Nieuws Pulsvisserij

Het einde dreigt voor pulsvisserij, en dat is een dreun voor de Nederlandse vissers

Pulsvissers aan het werk. Beeld ANP

Jarenlang dachten achtereenvolgende kabinetten het pulsvissen – het ‘opschrikken’ van platvis op de bodem – er via een ontheffing uiteindelijk wel door te krijgen in Europa. Maar komende woensdag dreigt toch echt het einde van deze innovatieve en voor Nederland profijtelijke vorm van visserij.

Landbouwminister Carola Schouten leek dit weekeinde al de handdoek in de ring te gooien. Ze sprak op het partijcongres van de ChristenUnie al niet meer over het tegenhouden van een verbod – tot nu de strategie – maar over het regelen van een ‘fatsoenlijke overgangsperiode’.

Mocht er inderdaad een streep gaan door het pulsvissen, dan is dat een dreun voor de Nederlandse visserijsector, blijkt uit onderzoek van Wageningen Economic Research, in opdracht van de vissers. De verdiensten voor eigenaar en bemanning lopen bij de huidige (gunstige) vis- en brandstofprijzen een tot drie ton per kotter terug, als ze terug moeten vallen op de boomkor, het sleepnet. In totaal kan de sector dan acht tot twintig miljoen euro schade lijden.

En dat terwijl het ‘elektrisch vissen’ volgens het ministerie van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit veel milieuvriendelijker is. Bij pulsvissen wordt met elektrische prikkels platvis als tong en schol van de zeebodem ‘opgeschrikt’, waarna de vis in de netten belandt. Dat zou veel milieuvriendelijker zijn dan de oude boomkor-methode, waarbij sleepnetten over de bodem gaan. Pulsvissen geeft zo minder schade aan de bodem, en minder ongewenste bijvangst. Bovendien is het brandstofverbruik aanzienlijk lager, wat goed is voor de winsten.

Inbreukprocedure

Maar in Europa wordt heel anders gekeken tegen het ‘industriële vissen’ door de Nederlanders. Begin 2018 bleek dat Nederland zich zwaar heeft verkeken op de zaak: het Europese parlement keerde zich na een zware Franse lobby tegen het pulsvissen. Dat onheil op Europees niveau repareren lijkt niet te lukken. Vorige week bleek dat de Commissie een ‘inbreukprocedure’ voorbereidt, omdat Nederland de regels heeft overtreden. Dit door – onder het mom van wetenschappelijk onderzoek – te veel vergunningen te geven aan vissers.

Voor woensdag is in Straatsburg een zogeheten ‘triloog’ uitgeschreven, waarin Commissie, Europees Parlement en de lidstaten knopen gaan doorhakken. In oktober ontsnapte Nederland nog – er kwam geen besluit – maar nu ‘ziet het er niet goed uit’, erkent een betrokkene.

Bij duurdere brandstof en goedkopere vis wordt de schade nog groter. In combinatie met onder meer een harde Brexit is een totaal pulsverbod ‘een klap die het totale faillissement voor de visserijsector kan betekenen’, stelt het Bestuurlijk Platform Visserij.

Anderen – waaronder het ministerie – wijzen er op dat visserij bij de huidige prijzen ook na een pulsverbod rendabel blijft. Minder rendabel dan nu, maar wel rendabel. Naast de Nederlandse 77 pulskotters zijn er ook nog zestig andere (boomkor)kotters, en die zijn volgens het ministerie ook rendabel. Cruciaal lijkt de overgangsperiode te worden die het kabinet wil bedingen. Is dat een paar jaar – waar op gehoopt wordt – dan krijgen de pulsvissers de tijd hun investering terug te verdienen en nieuwe innovatieve manieren van vis vangen te ontwikkelen.

Brandbrief Rutte

Zonder zo’n overgangsperiode gaat de Nederlandse visserij weliswaar niet failliet, maar is de schade wel groot. Voor zo’n ruimhartige transitieperiode moeten de vissers hopen op de diplomatieke gaven van premier Rutte, aan wie ze een brandbrief hebben gestuurd. Maar Nederland is afhankelijk van de gunsten van anderen en staat er rond het pulsvissen niet goed op.

Volgens voorzitter Johan Nooitgedagt van de Vissersbond is het nog lang niet gezegd dat er woensdag een pulsverbod komt. ‘Dan varen wij straks met veel meer brandstof tussen de windmolens door. Dat is waanzin, en voor de vissers niet acceptabel.’ De vissersvoorman hoopt op uitstel, omdat er nog wetenschappelijk onderzoek loopt. En anders? Schadeclaims bij het ministerie? Acties? ‘Zulke dingen moet je weloverwogen doen, maar het is onrustig in de sector. De stemming aan de keukentafels van de vissers is niet goed.’

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.