Het leven van Joop van den Ende is nog lang niet klaar

De lach van Mary Dresselhuys, de echo van Stanley Burleson, een hit van Pia Douwes en de stem, overal die stem, van Willem Nijholt....

Van onze verslaggeefster Karin Veraart

Niks megashow. Knusse kakofonie tijdens de opening van de tentoonstelling Koopman in illusies. In een relatief kleine ruimte op de eerste verdieping van het Theatermuseum in Amsterdam zijn een aantal theatertentjes ingericht, met draperieën van donkerrood velours en zitjes in purper en goud. Iedere ruimte heeft zijn eigen thema; tezamen belichten ze dertig jaar Joop van den Ende Theaterproducties.

De drie decennia zijn vertaald naar drie 'hoofdstukken': de revues, de toneelstukken, de musicals. Per genre staat een bepaalde productie centraal, omlijst door rekwisieten, foto's en interviews door Willem Nijholt - die tussen de bedrijven door het levensverhaal van Joop van den Ende vertelt.

De reis om de wereld in 180 minuten staat er in lichtletters geprojecteerd op het gordijn van het mini-revuetheater: de naam van de show waarmee André van Duin in 1984 zijn 20-jarig artiestenbestaan vierde. En ja: op een doek verderop zien we Corrie van Gorp in verentenue vanuit de hemel neerschrijden. Frans van Dusschoten verschijnt en daar is André in een mal pilotenpak, dat net als de jurk van Van Gorp (paarse lovertjes) en Van Dusschotens outfit in het echt te bezichtigen is.

De revue was een van de eerste ondernemingen waarmee Joop van den Ende furore maakte. Lach in de Ruimte heette de eerste, waarin Van Dusschoten nog als grootste ster gold. Daarna ging het razend rap. 'Aan het publiek heeft het nooit gelegen', mijmert Joop van den Ende op de avond van de opening. 'Maar de critici ...nou ja, achteraf snap ik het ook wel.' In een kleine, schemerige ruimte tussen alle commotie in, schuift hij even aan en zegt onomwonden: 'Een beetje publiciteit kan geen kwaad'.

Joop van den Ende (1942), koopman in illusies. Toepasselijke titel, vond hij zelf en dus gaf hij zijn fiat. Met de inhoud van de tentoonstelling heeft hij verder niets van doen gehad - Van den Ende Theaterproducties leverde logistieke hulp, en dat was al.

Joop, aldus Van Duin, en ook anderen elders op de tentoonstelling, doet alles. Plant, onderneemt, rent rond achter de coulissen en bemoeit zich met wat al niet. Een jaar geleden hield het even op. Hij stapte uit het televisie-conglomeraat Endemol. Maar hij is weer terug. Ziet er goed uit. Gaat aan de slag met zijn teruggekochte theaterbedrijf. De tentoonstelling hielp in zekere zin bij het nadenken over de toekomst, zegt hij. Dingen op een rijtje zetten. 'Ik moet een beetje voortmaken. Op het professionele vlak heb ik geen dertig jaar meer.'

Acht, negen keer is hem de afgelopen tijd toestemming gevraagd voor een boek over zijn leven. 'Ik heb nee gezegd: het is nog niet klaar.'

Dus? Somt op, snel: 'Ik wil oorspronkelijker musicals maken. En een nieuwe stap zetten op theatergebied.' Aarzelt: 'Ik had destijds niet de goede achtergrond om zelf...' Pauzeert even: 'Ik heb wel alle grote namen van aan me weten te binden: Ko, Mary, Hermus, Krabbé.' Gebaart achter zich, waar de kostuums zijn opgesteld van Cyrano de Bergerac (inclusief neuzen), het groots opgezette toneelstuk dat hem medio jaren zeventig op de rand van het faillissement bracht. Enfin, Shakespeare wil hij straks gaan doen en Molière. Op Broadway is hij bezig met een stuk dat Sam Mendes (American Beauty) regisseert en met Hans Christian Andersen, over het leven van de sprookjesschrijver: een theatermusical. Want de musical, van de drie genres op de tentoonstelling degene waarin Van den Ende het meest baanbrekend is geweest, blijft. Plannen zijn er in de maak voor Rooie Sien, Ciske de Rat en Rex, 'met Mark Rietman in de regie.'

Dan is Van den Ende verdwenen. Op de video rondt Willem Nijholt zijn relaas af. Hij besluit met de droom. Joops droom van een eigen musicaltheater in Amsterdam. Dat gaat er komen, heeft hij zelf gezegd. Niks illusie.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden