Het gelijk van moraalridder Youp van 't Hek

'Youp van 't Hek verrijkte de Nederlandse taal met de woorden parelteef en huppelkut en sprong in de bres voor noodlijdende theaters.'..

Zo introduceert de VARA-gids zijn eigen medewerker. Of de artiest op het uitvinden van dergelijke woorden trots moet zijn, is nog maar de vraag. Niettemin zal Van 't Hek daar eeuwig aan verbonden blijven, net als aan het uitbannen van het biermerk Buckler en de Ikea- zelfbouwpakketten.

Van 't Hek is zondag de vierde zomergast die aanschuift bij Adriaan van Dis. Eerder werd al bekend dat een aantal fragmenten van commerciële zenders daarvoor niet beschikbaar wordt gesteld. Eigenlijk is dat niet zo'n ramp: het hekelen van de ranzigheid van Menno Buch of Willibrord Fréquin is schieten op open doel. Liever zien we Van 't Hek opgewonden raken over de vertrutting, de verburgerlijking en de zelfverrijking in Nederland. Wie Van 't Heks theatervoorstellingen volgt en zijn columns in NRC Handelsblad leest, ervaart daarin een constante levensvisie: mensch, durf te leven! Dat is de moraal van zijn verhaal, ooit samengevat in zijn lijflied Niemand weet hoe laat het is.

Van 't Hek schuwt geen enkel middel en overschrijdt meer dan eens de grenzen van het betamelijke. Dat is hij ook aan zijn stand verplicht – aan zijn rol als nationale nar, als geweten van dit cabaretland waarin de dominee is vervangen door een komiek.

Afgelopen zaterdag schreef Van 't Hek in zijn NRC-column onder meer over de affaire-Singh Varma. 'Dat mens moet op korte termijn ingespoten worden met de meest gruwelijke kankercellen.' Van 't Hek denderde nog even door over deze 'schoensmeersurinaamse uit Amsterdam-Zuid'. Zijn woede werd gevoed door zijn eigen verdriet om de dood van een vriend, eerder deze zomer, die wél aan kanker leed.

Het persoonlijke, het kleine leed afzetten tegen de grote wereldvraagstukken, tegen de morele verloedering – dat is wat Van 't Hek doet. Hij is een moraalridder met een grote bek, maar heeft meestal gelijk. Als het hem lukt zijn pregnante opvattingen met televisiebeelden te verduidelijken, wordt hij een gedenkwaardige zomergast.

In de VARA-gids schreef Van 't Hek vorig jaar een stukje waarin hij zijn ideale Zomergastenavond ontvouwde, toen nog in de veronderstelling dat hij toch nooit gevraagd zou worden. Swiebertje, Monty Python, Van Kooten en De Bie, Piet Keizer, Bert Haanstra en Maria Callas zou hij willen zien, en nog veel meer. De VPRO belooft zondag in ieder geval Wim Sonneveld, Toon Hermans, Simone Signoret en Jacques Brel.

Hopelijk eindigt Youp met Ne me quitte pas.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden