'Het kan toch geen mens zijn die ons bombardeert?'

Al negen dagen lang bestoken Syrische regeringstroepen wijken in Oost-Aleppo waar zich rebellen bevinden. Hozaifa Dahmaan woont er. Hij is er verpleger en ziet hoe zich een ramp voltrekt. We bellen dagelijks met hem. Dit is zijn verhaal.

Hozaifa Dahmaan probeert ondanks de voortdurende bombardementen het menselijke in Aleppo te blijven zien. Beeld Hozaifa Dahmaan

'Hallo? Hozaifa, ben je daar?'

Verbinding leggen met het belegerde Oost-Aleppo gaat niet altijd even makkelijk. Na een aantal keer proberen, klinkt het: 'Ja, ik ben hier.' Dan een luide knal. En nog een. En nog een. Hozaifa Dahmaan (23) is even stil, maar gaat snel weer verder met praten alsof er niets aan de hand is. Dan nog een knal, harder nu. De verbinding valt weg. Niet veel later belt Hozaifa terug. 'Het gaat goed, maar ik ben nu toch wel een beetje bang. De vliegtuigen verbranden ons.'

De Volkskrant belde de afgelopen tijd dagelijks met Hozaifa Dahmaan in Aleppo. In zijn dagelijkse leven werkt hij vrijwillig als verpleger. Hij is tevens activist.

Veel van zijn vrienden zijn bij de oorlog in Syrië omgekomen, anderen zijn naar Europa vertrokken. Maar Hozaifa vertrekt niet. 'Al komt er een privéjet', zegt hij. Hij probeert te overleven, onder de hevige bombardementen door. Iedere nacht, als we contact hebben, klinken de explosies en de geweersalvo's. Soms heel dichtbij. Al jaren leeft Hozaifa in deze oorlog tussen hoop en vrees. Maar nu lijkt niets meer zeker in Aleppo.

Woensdag 21 september 'Een blikje cola'

Hozaifa: 'Vandaag ben ik voor het eerst met paard en wagen op weg gegaan terwijl om ons heen de bommen vielen. (Gelach) De mensen in de wijk zijn gewend mij te zien op een motor of in een auto. En plots kwam ik daar voorbijrijden op een paardenkar. Mensen moesten lachen. Precies wat ik wilde. Ik probeer te blijven lachen. Het komt wel goed. Ik denk steeds: wij gaan niet verhongeren.

'Er zijn vandaag bij de bombardementen zeker zestig mensen omgekomen. Het vervoer van slachtoffers hield maar niet op. Voorheen kwam iedereen met zijn auto aanrijden om gewonden te vervoeren. Maar brandstof is schaars geworden. En duur. Een vat diesel van tweehonderd liter kostte voor de belegering 100dollar, nu 600. Een vat benzine is van 300 naar 1.500dollar gegaan. Door het tekort aan brandstof duurt het langer voor hulpverleners om de getroffen plek te bereiken.

Op pad met paard en wagen. Beeld Hozaifa Dahmaan

'De belegering... Ik heb nog ergens een blikje cola verstopt. Die drink ik voorlopig niet op. Want dit kan nog lang gaan duren. Er is geen groente meer. Wel is er nog genoeg rijst en meel. Maar aan boter en olie om je rijst in te bakken, is weer een tekort. Het is ook lang geleden dat ik fruit heb gegeten.

'Je ziet dat mensen zich aan de belegering beginnen aan te passen. Sommigen verzamelen hout voor vuur om op te koken. Iedereen is geestelijk gebroken. Je ziet het aan hun uitdrukking. Aan de leegte in hun ogen.

'De straten zijn leeg. De vliegtuigen gooien een nieuw type bom. Het geluid van de clusterbommen, de bomvaten en de mortieren kennen we. Maar dit kennen wij niet. Die nieuwe bom slaat gemakkelijk een krater van vijf meter.'

Donderdag 22 september 'De stad staat in brand'

'Aleppo stond vandaag in brand. Ik weet niet waarmee ze ons hebben bestookt, maar er gaat geen dag voorbij dat we niet worden gebombardeerd. Dit is mijn leven geworden.'

Vrijdag 23 september 'De bruiloft'

'Ik kom net van een feest. Een van de jongens van het Vrije Syrische Leger (de belangrijkste rebellengroep in Aleppo, red.) is vandaag getrouwd. Hij is een strijder die continu aan het front is. Het was fijn om even te genieten. We draaiden muziek op onze telefoons, dansten en waren blij. We vergaten de oorlog.

'Toen ik onderweg was naar de bunker waar de bruiloft werd gevierd, werden we gebombardeerd. Toen het feest was afgelopen, werd er nog steeds gebombardeerd. Het regime zegt steeds Aleppo te willen bevrijden, maar ze zijn niet bij machte om dit gebied in te nemen. Deze slag kunnen ze niet aan. Dus wat doen ze, ze bombarderen alles plat. Wat me verdrietig maakt, is dat al die bommen op onschuldige burgers vallen. Hele families liggen onder het puin. In deze wijken wonen veel kinderen, vrouwen en oudere mensen. Ik vraag me soms af: kijkt die piloot niet waar hij bombardeert? Vraagt hij zich niet af wat hij heeft geraakt? Het kan toch geen mens zijn die ons bombardeert?

'Ik heb vandaag rijst met linzen gegeten. Er hoort eigenlijk ui doorheen, maar er is geen ui op de markt.

'Het is al ongeveer een uur stil. Vreemd. De emoties en gebeurtenissen hebben effect op mij. Ik word vergeetachtig. Oh, ik hoor weer beschietingen, alsof we het over de duivel hebben.'

'Al die bommen vallen op onschuldige burgers.' Beeld Hozaifa Dahmaan

Zaterdag 24 september 'Afschuwelijke nacht'

'Afgelopen nacht was afschuwelijk. Denk je net te zijn gewend aan rustige nachten, moet je weer wennen aan de bombardementen. Het hield niet op. Het was angstaanjagend. Ik verwachtte dat we ieder moment geraakt zouden worden. Mijn angst was vooral dat al die jonge kinderen iets zou overkomen, zoals elke dag weer het geval is.'

Zondag 25 september 'Ik zit er doorheen'

'Ik ben vandaag echt moe. Ik voel me slecht door de situatie. Ze verwoesten ons. Het stopt niet. De bombardementen zijn vandaag erger dan de afgelopen dagen. Ik zit er echt doorheen. Alle soorten munitie worden tegen ons gebruikt. Van clusterbommen tot witte-fosforbommen. En dan worden we ook nog eens beschoten met een nieuw type raket dat hele gebouwen wegvaagt. Zelfs in schuilkelders zijn we niet veilig voor die bunkerbom. 'De mensen hier worden vermoord. Iedere dag weer veel doden. Niemand wordt gespaard. Maar wat kunnen we doen? Het bombarderen gaat 24 uur door. Sinds Assad het staakt-het-vuren verwierp, vliegen ze non-stop boven de stad. De hevigheid lijkt ook niet af te nemen. Zijn ze het niet zat? Dag en nacht gaat het door.

'Twee vrienden zijn gewond geraakt. De een door bomscherven in zijn rug, de ander ligt op de intensive care. De afgelopen dagen zijn al meer dan 250 doden en 500 gewonden gevallen. Het geluid van de vliegtuigen jaagt je de stuipen op het lijf.'

'Ze gebruiken een nieuw type raket dat hele gebouwen wegvaagt.' Beeld Hozaifa Dahmaan

Maandag 26 september 'Een vriend uit Nederland'

'Ik sprak net een vriend die in Nederland zit. We hadden het over mijn droom van gisteren. Ik zag hem in mijn droom. Ik droomde dat ik naar Nederland ging om za'atar te halen, een kruidenmengsel dat wij hier niet meer hebben. Maar dat is onze laatste zorg.

'Het is bijna winter hier. Ik ben benieuwd hoe ik aan brandstof en hout ga komen om voor enige warmte te zorgen. Ons huis is koud.

'Ik zat vandaag op het balkon koffie te drinken. Het ene deel van mijn straat is nog intact, de overkant is helemaal verwoest.

'Als ik ga slapen doe ik een gebedje. Maar van slapen komt weinig, misschien vijf, zes uur. Als ik een explosie hoor, sta ik op en ren ik naar een andere kamer tot het vliegtuig weer weg is. Als je eindelijk weer je ogen dicht hebt gedaan, keert de ellende terug. Een explosie.

'Soms zijn er momenten dat ik denk dat het voorbij is. Ik doe de sjahada (de islamitische geloofsbelijdenis: er is geen andere god dan Allah en Mohammed is zijn gezant, red.) en leg me erbij neer.'

Tussen aanhangers van het Vrije Syrische leger. Beeld Hozaifa Dahmaan

Dinsdag 27 september 'De Witte Helmen'

'Ik ben vandaag pas om 12.00 uur wakker geworden. Eenmaal opgestaan, ben ik op zoek gegaan naar drinkwater. Na lang zoeken, wist ik gelukkig een beetje water te krijgen bij een tankauto van de Witte Helmen (een lokale hulporganisatie, red.) Daarna was het tijd voor koffie. Ik zette een selfie van mij, een vriend en het kopje koffie op Facebook. Ik werd overspoeld met berichten van mensen die vol ongeloof zagen dat we ook nog gelukkig kunnen zijn.

'Maar de kans om even te vergeten, kreeg ik vandaag niet. Ik zie mensen in stukken liggen, overal lichaamsdelen, maar wat kan ik doen? Je ruimt het op. En loopt weer door. Je geest gaat kapot. Vandaag zijn meerdere kazernes van de Witte Helmen gebombardeerd. Veel gereedschap is verloren gegaan. Ook ambulances. De Russen en Assad bombarderen alles. Moskeeën, ziekenhuizen en scholen. Niks blijft gespaard. Ik zweer het je, geen enkel militair doel is geraakt. Alles valt op burgers. De hele wereld weet wat hier gebeurt, maar waarom is iedereen stil?'

Woensdag 28 september 'Massagraf in het park'

'Doordat er vaak veel mensen tegelijkertijd omkomen bij een bombardement, hebben parken plaatsgemaakt voor massagraven. Ik ben bang om te sterven onder het puin. Ik wil dat niet. Ik sterf het liefst op straat. Dat is makkelijk. De hulpverleners moeten anders helemaal gaan graven. Ze hebben het al zwaar genoeg. Er zijn locaties waar hulpverleners al dagen aan het graven zijn om een lichaam onder het puin vandaan te halen. Ze laten niemand achter. Ik wil niet dat ze al die moeite voor mij gaan doen.

'Maar nog banger ben ik om geraakt te worden en niet te sterven, en alleen een been te verliezen. Gehandicapt raken is het allerergst.

'Voordat ik wegga neem ik altijd afscheid. Ik kus mijn ouders en vertrek. Mama roept me altijd nog een gebedje na, ik probeer dan haar zorgen weg te nemen. Pas op jezelf, zegt ze dan. Ik houd er altijd rekening mee dat dit ons laatste afscheid is.'

Donderdag 29 september 'De cola heb ik opgedronken'

'Weet je nog van dat blikje cola? Ik heb het opgedronken. Ik verlangde er zo naar na al die ellende. Het was fijn.

'Vandaag wist ik ook wat brandstof te regelen voor de verwarming en de generator. De winter komt eraan. Het was lastig om een auto te vinden om de jerrycan naar huis te brengen. Na anderhalf uur zoeken, kon ik mee met een oude Suzuki.

'Het was een relatief rustige middag. De kinderen zagen hun kans schoon. De bomkraters dienden als zwembaden. Overal zag je kinderen een duik in een krater nemen.'

'Vandaag wist ik ook wat brandstof te regelen.' Beeld Hozaifa Dahmaan

Vrijdag 30 september 'Wat een geluk'

'Vandaag ben ik aan de dood ontsnapt. Ik stond even stil bij een kruidenier om te vragen of hij nog wat boter en olie verkocht. Helaas, hij had het niet, dus liep ik door. Ik was nog geen tien meter verder toen de plek werd getroffen door een fosforbom. Alles stond in brand. Mijn oren doen enorm pijn van de kracht van de explosie. Ik kan nog steeds niet geloven dat ik het heb overleefd.'

VN: ramp in Oost-Aleppo

Een 'genadeloze afgrond van humanitaire catastrofe'. Met die woorden omschreef Stephen O'Brien, noodhulpcoördinator van de Verenigde Naties, vrijdag tegenover de Veiligheidsraad de toestand in Oost-Aleppo. Wijken in de Syrische stad waar zich rebellen schuilhouden, worden sinds negen dagen genadeloos bestookt door Syrische en Russische bombardementsvliegtuigen. Oost-Aleppo is ook het doelwit van een door de Russen gesteund Syrisch grondoffensief.

Volgens O'Brien moet in Oost-Aleppo elke week een humanitaire pauze van minstens 48 uur in acht worden genomen om de aanvoer van voedsel en medicijnen mogelijk te maken en om gewonden te kunnen evacueren.Het geweld in Oost-Aleppo heeft sinds 23 september het leven gekost aan 338personen, onder wie 106kinderen. De Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) deelde dat vrijdag mee. Ongeveer 850 mensen zijn gewond geraakt, van wie zeker 260 kinderen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden