het hangt aan de muur

Wat hangt er bij je boven de bank? We vroegen vijf huishoudens uit een heel gewone straat in een heel gewone stad om te tonen wat ze aan kunst in huis hebben....

fotografie Arie de Leeuw . tekst Marlies Dinjens

De collectie van Hanneke (47), kunstenares en Ronald (53), vastgoedontwikkelaar Wat meteen in het oog springt in de woonkamer is het afstudeerwerk dat Hanneke maakte voor de lerarenopleiding textiel: grote, gele vlakken van tule, zijdevloei en boterlak. ‘Ik vind dat het mooiste werk van het huis. En dat zeg ik niet om mijn huwelijk goed te houden’, zegt Ronald. Hanneke maakt werken van ‘aardse’ materialen, zoals de keramieken ‘cactusvormen’ op de grond. ‘Herkenbare kunst’, daar houden ze van. Het champagneglas van Borek Sipek op het tafeltje bijvoorbeeld, dat je niet kunt neerzetten, omdat het een punt heeft in plaats van een voet. Ronald: ‘Ik vind dat kunst je moet raken. Dat het een gevoel moet opwekken.’ Op de opleiding kwam Hanneke in contact met fotografe Rineke Dijkstra. Daar heeft ze een vroeg werk van, met donkere kleuren, dat (linksvoor op de foto) niet opvalt als een typische Rineke Dijkstra. ‘Het was destijds een rib uit mijn lijf, hoewel ze toen nog niet eens zo bekend was. Ik heb het toen blijkbaar goed gezien.’

De collectie van Peggy (22), werkzaam in de thuiszorg, en Michiel (24), automonteur ‘Het huis kan er volgende week weer heel anders uitzien’, zegt Peggy. Nu hangen er boven de bank schilderijtjes van giraffen en zebra’s – gekocht bij Xenos. Op diezelfde plek hingen twee weken geleden nog posters met rode rozen. Ze houdt van afwisseling en koopt daarom graag goedkope spullen. ‘Ik ben vaste klant bij Action.’ Michiel heeft soms zijn twijfels. ‘Dan denk ik: we hebben nu wel veel van die spullen. Waar heb je vier soorten kussens voor nodig?’ Echte kunst hebben ze niet, maar dat is ook niet praktisch met twee Engelse bulldogs. Ze worden overdag vaak opgesloten in een kooi. ‘Anders gaat alles kapot.’ Peggy’s zelfgemaakte schilderijtjes zijn ze nog niet aangevallen. Ze houdt ervan om te knutselen met verf en glinsterende pailletten. Laatst heeft ze ook de honden nageschilderd, maar dat was toch moeilijker. Uit de begintijd van hun relatie stamt het portret van hen samen uit een fotomachine. ‘Zogenaamd Vincent van Gogh-stijl. Ach, dat soort gekke dingen doe je als je verliefd bent.’

De collectie van Kees (70) en Elly (69), beiden gepensioneerd, daarvoor stedebouwkundige en kinderfysiotherapeut Op de eettafel bij Kees en Elly ligt een reisgids van Suriname. Over een paar dagen vertrekken ze voor een rondreis van drie weken. De woonkamer staat volgepakt met trofeeën van vorige reizen: een panoramafoto uit Tibet, schilderijtjes uit China en houtsnijwerk uit Indonesië en Afrika. Ieder souvenir heeft een verhaal, zoals een ivoren slagtand die Kees van een Indonesiër kocht. De man haalde hem ter plekke uit zijn neus. ‘Met snot en al’, zegt Elly vol afgrijzen. Elly’s verzameling olifanten heeft ook een prominente plek in de woonkamer. ‘Olifanten staan symbool voor geluk, maar ik vind het daarnaast ook een oerbeest.’ Het roodgekleurde werk van ingelegd hout is gemaakt door Chinese kunstenaars. Elly en Kees kochten het in een galerie voor 500 euro. Minder duidelijk is hoeveel het landschap links aan de muur waard is, geërfd van de familie van Kees. Elly: ‘Hij is er al een paar keer mee op stap geweest, zelfs naar het lokale Kunst & Kitsch-programma. Bij het Nationaal Archief hoorden we dat het misschien door een leerling van Paulus Potter is gemaakt.’

De collectie van Rob (53), leraar klassieke talen en Sabine (49), lerares Duits ‘Ik heb geen kunst nodig om het in huis warm en gezellig te maken’, zegt Sabine. Bovendien heeft ze daar met vijf kinderen eenvoudigweg de ruimte en het geld niet voor. De kunstwerken, die ze thuis hebben zijn erfstukken of cadeaus, zoals het blauwe schilderij van haar nicht, kunstenares Verena Frydrych (middenvoor, op de kachel). Dat heeft ze speciaal voor de foto van zolder gehaald. Het staat daar weggestopt, omdat het thema van het werk Rob niet aanspreekt. ‘Het is een protestwerk tegen overbevissing; het zijn huilende tonijnen. Dat vind ik niet echt iets voor aan de muur.’ Enkele kunstvoorwerpen zijn herinneringen aan Sabine’s jeugd in Duitsland, zoals een zwart-wit schilderij van Augsburg of kleine poppetjes, die haar Duitse buurman maakte. Daar speelde ze als klein kind nog mee. ‘Dat vind ik heel kunstzinnig gemaakt.’ Rob heeft zo zijn eigen opvattingen over kunst. Hij heeft via internet een zestigerjaren- kachel gekocht, uit jeugdsentiment. ‘De kinderen vinden dat een spuuglelijk ding.’

De collectie van Greetje (58), fysiotherapeut en Jan (58), gepensioneerd grafisch ontwerper ‘Eigenlijk wil ik op iedere expositie wel iets kopen’, zegt Jan. Geregeld gaat hij met Greetje naar tentoonstellingen en dan wordt er al snel iets aangeschaft. Niet als belegging, dus geen dure dingen. ‘Ik hoef niemand te imponeren’, zegt Greetje. Ze kopen liever figuratieve dan abstracte werken. Jan: ‘Ik wil nog wel kunnen zien wat het is.’ Greetje is niet de enige in de familie die van kunst houdt. Drie van haar zeven zussen voltooiden de kunstacademie. Door het hele huis hangen werken van hun hand, zoals het kleine zelfportret van zus Brieke, midden op de foto. ‘Achterop staat: ‘Nog met mijn mooie gouden oorringen’, zegt Greetje. ‘Die is ze kort daarna verloren.’ Jan is grafisch ontwerper en heeft de kunst met precisie opgehangen in de woonkamer. Het werk rechtsboven op de foto, een landschap met een bergbeek, is van zijn oude collega Loek Kemming. Normaal gesproken hangt het in de gang, maar: ‘Eigenlijk is die ruimte te smal om het daar goed in perspectief te zien.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden