Het gevecht om het voetbal - en Spoed

Column voor het radioprogramma Langs de Lijn (NOS), 10 maart 2008

De strijd om de voetbalrechten kende ditmaal slechts één hoogtepunt: Hoffmann Bedrijfsrecherche. Het samenwerkingsverband van de eredivisieclubs, de ECV, schakelde deze speurneuzen in omdat elke nieuwe ontwikkeling in de mediacommissie onmiddellijk uitlekte naar Voetbal International en De Telegraaf.

Ik zag het al helemaal voor me, mannen met verrekijkers en afluisterapparatuur in de achtertuinen van Dirk Scheringa, Maarten Fontein en Chris Woerts. Voor de rest viel het deze keer tegen, het gevecht om het voetbal.

Drie jaar geleden, toen was het pas leuk. Alles wees er op dat John de Mol de voetbalrechten zou kopen, om een nieuwe zender op te tuigen. De gevolgen zouden verschrikkelijk zijn. Zo zou 'voetbal met het bord op schoot' verdwijnen en, net zo erg, de publieke omroep volledig in elkaar storten.

Met alles, en vooral het ergste, werd rekening gehouden, zelfs met een vertrek van Jack van Gelder naar Talpa. Ook op de redactievloer van de Volkskrant buitelden opgewonden media- en sportverslaggevers wekenlang over elkaar heen. Er stond ons niets minder dan een revolutie te wachten.

De clubs kozen voor het contract met De Mol, met 18 stemmen tegen 0. Of beter gezegd: ze kozen, verblind door goudkoorts en zonder stil te staan bij de mogelijke gevolgen, voor een bod van 35 miljoen euro.

Michael van Praag van de ECV gaf de NOS een paar flinke trappen na, ik geloof omdat hem door een NOS-verslaggever ooit een paar kritische vragen waren gesteld, en al snel bleek dat het voetbal zichzelf een buitengewoon slechte dienst had bewezen.

De kracht van de publieke opinie en het gevoel wat leeft onder de bevolking werden door Talpa, later Tien, de ECV en de clubs volkomen onderschat. Wij wilden dit niet. Net zoals we destijds Sport 7, ook zo'n luchtkasteel van John de Mol, niet wilden.

Wij wilden gewoon, in een strak en sober schema en zonder reclameblokken, samenvattingen van voetbalwedstrijden zien, becommentarieerd door kalme verslaggevers; en niet door verslaggevers die uit hun dak gaan en schreeuwend de indruk proberen te wekken dat NEC - De Graafschap nog het best te vergelijken is met een WK-finale.

Voetbal bij de commerciëlen, het is een debacle geworden. Dat Humberto Tan de meest onverstaanbare presentator op de Nederlandse televisie is, ach, er viel mee te leven, het gaat immers om de beelden. Jan van Halst was als analyticus een ontdekking en met Wilfred Genee en Jan-Joost van Gangelen is ook niet veel mis.

Maar het gevoel, dat ontbrak; het vertrouwde gevoel - waarmee ik overigens niet beweer dat er op de NOS niets aan te merken is. Bovendien kost voetbal bij de commerciële zender ons, belastingbetalers, niets. Bij de NOS kost het ons met ingang van komend seizoen 21 miljoen euro per jaar.

Kijkers zijn, kennelijk, zo conservatief als de pest. Sinds de eredivisierechten drie jaar geleden naar de commerciël zenders gingen zijn honderdduizenden kijkers verdwenen. Weg. Foetsie. Spoorloos zijn ze niet. Ruim de helft bijvoorbeeld kijkt op zondag tussen zeven en acht liever op Nederland 1 naar Spoed, zo werd vorige maand bekend.

Spoed is een Vlaamse ziekenhuisserie. Dokter Luc Gijsbrechts en zijn team staan elke nacht weer paraat om binnengebrachte slachtoffers zo goed mogelijk te behandelen.

Het is de vraag of al die verdwenen kijkers ooit nog terugkeren. De clubs, de ECV, Van Praag en al die anderen die drie jaar geleden met John de Mol in zee gingen, hebben het voetbal mogelijk onherstelbare schade toegebracht.

Maar goed. Nog een paar maanden naar Spoed kijken, dan kunnen we weer.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden