Column

Het effectbejag van de reportage over Volkert viel mee

Undercover bij Volkert, politiek moordenaar, uitkeringstrekker en tomatensapdrinker, zo bleek.

Mensen leggen bloemen neer bij het monument van de doodgeschoten Pim Fortuyn. Beeld anp

Zondagmiddag druppelden de berichten binnen. Volkert schond de voorwaarden van zijn proeftijd. En: Volkert verloor het kort geding dat hij aanspande tegen Brandpunt Reporter.

Ik noem hem bij zijn voornaam omdat mijn krant geen achternamen van verdachten en veroordeelden uitspelt, en zo hoef ik die potsierlijke initiaal niet op te schrijven - we weten allemaal hoe de moordenaar van Fortuyn heet.

De vooraankondiging schoot ronkend door de media: nu.nl, radio, krantensites en het NOS Journaal maakten er melding van. En terecht: er werden unieke, heimelijk opgenomen beelden uitgezonden die avond - undercover bij Volkert, politiek moordenaar, uitkeringstrekker en tomatensapdrinker, zo bleek.

Eenzelfde spanning maakte zich van mij meester als bij de undercoveroperatie met Joran van der Sloot, uitgevoerd door Patrick van der Eem (later veroordeeld voor een ramkraak) en gefaciliteerd door Peter R. de Vries. De informant van Brandpunt Reporter, een bekende van Volkert, wilde anoniem blijven en ontving een 'onkostenvergoeding' van 1.500 euro.

Veel, vond ik, voor een man die twee gesprekjes voerde.

Gelukkig viel het effectbejag van de reportage van Vincent Verweij mee, vergeleken met de stijl van Peter R. de Vries. Natuurlijk werden de spraakmakendste fragmenten een aantal keer herhaald. Zo'n actie levert nu eenmaal geen geweldige beelden op; op een gegeven moment werd de geluidsopname zelfs gelardeerd met de animatie van een bandrecorder.

Toch hadden beide items last van hetzelfde euvel: de informant lokte de ander uit. De stoere uitspraken van Joran, die indruk wilde maken op zijn nieuwe vriend, leidden niet tot een veroordeling. Ook Volkert schepte op. Twee uitkeringstrekkers onder elkaar, beetje schoppen tegen de autoriteiten, luiheid vermomd als idealisme - het verbaasde mij allemaal niets.

Hoewel het ontluisterend was om te zien dat Volkert volstrekt lak heeft aan gezag, geen berouw toonde, zorgeloos over straat ging en zelfs lacherig deed over zijn daad, bekroop mij vooral het beeld van een man die handig de reclassering, de rechtspraak, het UWV en de sociale dienst bespeelt. Vermoedelijk een van de velen in dit land.

En welk maatschappelijk belang werd hier eigenlijk gediend? Welke onthulling rechtvaardigde het zware middel? Als het een misstand is dat de reclassering lakse ex-gedetineerden niet aan het werk krijgt, had je ook de duizenden andere voorwaardelijk vrijgelaten mannen en vrouwen onder de loep kunnen nemen.

Ja, het mediaverbod was door Volkert moedwillig verbroken. Zijn advocaat Stijn Franken, die net als zijn cliënt niet wenste te reageren, zou voormalig onderwereldfiguur en paparazzo Ferry de Kok - lijfspreuk: I shoot people - hebben getipt. Het resultaat stond de volgende dag zonder balkje voorop De Telegraaf, dan vielen die fotografen hem niet meer lastig.

Vrijwel direct riepen strafrechtadvocaten dat het zeer onwaarschijnlijk zou zijn dat Volkert door de overtreding weer in de bak zou belanden. En als het maatschappelijke belang van dat mediaverbod zo groot is, waarom zocht Brandpunt Reporter hem dan zo assertief op? Het resultaat is hetzelfde: aandacht voor een ziekelijke man die beter genegeerd kan worden.

De reportage liet me niet onberoerd. Na afloop dacht ik dat ze die gek veel langer hadden moeten opsluiten. Het zou me niet verbazen als iemand hem een tik zou geven op straat. Precies de onderbuikgevoelens die de journalistiek niet zou moeten aanwakkeren.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.