Column

Het kerstkonijn van tafel

Toine Heijmans in Abcoude-Amsterdam

Actievoeren met de vegan streaker.

Verslaggever Toine Heijmans gaat mee met dierenactivisten. 'Konijnen zijn een begin; het ideaal is een wereld waarin geen dier meer wordt geslacht.' Foto thinkstock

'Nu ben je embedded', zegt Peter en hij heeft gelijk: ik zit op de achterbank van zijn Toyota en er is geen weg terug. We gaan een file veroorzaken. Peter remt af, het loopt tegen de avondspits, we krijgen de eerste middelvingers. Alles voor de konijnen. Susana heeft de rookbom in haar hand, Patrick staat met vuurwerk op het viaduct. Peter belt: 'Het begint, steek die fakkel maar aan.' Hij zet de radio hard maar niet voor de muziek: we koersen op een filemelding. En op het NOS Journaal.

Peter Janssen is een hardloper. Zijn lichaam is gewend aan endorfine. Hij komt half hollend naar de geheime verzamelplaats in Abcoude; Johnny is er al, Saskia en Karin ook. Patrick heeft tiewraps meegenomen.

Peter Janssen (r), leider van de Stichting Konijnen in Nood.

Peter legt met doeltreffende gebaren uit wat we gaan doen. Karin zegt: 'Ik weet niet zo goed wat ik hiervan moet vinden. We gaan dus gewone burgers in de file zetten, die misschien ook wel voor konijnenrechten zijn.'

Peter: 'De bedoeling is dat het op de radio komt, bij de filemeldingen. Heel veel mensen horen dat.'

Karin: 'Oké, dan ga ik ervoor.'

Ze willen het kerstkonijn van tafel: twee miljoen, zegt Peter, worden er in Nederland elk jaar geslacht. Patrick noemt konijnen 'een beetje de vergeten dieren van de vee-industrie'. Hij is operator in een snoepfabriek in Waddinxveen. Johnny voert sinds zijn pensionering als schilder 'continu' actie; staat met een koebel bij het proefdierlaboratorium in Rijswijk, 'ze worden er gek van me'. Dimitri is bakker in Harderwijk. 'Konijnen zijn een begin', zegt hij; het ideaal is een wereld waarin geen dier meer wordt geslacht.

Dierenactivist zijn is geen keuze, zegt Saskia, je bént het, 'als kind wilde ik al niet naar het Dolfinarium'. Ze is informatiespecialist in Wageningen en heeft een middag vrij genomen. Peter verzint de acties 'en wij voeren ze uit. Meestal weten we niet wat er gaat gebeuren.'

We zijn met vijf auto's. We plakken handgeschreven posters op de achterruiten en rijden naar Amsterdam. Peters bewegingen worden sneller. De A10 West is een driebaansweg, die is gemakkelijk te blokkeren, dat heeft hij van tevoren uitgevogeld. Dimitri en Johnny komen langszij, steken hun duimen op. Karin en Saskia vormen de tweede lijn - die krijgen de woede in hun nek die opwalmt uit aannemersbusjes en kantoorwagens. Peter belt AT5. Hart van Nederland zou ook komen, maar die hebben afgezegd.

Peter was professioneel hardloper en is nu professioneel activist, als leider van de Stichting Konijnen in Nood - 'mijn idealisme is sterker dan mijn talent'. Praat niet over zichzelf, 'we doen het voor de dieren, niet voor onze ego's', maar werd wel landelijk bekend als de 'vegan streaker' toen hij zeven jaar geleden een liveprogramma van Paul de Leeuw binnendrong met alleen een onderbroekje aan. Paul liet hem een tijdje zenuwachtig onder de studiolampen staan, nam hem daarna op schoot en trok zijn onderbroekje uit.

Peter luistert naar het filebericht. De konijnen blijven ongenoemd.

Alles voor de dieren. Zijn leven voor de dieren. Zijn nummer was de steeplechase: drie en vijf kilometer. Zijn doel was Rio maar nu heeft hij de topsport definitief ingeruild voor het konijn, want wat konijnen betreft 'praat je over levens, over individuen'.

Staat stil op de A10. Draait zijn raampje open en steekt de megafoon naar buiten: verzengende sirene. Susana rommelt met de rookbom, geeft hem dan aan Peter, die steekt hem aan en zet de snelweg in een groene waas. Klap op zijn auto: man achter hem is uitgestapt, trekt het portier van de Toyota open: 'Luister vriend ik snap je goede doel maar dit is gevaarlijk!' - smijt het portier dicht. Peter stoïcijns: 'Staat er al file?'

Hardlopen is fanatisme. Trainde zich gek, deed stages in Spanje en Kenia. Stopte en begon weer. Voor een toploper is er niets dan lopen, voor een topactivist is er niets dan actie. 'Rosa Parks voerde strijd tegen apartheid. Deze eeuw is voor de dieren die bevrijd moeten worden.'

Koplampen dringen zich op in de spiegels, de man van achter beukt opnieuw op de Toyota, trekt weer het portier open, nu gedecideerd: 'Vriend ik moet weg, nu ophouden hier!' Auto's woest over de vluchtstrook, de spieren in Peters gezicht trekken samen - ook in een hardloopwedstrijd is alles timing. 'Nog even blijven staan, denk je?' Dan flitsen de lichten van politiewagens, en trekt Peter op.

Onderaan de afslag komen ze bij elkaar, het was een goede actie, niemand gewond of gearresteerd. Peter luistert naar het filebericht. De konijnen blijven ongenoemd.

'De bedoeling is dat het op de radio komt, bij de filemeldingen.'

Nieuw! Ontvang elke dag de Volkskrant Avond Nieuwsbrief in uw mailbox, met het nieuws van vandaag, tv-tips voor vanavond, en alvast zes artikelen uit de krant van morgen. Schrijf u hier in.