ReportageWeinstein-proces

Het is een vrouw die Harvey Weinstein moet redden

Harvey Weinstein arriveert bij de rechtbank. Beeld Reuters

Bij het begin van het proces tegen Harvey Weinstein staat de jury bloot aan hevige druk van de advocaat van de verdachte en van de aanklager. 'Deze man is een verkrachter’, zegt de een. ‘Gebruik jullie godgegeven New Yorkse gezond verstand’, zegt de ander.

‘Niet zo snel’, mompelt Harvey Weinstein, terwijl hij, steunend op zijn pr-man, woensdag tussen de houten banken van de rechtszaal naar voren schuifelt. Hij ziet er nog iets ongezonder uit dan anders, met haar als spinrag en een gezicht in de kleur van dood gras. Hij wordt omringd door mannen die uit de jaren vijftig lijken te komen, met gleufhoeden of een glimmende kalende kop, eentje in een pak met Ollie B. Bommelruit, met te grote schoudervullingen. Daarachter rolt iemand een looprek naar binnen. Ze lijken, zo bij elkaar, mannen die hun beste dagen wel hebben gehad.

Het is een vrouw die Weinstein moet redden. Op messcherpe hakken en in een nauwe maar lange kokerrok, haar bloes tot aan de kin gesloten: daar komt Donna Rotunno, de advocaat die al zeker veertig keer een man verdedigde die van seksuele intimidatie of erger werd beschuldigd. Ze verloor maar één keer.

Dit is het échte begin van de eerste strafzaak tegen Harvey Weinstein, de filmproducent die in het najaar van 2017 als seksueel ‘roofdier’ werd ontmaskerd door The New Yorker en The New York Times. In de maanden daarna deden nog eens tientallen vrouwen hun verhaal, van beginnende productie-assistenten tot gevierde Hollywoodsterren, en werd Weinstein gearresteerd. Het mogelijke misbruik leidde tot een civiele zaak (in december uitmondend in een schikkingsvoorstel van 25 miljoen dollar) en twee strafzaken, in New York en Los Angeles.

En dus staat daar, op een scherm naast de rechter, iets wat een iets te lange filmtitel zou kunnen worden: The People of the State of New York v. Harvey Weinstein.

Weken is er gezocht naar een jury waar beide partijen zich in konden vinden, maar die is er nu, zeven mannen en vijf vrouwen, die de komende weken een oordeel moeten vormen over twee verhalen die elkaar uitsluiten. Heeft Weinstein iets verkeerd gedaan of niet? Als hij schuldig wordt bevonden, verdwijnt de 67-jarige waarschijnlijk voor de rest van zijn leven achter de tralies.

‘De man die daar zit’, zegt aanklager Meghan Hast in haar openingspleidooi, terwijl ze bij een lessenaar voor de jury staat en met haar arm terugwijst naar het ongeschoren mannetje dat even verderop tussen zijn advocaten op een geel blok aantekeningen zit te maken, ‘was niet alleen een Hollywood-gigant, maar ook een verkrachter.’

Bij dat woord houdt Weinstein op met schrijven.

‘Deze man liep lachend op rode lopers over de hele wereld, schouder aan schouder met mensen als de Clintons’, zegt Hast, en laat daarbij foto’s zien van de glitterwereld waarin Weinstein de scepter zwaaide.

Harvey Weinstein omringd door zijn advocaten. Beeld EPA

Weinstein schrijft weer verder.

‘Hij was een roofdier’, zegt Hast, en Weinstein houdt weer op. In anderhalf uur schildert Hast tot in detail de verkrachtingen waarvan de voormalige magnaat wordt beschuldigd. Drie, vier keer noemt ze zijn gewicht (driehonderd pond). Drie, vier keer hoe hij ‘zijn mond op haar vagina drukte’. Vijf, zes keer zegt ze hoe ‘hij zijn penis in haar vagina stak’. Hoe hij ejaculeerde op een jurk, op een bed, op de grond van een badkamer.

Het zijn misselijkmakende verhalen, op de een of andere manier nog versterkt door de groezelige rechtbank. Het is een zaal op de vijftiende verdieping van het Hooggerechtshof in Manhattan, een oude kantoortoren waar de gangen door tl-lampen karig worden verlicht, waar de stroomdraden los aan het plafond hangen en de verwarmingsbuizen met roestvlekken zijn bedekt – in de zaal regelt een bewaker de temperatuur door met een lange stok de schuiframen open of dicht te doen.

Maar zijn de verhalen waar?

‘Gebruik jullie godgegeven New Yorkse gezond verstand!’, krijgt de jury te horen van Damon Cheronis, de advocaat die namens de verdediging als eerste het woord voert. ‘Kijk naar die man. Hij is niet het roofdier dat het openbaar ministerie jullie wil laten zien.’

Cheronis laat mailtjes zien van twee slachtoffers (‘klagende getuigen’, noemt Cheronis ze liever, ‘ze zijn pas slachtoffers als mijn cliënt schuldig wordt bevonden’) die daarin volgens hem laten zien ook na de vermeende verkrachtingen nog veel om Weinstein te geven. ‘Heb je al een tijdje niet meer gezien, kom langs als je in Londen bent’, schrijft productieassistent Mimi Haleyi in 2009 in een mailtje, en actrice Jessica Mann, die tot woensdag anoniem was, noemt hem een ‘casual boyfriend’ en introduceert hem aan haar moeder.

Dit zijn hun eigen woorden, zegt Cheronis. ‘Je kunt liegen tegen de politie, je kunt liegen tegen het OM, je kunt liegen tegen iedereen, maar je kunt niet liegen tegen jezelf!’, zegt hij. ‘En hij waarschuwt de jury vast: als die vrouwen komen getuigen, zal het emotioneel worden. ‘Maar laat je niet door die emoties leiden. Wees sterk!’

Dat beulswerk zal hij niet doen – de vrouwen zullen door een vrouw worden ondervraagd. Donna Rotunno kijkt opzij, naar de man die zij zal verdedigen. Voor het eerst vandaag lacht Weinstein even.

De zaak-Weinstein is geopend: wordt het ‘guilty’ of ‘not guilty’?
Woensdag begint in het State Supreme Court in Manhattan het proces tegen Harvey Weinstein, met de openingspleidooien van aanklagers en verdediging. De gevallen filmproducent wordt beticht van verkrachting en seksueel misbruik. Negen vragen over het Weinstein-proces.

Het strafproces tegen Weinstein loopt formeel al vanaf juni 2018. Vanaf het begin ontkent hij schuldig te zijn.

Met een deel van de slachtoffers schikte Weinstein. Hij zou miljoenen betalen aan ruim dertig actrices en medewerksters die hem aanklaagden wegens verkrachting en andere seksuele vergrijpen.

Naast de rechtszaak in New York, staat Weinstein ook in Los Angeles terecht vanwege verkrachting. Weinstein is aangeklaagd vanwege twee zaken. ‘Wij zijn ervan overtuigd dat het bewijs zal aantonen dat de verdachte zijn macht en invloed’, aldus de aanklager.

Met zijn films oogstte producent Harvey Weinstein 341 Oscarnominaties (en 81 Oscars). Verklaart dat het lange zwijgen van Hollywood over zijn donkere kanten?

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden