InterviewPatricia Bruijning

‘Het effect van het sluiten van de scholen op de ziekenhuisopnames is beperkt’

Een leeg klaslokaal op Basisschool Jeroen.  Beeld Bart Maat / ANP
Een leeg klaslokaal op Basisschool Jeroen.Beeld Bart Maat / ANP

Donderdag komt het kabinet in het Catshuis bijeen om te beslissen over de maatregelen die vrijdag op de vervroegde persconferentie moeten worden aangekondigd. De belangrijkste beslissing die op tafel ligt, lijkt het al dan niet sluiten van de scholen. ‘Ik snap niet waarom het daar nu over gaat, en bijvoorbeeld niet over een avondklok’, zegt kinderarts-epidemioloog Patricia Bruijning van het UMC Utrecht.

Scholen sluiten of niet, dat is de vraag. Wat is het verstandigst, alleen gekeken naar het terugbrengen van besmettingscijfers en ziekenhuisopnames?

‘Als je die terug wil brengen, moet je het contact tussen mensen doen minderen en het sluiten van scholen is dan een van de mogelijke maatregelen. Kinderen vormen de laatste groep die helemaal niet gevaccineerd is en in die groep gaat het virus nu hard rond. Dus natuurlijk heeft het sluiten van scholen effect op het aantal besmettingen.

‘Het effect op ziekenhuisopnames is veel minder groot, omdat kinderen niet zo ziek worden van het coronavirus. Er zijn altijd nog een of twee stappen nodig voordat een besmetting bij een kind leidt tot een ziekenhuisopname. Niet elk kind geeft het virus door, kinderen geven het ook nog eens minder snel door. De besmettelijkheid stijgt met de leeftijd, maar omdat juist volwassenen en ouderen nu grotendeels gevaccineerd zijn zie je dat niet meer terug in de cijfers. Wel is het zo dat de deltavariant ook door kinderen sneller wordt doorgegeven dan de variant die vorig jaar rond deze tijd rond ging.’

En wat is voor het kinderwelzijn het verstandigst?

‘Dat lijkt mij evident: het onderwijs gewoon openhouden. De gezondheidsvoordelen voor kinderen van een sluiting zijn verwaarloosbaar. Kinderen ondervinden ofwel helemaal geen klachten, of ze krijgen een verkoudheid die niet te onderscheiden is van andere verkoudheden waar we de scholen nooit voor sluiten. Wat betreft het welzijn is er echt geen discussie mogelijk wat beter voor kinderen is.’

Wat doet een schoolsluiting dan met kinderen?

‘In z’n algemeenheid heeft het sluiten van scholen een negatieve invloed op het welzijn en de ontwikkeling van ieder kind, dat is een gegeven dat gestaafd wordt door veel onderzoeken. Een ander belangrijk aspect is dat schoolsluiting niet ieder kind even hard treft. Kinderen die het toch al moeilijk hadden op school, worden het hardst getroffen, dus je vergroot de ongelijkheid.’

‘Het effect is groot bij kinderen die vanuit huis weinig ondersteuning krijgen, of voor wie thuis geen fijne, veilige plek is. Ook kinderen bij wie thuis geen Nederlands wordt gesproken hebben meer last van een schoolsluiting.’

Het lijkt te gaan tussen openhouden of helemaal sluiten, zijn er nog andere maatregelen op school die kunnen helpen om het coronavirus tegen te gaan?

‘Ik zie eigenlijk maar één maatregel en dat is het preventief testen van leerlingen, twee keer per week. Maar dat werkt alleen als je het zo inricht dat het bij iedere leerling gebeurt, dat is in een eerdere fase niet mogelijk gebleken. Je zou toe moeten naar het Oostenrijkse model, waar de testen op school onder begeleiding van een juf, meester, of iemand anders worden afgenomen. Al het andere, bijvoorbeeld het meegeven van zelftests naar huis, werkt niet. Dat is eerder wel gebleken.’

Onder meer de Algemene Onderwijsbond (AOb) pleit ervoor leerkrachten voorrang te geven bij het zetten van boosterprikken. Zou dat helpen?

‘Het is zo dat leerkrachten vaak langer geleden gevaccineerd zijn en daardoor wat vatbaarder voor een besmetting, maar de kans is nog altijd veel minder groot dan bij ongevaccineerden. Het risico op ziek worden is op dit moment voor gevaccineerde leerkrachten nóg veel minder. Dus ik zie niet hoe een boosterprik zou helpen de transmissie terug te brengen. Gevaccineerden hebben een ander ziektebeeld, ik denk niet dat leerkrachten zich meer zorgen moeten maken dan andere gevaccineerden in de samenleving.’

Wat vindt u ervan dat de sluiting van scholen nu op tafel ligt?

‘Het gaat om een totaalpakket aan maatregelen waarmee je probeert het aantal besmettingen heel stevig terug te dringen. Ik vind dat een schoolsluiting pas aan bod moet komen als alle andere opties uitgeput zijn. Je moet eerst alle andere maatregelen die de transmissie onder volwassenen remmen aanhalen. Pas als je met je rug tegen de muur staat kun je naar de scholen gaan kijken.

‘De discussie gaat nu over het sluiten van de scholen, maar ik hoor nergens discussie over een avondklok. Dat begrijp ik echt niet.’

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden