mepinnepìsteper. Er zijn tijden geweest, toen ik acht jaar oud was en graag wilde doorgaan voor een vreemdeling, er zijn tijden geweest dat ik op straat louter de P-taal sprak....

Marjolijn Februari

Ik was niet de enige. In het archief van de Stigting vir Bemagtiging deur Afrikaans kijkt Wendy Anthonie, afkomstig uit een gekleurd gezin, terug op de P-taal van haar jeugd. 'Dit was die dae toe jy nie eens in die rigting van 'n blanke nooi of kêrel kon kyk nie. Jy kon nie eens met hulle glimlag of hulle beleefd groet nie. Wat maak 'n mens nou met hierdie opgehoopte woede oor onreg, wat net-net wil uitkook? Jy 'ontwerp' jou geheime taal. Jy ontwerp die P-taal!'

Anthonie was blij met deze taalaffaire - taalaffêre. 'Daarmee was ons veilig, want niemand behalwe ons jong mense het dit verstaan nie. Jy kon nou letterlik met moord wegkom en boonop soos 'n buitelander klink. So lekker Spaanserig sou ek sê! Ek weet nie mooi hoe om dié taalaffêre in ordentlike Afrikaans te verduidelik nie. Al wat ek weet, is dat die letter p oral ingedruk word en dat jy heel geleerd klink wanneer jy dit vinnig praat!'

Maar de taalaffêre bleef niet beperkt tot gekleurde gezinnen in Zuid-Afrika en autochtone gezinnen in Midden-Nederland. In de loop der jaren werd de P-taal als geheimtaal overal ingevoerd. Op de site van Marokko Community kwam de vraag voorbij 'Wat praten jullie thuis?' En Sarahsalima antwoordde: 'Marokkaans/Arabisch, af en toe Nederlands, en mijn broer en ik de P-taal onderling. Kennen jullie de P-taal by the way?'

Bepèstepe mepinnepìsteper. U hebt gelijk. Machtspelletjes, machinaties, persoonlijke belangen - in de politiek is alles ongetwijfeld veel 'vuiler en vunziger' dan je vanuit de verte zou denken. Macht heeft nu eenmaal de neiging zich te vermeerderen, te vergroten, om zich heen te grijpen, aan te woekeren en door te schieten. Dat geldt niet alleen voor politieke macht, het geldt voor alle macht. Ook voor die van religieuze leiders, linkse en rechtse actievoerders, straatbendes en andere idealistische groeperingen.

En als de macht groeit, gaat hij zich vanzelf bemoeien met de taal die je spreekt, met de huwelijken die je sluit, met de verbintenissen die je aan gaat en met de dingen die je denkt. Dus, omdat tegenwoordig de tijden genadig zijn voor mensen met macht, stapelen de potsierlijke voorstellen zich op waarmee politici en bestuurders hun greep op de samenleving willen vergroten. Er worden niet alleen onderling campagnespelletjes gespeeld, er worden spelletjes gespeeld met de Nederlandse bevolking als geheel.

Het voorstel om iedereen op Nederlands grondgebied te verplichten Nederlands te spreken is zo'n potsierlijk voorstel, dat mij althans volledig vervreemdt van mijn Nederlanderschap. Dat wil niet zeggen dat ik het belang onderschat van het Nederlands als officiële taal, als institutionele taal, als schooltaal, als eerste omgangstaal. Of dat ik het gevaar van geheime talen misken. 'Jy kon nou letterlik met moord wegkom', schrijft Wendy Anthony, en dat klinkt niet als een aanbeveling om de P-taal onder terroristen te verspreiden.

Maar ook al erken je het belang van het Nederlands, het belang van toezicht en van de versterking van de Nederlandse identiteit - de vraag moet toch altijd voorop staan welke identiteit je precies wilt versterken. En dan valt er veel te zeggen voor een liberaal Nederlanderschap, dat iedereen toestaat zijn eigen leven te leiden, zijn eigen vrienden te kiezen en zijn eigen taal te spreken. Een paar opmerkingen wil ik niettemin best in het Nederlands maken. Ik heb een woordenlijst Engels-Gronings bij de hand, zodat ik mijn pleidooi voor relevant actions gemakkelijk kan vertalen in een pleidooi voor moatregeln dei d'r echt tou doun.

Als het gunstige tijden zijn voor mensen met macht, dan is dat omdat onveiligheid vraagt om controle, toezicht, screening, de boudel goud noakiekn, om toename van overheidsbevoegdheden en afname van privacy. De laatste weken begint de keerzijde van al die controle echter al meer en meer duidelijk te worden. Internationaal leidt de strijd tegen terroristen tot marteling-op-bestelling en je moet je afvragen of corrupte en misdadige ambtenaren eigenlijk niet nog erger zijn dan terroristen. Voor de veiligheid is het dus allereerst nodig dat de beveiligingsbeambten betrouwbaar zijn.

Je verwacht vervolgens van politici dat ze in onzekere tijden pro active zijn en alvast wat doun veur dat 'n ander aan de gang goit. Maar een samenleving heeft niet alleen ambitieuze politici nodig, er is ook behoefte aan motivated people, luu dei d'r alles veur doun willn. Het lijkt dus niet verstandig die luu al te vaak te beledigen. Al is het andersom natuurlijk ook zo dat de gemotiveerde mensen zichzelf wel eens wat strenger zouden mogen toespreken. Het land zou er een stuk beter voorstaan als alle burgers zouden leven naar de eisen die ze stellen aan politici.

Er is ten slotte niets tegen op image buiding, aignwies doun, en op bescherming van Nederland tegen lastpakken en criminelen. Als handhaving van normen tegenwoordig strenger en consequenter moet worden om schade te voorkomen, dan moet zij strenger worden en consequenter. Daarvoor ligt een gehele juridische en morele infrastructuur al klaar. Maar de rest van het leven, al het onschadelijke gewriemel, het ongevaarlijke en het geheimzinnige, het onderlinge en het geringe, moet veilig uit de klauwen van de macht zien te blijven.

Dat is eigenlijk alles wat ik over Nederland wilde zeggen. Des te strenger we worden, des te aardiger we moeten blijven. Leve Nederland! Lepévepe Nepédeperlepand!

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden