'Het geeft sjeu aan het leven'

PvdA en VVD schelden weer op elkaar. De grootste kemphanen in 's lands eerste vergaderzaal zijn Rick van der Ploeg, financieel specialist in de PvdA-fractie, en Hans Hoogervorst, zijn evenknie bij de VVD en een van de 'souffleurs' van Bolkestein....

De een noemt de ander een pathetisch rechts opneukertje, de ander reageert met de kwalificatie grachtengordel-intellectueel. Twee leden van de Tweede Kamer met elkaar in debat. PvdA en VVD schelden weer op elkaar.

Dat was de laatste jaren, tijdens de hoogtijdagen van de paarse coalitie, wel eens anders. Het kabinet van linksen en rechtsen leidde tot euforie in het land, maar zorgde voor verwarring bij verstokte sociaal-democraten en liberalen. Sommigen vonden de unieke samenwerking met de oude vijand maar niets. Maar in de Tweede Kamer herleeft een vleugje van de tijden van Joop den Uyl en Hans Wiegel. 'Vissen in de vijver van onrust', noemde PvdA-fractievoorzitter Wallage uitlatingen van zijn VVD-collega Bolkestein over asielzoekers. 'Een verdachtmaking die een vieze smaak achterlaat', was diens verweer.

In 's lands eerste vergaderzaal gaat het er tegenwoordig weer hard aan toe. Grootste kemphanen: Rick van der Ploeg, financieel specialist in de PvdA-fractie en nog steeds hoogleraar aan de Universiteit van Amsterdam. Zijn tegenhanger is Hans Hoogervorst, zijn evenknie in de VVD-fractie en algemeen beschouwd als een van de belangrijkste souffleurs van Bolkestein.

Enige citaten uit de notulen: Van der Ploeg: 'U staat er leuk bij hoor. Ik hoor uw opmerkingen maar ze betekenen niets voor me.' Hoogervorst: 'Laten we de discussie zindelijk houden.' Van der Ploeg: 'Hebt u wel eens in een auto met stuurslot gereden?' Hoogervorst: 'Niet met u en dat zou ik ook niet graag doen.' Van der Ploeg: 'Het onttakelingsproces is al begonnen bij de hooggeachte collega Hoogervorst.'

Toen de paarse coalitie begon zag het er niet naar uit dat de sfeer zo zou verslechteren. Van der Ploeg, door partijvoorzitter Rottenberg achter het leskatheder weggehaald om in de Kamerfractie een nieuw geluid te laten horen, leek zelfs te flirten met de VVD. Hij hield pleidooien voor meer marktwerking, lastenverlichting voor ondernemers en een activerend sociaal stelsel. 'Sociaal-liberaal' werd hij genoemd, of erger nog (door partijgenoten als Bart Tromp) 'neo-liberaal'.

Van der Ploeg moest het eerste jaar nog zaken doen met oud-VVD minister Rudolf de Korte. Die was, hoewel geen voorstander van paars, goedmoedig bezig met het afbouwen van zijn Haagse carrière in het parlement. Van der Ploeg: 'Die kon ik wel losweken van zijn eigen gedachten.' Toen De Korte vertrok naar een mooie positie in de Europese bureaucratie kreeg Van der Ploeg plotseling het jonge 'keffertje' Hoogervorst in zijn nek.

De Volkskrant heeft ze in het café nog eens bij elkaar gezet. Om het uit te praten. Een generatieverschil is het niet; ze zijn beiden in april 1956 geboren. 'Hij is een echte rechtse VVD'er', zegt Van der Ploeg over Hoogervorst. 'Rick zegt steeds meer traditionele PvdA-dingen', vindt zijn opponent.

Neem de een, van der Ploeg. Geboren in een beneden-modaal gezin in Haarlem: 'Ik ben zeer sober opgevoed. Mijn vader had ambachtsschool en was sinds zijn vijftiende lage ambtenaar bij de PTT.' Katholiek, maar met de wind van de jaren zestig in de rug dreven de ouders richting PPR en PvdA. De zoon was op het Sancta Maria lyceum in Haarlem al politiek actief, met haren tot op de schouders. Begin jaren zeventig, studerend in rumoerig Amsterdam, werd hij lid van de PvdA.

De ander, Hoogervorst. Opgegroeid in gegoede Rotterdamse kringen. 'Mijn vader was het archetype zakenman. Hij heeft alle mogelijke handel gedaan die je maar kan bedenken, met wisselend succes. Dan waren we weer rijk, dan weer failliet. Ik heb van huis uit het zakendoen en voor jezelf opkomen meegekregen.' Hij omschrijft zijn milieu als a-politiek, de roeping kwam pas later.

Ergens in hun leven moeten ze elkaar politiek zijn gepasseerd. 'De overgang van de PvdA was best een worsteling', aldus Hoogervorst. 'Kom ik ze in de Kamer weer tegen. Ik had wel de neiging om me een beetje tegen ze af te zetten.' Een beetje? Volgens Van der Ploeg doet hij het erom. 'Het is net als met ex-vrouwen: je hebt eerst een periode van haat en nijd. Maar uiteindelijk kun je de beste vrienden worden.' Hoogervorst: 'Ik ken de PvdA natuurlijk door en door. En dan weet je ook hoe je moet reageren. Gewoon flink erboven op. Dan kun je uiteindelijk goed zaken doen met ze.'

Twijfel over hun kleur bestaat er inmiddels niet meer. Van der Ploeg woont nu in Amsterdam - aan de gracht. Hij heeft er een paarse vriendenclub: politici van D66, VVD en D66 die elkaar in de Amsterdamse etablissementen ontmoeten. Zijn imago is wat 'losjes'. Hij zit graag in hemdsmouwen een commissievergadering in de Tweede Kamer voor, en laat zich er publiekelijk op voorstaan te genieten van het leven, vooral van de geneugten van de liefde. En humor daarover. Eens declameerde hij een scabreuze Engelse limerick in het tv-praatprogramma RUR van Jan Lenferink.

'Ach, dat is Brits', zegt hij, verwijzend naar zijn Britse moeder en zijn tijd aan de Cambridge-Universiteit. 'Gefrustreerd en dus veel grapjes erover. Het geeft sjeu aan het leven. Niets is geiniger dan moppen over billen.'

Nee, dan Hoogervorst. Woont in een statige en rustige wijk in Den Haag, en verdeelt zijn tijd tussen gezin - net de eerste uitbreiding achter de rug - en werk. Dat Amsterdamse grachtengordelsfeertje is hem nu een gruwel. 'Je ziet die culturele elite van Amsterdam altijd bij Hanneke Groenteman op tv. Daar zitten ze te roken bij elkaar, steevast met ongekamde haren en er slecht uitziend. Ik kijk er altijd naar. Om me te ergeren.' Waarom eigenlijk? 'Die Amsterdamse elite kijkt nog steeds neer op de VVD als een platte middenstandspartij.'

Toch reist hij zonder problemen af naar de grachtengordel voor de ontmoeting in een café om de hoek bij Van der Ploegs kostelijke grachtenpand. Vlak bij de universiteitsgebouwen, waar de een ooit studeerde en de ander nu doceert. Met een nostalgische blik kijkt Hoogervorst het café rond. 'Hier zat ik altijd na de colleges met vrienden. Ik was zelfs een tijdje verslaafd aan de flipperkast.' De vrienden stemmen nog steeds PvdA.

Het is meteen raak.

Hoogervorst: 'Rick heeft ons populistisch genoemd, nationalistisch, de meest verschrikkelijke termen. Daar zit wel iets in van het dedain van de PvdA'er voor het morele gehalte van de VVD'er. Zo van: een ikke-ikke-ikke partij. Ik vind dat niet nodig.' Van der Ploeg: 'Maar hoe komt het nou dat als het gaat om hulp voor de zwakkeren in de samenleving het initiatief altijd van ons moet komen. Uiteindelijk gaat de VVD wel akkoord, maar altijd knarsetandend.'

Er volgt een discussie over het delicate onderwerp asielzoekers. Hoogervorst: 'Als Bolkestein die discussie niet was begonnen en jullie niet veel electorale schrik had aangejaagd, dan waren jullie op dat terrein nog steeds veel slapper. Als we meer illegalen buiten het land houden, betekent dat minder criminaliteit in de grote steden.

'Dit is dus echt een groot verschil van mening. Criminaliteit heeft te maken met mensen die in een zwakke positie zitten. Onder Nederlandse jongeren in zo'n positie is de criminaliteit ook hoog. Nee, wacht even voordat je emotioneel wordt. . .'

Van der Ploeg: 'Nee, jij wordt emotioneel. Het is gewoon een nuchtere vaststelling.'

Heeft Van der Ploeg de confrontatie nodig om van zijn liberale imago af te komen? 'Ik kan het niet bewijzen', zegt Hoogervorst, 'maar hij staat in zijn partij natuurlijk niet aan de linkerkant. Zeker in het begin hield hij er voor de PvdA onorthodoxe standpunten op na. Nu is hij duidelijk opgeschoven, het zal de sluipende fractiediscipline wel zijn.'

Van der Ploeg: 'Misschien leest Hans sinds hij in de politiek zit wel minder wat mensen schrijven. Als je mijn boeken gelezen had . . .'

'Als hoogleraar heb je anders gepleit voor een verlaging van het minimumloon.'

'Dat noem ik selectief winkelen. Ik heb als wetenschapper de verlaging besproken. Maar ook de prijskaartjes die daar aan vastzitten, zoals de verlaging van de uitkeringen. Zelfs jullie zijn daar van teruggekomen, door het samen regeren met de PvdA. Maar we moeten de evenredige verdeling van de inkomens telkens weer op jullie bevechten. Het zit niet in jullie genen geprogrammeerd.'

'Luister eens Rick, het bevalt me niet dat je over mijn genetische programmering zit te praten. Ik maak zelf wel uit wat mijn motieven zijn. Die motieven, en die van de VVD, zijn geen cent minder nobel dan die van de PvdA. Als je het inkomensbeleid teveel richt op de minima, dan loont het nauwelijks de moeite voor hen om te proberen daar uit te komen. Jullie doen nog steeds alsof het harde saneringsbeleid van eerdere CDA-VVD kabinetten hardvochtig en asociaal was. Nou, op basis van dat beleid worden nu heel sociale resultaten geboekt.'

Wat vindt Hoogervorst van het 'pathetisch rechts opneukertje', een opmerking van Van der Ploeg in een interview vorig jaar? 'Daar kan ik totaal niet op reageren. Het is niet zakelijk, je verziekt een werkverhouding. Maar het is nu allemaal bijgetrokken.'

Van der Ploeg: 'Je moet het inderdaad niet te vaak doen. Het draagt niet bij aan de kracht van je argumenten. Maar ik word soms wel wanhopig als ik niet op inhoud kan discussiëren. Ik heb het nog eens opgezocht: pathetisch betekent met pathos, opgewonden, met gevoel. . .'

'Nee nee, het was pathetic, ziekelijk.'

'Dat ontken ik, ik ben genoeg Brit om dat soort anglicismen te vermijden.'

'Rick, ga nou niet liegen, dan word ik weer kwaad op je.'

'Rick is soms wat onnadenkend bezig. Voordat we over de Rijksbegroting gingen debatteren beschuldigde hij ons in wel drie interviews dat we schandelijke en onfatsoenlijke politiek bedreven, door voor verlaging van het hoogste belastingtarief te pleiten. Hij kwam ook met zijn eigen plan voor belastingvereenvoudiging, en verwachtte vervolgens dat we dat met open armen zouden verwelkomen. Dat ging jammerlijk mis. Op zo'n manier krijg je natuurlijk geen vruchtbare basis voor een gesprek.'

Van der Ploeg: 'Je mag de discussie over het huidige belastingstelsel niet kleuren met meningsverschillen. Daarom zeg ik: doe het zonder nivelleren en ook zonder denivelleren. Inkomensneutraal. De aftrek van de hypotheekrente staat niet ter discussie, maar ik verzet me tegen het pleidooi dat je er nooit over mag praten. We moeten iets doen aan de beperking van de aftrekposten. Wel zo dat de bestaande gevallen worden ontzien en dat de huizenmarkt niet onderuit gehaald wordt.'

Tegen het einde van het gesprek verzucht Hoogervorst: 'Kunnen we ook nog iets van overeenstemming bereiken, of moet het allemaal in de conflictsfeer?' Dat werkt. 'Er moet een initiatief Van der Ploeg-Hoogervorst komen', zegt Van der Ploeg, verwijzend naar zijn belastingplannen. Hoogervorst wil dan wel een forse dosis belastingverlaging, als 'smeergeld.'

Van der Ploeg: 'Minister Wijers wil tien miljard, jij zeven à tien, wij zullen ook wel op vijf à zeven gaan zitten. Al wil ik daar nog geen defintief oordeel over geven.'

Hoogervorst: 'Een stelling dan, waarover we het hopelijk zonder reserves eens kunnen worden. Het hoofddoel moet zijn verdere hervorming van de arbeidsmarkt, om de groei van de economie en de banen verder te stimuleren.'

'Natuurlijk, als het goedkoper maken van vooral de laagstbetaalde arbeid maar voorop staat.'

'Ik hoop dat onze meningsverschillen de komende maanden binnen de perken zullen blijven, het was soms te fel. Bij de verkiezingen worden de verschillen wel toch weer uitvergroot, dan krijgen we het nog moeilijk genoeg.'

'Ik vind de overeenstemming over het AOW-spaarfonds mooi, zelfs jullie minister Zalm is positief.'

'Dat heeft een veel diepere betekenis die niemand beseft. Zo'n fonds is niet onze liefhebberij, verlaging van de staatsschuld waar Rick zich voor heeft verklaard niet die van de PvdA. Dat heeft een diepe betekenis. Ik zie mogelijkheden genoeg voor een tweede paars kabinet, zeker omdat het CDA nog steeds geen serieus alternatief is.'

De een noemt de ander een pathetisch rechts opneukertje, de ander reageert met de kwalificatie grachtengordel-intellectueel. Twee leden van de Tweede Kamer met elkaar in debat. PvdA en VVD schelden weer op elkaar.

Dat was de laatste jaren, tijdens de hoogtijdagen van de paarse coalitie, wel eens anders. Het kabinet van linksen en rechtsen leidde tot euforie in het land, maar zorgde voor verwarring bij verstokte sociaal-democraten en liberalen. Sommigen vonden de unieke samenwerking met de oude vijand maar niets. Maar in de Tweede Kamer herleeft een vleugje van de tijden van Joop den Uyl en Hans Wiegel. 'Vissen in de vijver van onrust', noemde PvdA-fractievoorzitter Wallage uitlatingen van zijn VVD-collega Bolkestein over asielzoekers. 'Een verdachtmaking die een vieze smaak achterlaat', was diens verweer.

In 's lands eerste vergaderzaal gaat het er tegenwoordig weer hard aan toe. Grootste kemphanen: Rick van der Ploeg, financieel specialist in de PvdA-fractie en nog steeds hoogleraar aan de Universiteit van Amsterdam. Zijn tegenhanger is Hans Hoogervorst, zijn evenknie in de VVD-fractie en algemeen beschouwd als een van de belangrijkste souffleurs van Bolkestein.

Enige citaten uit de notulen: Van der Ploeg: 'U staat er leuk bij hoor. Ik hoor uw opmerkingen maar ze betekenen niets voor me.' Hoogervorst: 'Laten we de discussie zindelijk houden.' Van der Ploeg: 'Hebt u wel eens in een auto met stuurslot gereden?' Hoogervorst: 'Niet met u en dat zou ik ook niet graag doen.' Van der Ploeg: 'Het onttakelingsproces is al begonnen bij de hooggeachte collega Hoogervorst.'

Toen de paarse coalitie begon zag het er niet naar uit dat de sfeer zo zou verslechteren. Van der Ploeg, door partijvoorzitter Rottenberg achter het leskatheder weggehaald om in de Kamerfractie een nieuw geluid te laten horen, leek zelfs te flirten met de VVD. Hij hield pleidooien voor meer marktwerking, lastenverlichting voor ondernemers en een activerend sociaal stelsel. 'Sociaal-liberaal' werd hij genoemd, of erger nog (door partijgenoten als Bart Tromp) 'neo-liberaal'.

Van der Ploeg moest het eerste jaar nog zaken doen met oud-VVD minister Rudolf de Korte. Die was, hoewel geen voorstander van paars, goedmoedig bezig met het afbouwen van zijn Haagse carrière in het parlement. Van der Ploeg: 'Die kon ik wel losweken van zijn eigen gedachten.' Toen De Korte vertrok naar een mooie positie in de Europese bureaucratie kreeg Van der Ploeg plotseling het jonge 'keffertje' Hoogervorst in zijn nek.

De Volkskrant heeft ze in het café nog eens bij elkaar gezet. Om het uit te praten. Een generatieverschil is het niet; ze zijn beiden in april 1956 geboren. 'Hij is een echte rechtse VVD'er', zegt Van der Ploeg over Hoogervorst. 'Rick zegt steeds meer traditionele PvdA-dingen', vindt zijn opponent.

Neem de een, van der Ploeg. Geboren in een beneden-modaal gezin in Haarlem: 'Ik ben zeer sober opgevoed. Mijn vader had ambachtsschool en was sinds zijn vijftiende lage ambtenaar bij de PTT.' Katholiek, maar met de wind van de jaren zestig in de rug dreven de ouders richting PPR en PvdA. De zoon was op het Sancta Maria lyceum in Haarlem al politiek actief, met haren tot op de schouders. Begin jaren zeventig, studerend in rumoerig Amsterdam, werd hij lid van de PvdA.

De ander, Hoogervorst. Opgegroeid in gegoede Rotterdamse kringen. 'Mijn vader was het archetype zakenman. Hij heeft alle mogelijke handel gedaan die je maar kan bedenken, met wisselend succes. Dan waren we weer rijk, dan weer failliet. Ik heb van huis uit het zakendoen en voor jezelf opkomen meegekregen.' Hij omschrijft zijn milieu als a-politiek, de roeping kwam pas later.

Ergens in hun leven moeten ze elkaar politiek zijn gepasseerd. 'De overgang van de PvdA was best een worsteling', aldus Hoogervorst. 'Kom ik ze in de Kamer weer tegen. Ik had wel de neiging om me een beetje tegen ze af te zetten.' Een beetje? Volgens Van der Ploeg doet hij het erom. 'Het is net als met ex-vrouwen: je hebt eerst een periode van haat en nijd. Maar uiteindelijk kun je de beste vrienden worden.' Hoogervorst: 'Ik ken de PvdA natuurlijk door en door. En dan weet je ook hoe je moet reageren. Gewoon flink erboven op. Dan kun je uiteindelijk goed zaken doen met ze.'

Twijfel over hun kleur bestaat er inmiddels niet meer. Van der Ploeg woont nu in Amsterdam - aan de gracht. Hij heeft er een paarse vriendenclub: politici van D66, VVD en D66 die elkaar in de Amsterdamse etablissementen ontmoeten. Zijn imago is wat 'losjes'. Hij zit graag in hemdsmouwen een commissievergadering in de Tweede Kamer voor, en laat zich er publiekelijk op voorstaan te genieten van het leven, vooral van de geneugten van de liefde. En humor daarover. Eens declameerde hij een scabreuze Engelse limerick in het tv-praatprogramma RUR van Jan Lenferink.

'Ach, dat is Brits', zegt hij, verwijzend naar zijn Britse moeder en zijn tijd aan de Cambridge-Universiteit. 'Gefrustreerd en dus veel grapjes erover. Het geeft sjeu aan het leven. Niets is geiniger dan moppen over billen.'

Nee, dan Hoogervorst. Woont in een statige en rustige wijk in Den Haag, en verdeelt zijn tijd tussen gezin - net de eerste uitbreiding achter de rug - en werk. Dat Amsterdamse grachtengordelsfeertje is hem nu een gruwel. 'Je ziet die culturele elite van Amsterdam altijd bij Hanneke Groenteman op tv. Daar zitten ze te roken bij elkaar, steevast met ongekamde haren en er slecht uitziend. Ik kijk er altijd naar. Om me te ergeren.' Waarom eigenlijk? 'Die Amsterdamse elite kijkt nog steeds neer op de VVD als een platte middenstandspartij.'

Toch reist hij zonder problemen af naar de grachtengordel voor de ontmoeting in een café om de hoek bij Van der Ploegs kostelijke grachtenpand. Vlak bij de universiteitsgebouwen, waar de een ooit studeerde en de ander nu doceert. Met een nostalgische blik kijkt Hoogervorst het café rond. 'Hier zat ik altijd na de colleges met vrienden. Ik was zelfs een tijdje verslaafd aan de flipperkast.' De vrienden stemmen nog steeds PvdA.

Het is meteen raak.

Hoogervorst: 'Rick heeft ons populistisch genoemd, nationalistisch, de meest verschrikkelijke termen. Daar zit wel iets in van het dedain van de PvdA'er voor het morele gehalte van de VVD'er. Zo van: een ikke-ikke-ikke partij. Ik vind dat niet nodig.' Van der Ploeg: 'Maar hoe komt het nou dat als het gaat om hulp voor de zwakkeren in de samenleving het initiatief altijd van ons moet komen. Uiteindelijk gaat de VVD wel akkoord, maar altijd knarsetandend.'

Er volgt een discussie over het delicate onderwerp asielzoekers. Hoogervorst: 'Als Bolkestein die discussie niet was begonnen en jullie niet veel electorale schrik had aangejaagd, dan waren jullie op dat terrein nog steeds veel slapper. Als we meer illegalen buiten het land houden, betekent dat minder criminaliteit in de grote steden.

'Dit is dus echt een groot verschil van mening. Criminaliteit heeft te maken met mensen die in een zwakke positie zitten. Onder Nederlandse jongeren in zo'n positie is de criminaliteit ook hoog. Nee, wacht even voordat je emotioneel wordt. . .'

Van der Ploeg: 'Nee, jij wordt emotioneel. Het is gewoon een nuchtere vaststelling.'

Heeft Van der Ploeg de confrontatie nodig om van zijn liberale imago af te komen? 'Ik kan het niet bewijzen', zegt Hoogervorst, 'maar hij staat in zijn partij natuurlijk niet aan de linkerkant. Zeker in het begin hield hij er voor de PvdA onorthodoxe standpunten op na. Nu is hij duidelijk opgeschoven, het zal de sluipende fractiediscipline wel zijn.'

Van der Ploeg: 'Misschien leest Hans sinds hij in de politiek zit wel minder wat mensen schrijven. Als je mijn boeken gelezen had . . .'

'Als hoogleraar heb je anders gepleit voor een verlaging van het minimumloon.'

'Dat noem ik selectief winkelen. Ik heb als wetenschapper de verlaging besproken. Maar ook de prijskaartjes die daar aan vastzitten, zoals de verlaging van de uitkeringen. Zelfs jullie zijn daar van teruggekomen, door het samen regeren met de PvdA. Maar we moeten de evenredige verdeling van de inkomens telkens weer op jullie bevechten. Het zit niet in jullie genen geprogrammeerd.'

'Luister eens Rick, het bevalt me niet dat je over mijn genetische programmering zit te praten. Ik maak zelf wel uit wat mijn motieven zijn. Die motieven, en die van de VVD, zijn geen cent minder nobel dan die van de PvdA. Als je het inkomensbeleid teveel richt op de minima, dan loont het nauwelijks de moeite voor hen om te proberen daar uit te komen. Jullie doen nog steeds alsof het harde saneringsbeleid van eerdere CDA-VVD kabinetten hardvochtig en asociaal was. Nou, op basis van dat beleid worden nu heel sociale resultaten geboekt.'

Wat vindt Hoogervorst van het 'pathetisch rechts opneukertje', een opmerking van Van der Ploeg in een interview vorig jaar? 'Daar kan ik totaal niet op reageren. Het is niet zakelijk, je verziekt een werkverhouding. Maar het is nu allemaal bijgetrokken.'

Van der Ploeg: 'Je moet het inderdaad niet te vaak doen. Het draagt niet bij aan de kracht van je argumenten. Maar ik word soms wel wanhopig als ik niet op inhoud kan discussiëren. Ik heb het nog eens opgezocht: pathetisch betekent met pathos, opgewonden, met gevoel. . .'

'Nee nee, het was pathetic, ziekelijk.'

'Dat ontken ik, ik ben genoeg Brit om dat soort anglicismen te vermijden.'

'Rick, ga nou niet liegen, dan word ik weer kwaad op je.'

'Rick is soms wat onnadenkend bezig. Voordat we over de Rijksbegroting gingen debatteren beschuldigde hij ons in wel drie interviews dat we schandelijke en onfatsoenlijke politiek bedreven, door voor verlaging van het hoogste belastingtarief te pleiten. Hij kwam ook met zijn eigen plan voor belastingvereenvoudiging, en verwachtte vervolgens dat we dat met open armen zouden verwelkomen. Dat ging jammerlijk mis. Op zo'n manier krijg je natuurlijk geen vruchtbare basis voor een gesprek.'

Van der Ploeg: 'Je mag de discussie over het huidige belastingstelsel niet kleuren met meningsverschillen. Daarom zeg ik: doe het zonder nivelleren en ook zonder denivelleren. Inkomensneutraal. De aftrek van de hypotheekrente staat niet ter discussie, maar ik verzet me tegen het pleidooi dat je er nooit over mag praten. We moeten iets doen aan de beperking van de aftrekposten. Wel zo dat de bestaande gevallen worden ontzien en dat de huizenmarkt niet onderuit gehaald wordt.'

Tegen het einde van het gesprek verzucht Hoogervorst: 'Kunnen we ook nog iets van overeenstemming bereiken, of moet het allemaal in de conflictsfeer?' Dat werkt. 'Er moet een initiatief Van der Ploeg-Hoogervorst komen', zegt Van der Ploeg, verwijzend naar zijn belastingplannen. Hoogervorst wil dan wel een forse dosis belastingverlaging, als 'smeergeld.'

Van der Ploeg: 'Minister Wijers wil tien miljard, jij zeven à tien, wij zullen ook wel op vijf à zeven gaan zitten. Al wil ik daar nog geen defintief oordeel over geven.'

Hoogervorst: 'Een stelling dan, waarover we het hopelijk zonder reserves eens kunnen worden. Het hoofddoel moet zijn verdere hervorming van de arbeidsmarkt, om de groei van de economie en de banen verder te stimuleren.'

'Natuurlijk, als het goedkoper maken van vooral de laagstbetaalde arbeid maar voorop staat.'

'Ik hoop dat onze meningsverschillen de komende maanden binnen de perken zullen blijven, het was soms te fel. Bij de verkiezingen worden de verschillen wel toch weer uitvergroot, dan krijgen we het nog moeilijk genoeg.'

'Ik vind de overeenstemming over het AOW-spaarfonds mooi, zelfs jullie minister Zalm is positief.'

'Dat heeft een veel diepere betekenis die niemand beseft. Zo'n fonds is niet onze liefhebberij, verlaging van de staatsschuld waar Rick zich voor heeft verklaard niet die van de PvdA. Dat heeft een diepe betekenis. Ik zie mogelijkheden genoeg voor een tweede paars kabinet, zeker omdat het CDA nog steeds geen serieus alternatief is.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden