Het kabinet gunt Willem IV een koningin Máxima

DEN HAAG - Hoe mag prinses Máxima, die dinsdag 40 jaar wordt, zich noemen als straks Willem-Alexander wordt ingehuldigd tot koning Willem IV?


De vraag wordt naar aanleiding van haar verjaardag opnieuw gesteld, maar hangt al sinds 2001 boven de markt. Toenmalig premier Wim Kok liet de zaak rusten, toen hij in 2001 en 2002 verloving en huwelijk van Willem-Alexander en Máxima mogelijk maakte. Door de afwezigheid van Máxima's vader Jorge Zorreguieta, die als bewindsman van landbouw diende onder de Argentijnse dictator Videla, zou onoverkomelijke maatschappelijke onrust kunnen worden bezworen.


Zo geschiedde. De bruiloft kwam er, Máxima begon aan haar zegetocht en of zij zich in de toekomst koningin mocht noemen, liet Kok over aan het kabinet dat aan de touwtjes zou trekken op het moment van abdicatie van koningin Beatrix.


Prins Claus bleef in 1980 prins en werd geen koning; voor Bernhard gold in 1948 hetzelfde. Maar dat valt simpel te verklaren: in vroeger tijden stond de man hiërarchisch boven de vrouw. Bernhard of Claus zouden als koning ook staatshoofd zijn geweest. En die functie viel nu juist door overerving toe aan hun vrouw.


Het erfelijk koningschap is gebleven. Dankzij de emancipatie zijn man en vrouw nu gelijk, maar daardoor kan de titel 'koningin' voor Máxima verwarrend werken. Want wie is dan het staatshoofd? Vroeger, toen echtgenotes van koningen automatisch koningin werden, speelde dat 'probleem' niet. De man was immers de baas.


Nu wil de ironie dat drie 'linkse' partijen, de PvdA, GroenLinks en de Partij voor de Dieren, met een beroep op gelijke rechten Máxima de titel koningin willen onthouden. 'Claus was ons even lief als Máxima ons dat nu is', aldus PvdA-Kamerlid Pierre Heijnen.


Maar minister Uri Rosenthal, zei op de wekelijkse persconferentie - premier Rutte houdt vakantie - namens het kabinet en gesteund door een Kamermeerderheid: 'Ze zal geen koningin zijn, maar de aanspreektitel is koningin.' Daarmee was de discussie toch geholpen. Zo duidelijk was premier Kok nooit geweest.


Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden