Het eens zo machtige volleybal kwijnt weg

Alsof de Nederlandse volleybalbond een verlate kerstkaart wilde sturen, werd woensdag in louter milde bewoordingen afscheid genomen van bondscoach Peter Blangé. Zijn positie was al onhoudbaar sinds september, toen de mannen zich voor het eerst in de geschiedenis van de Nevobo niet plaatsten voor het EK. Pas na drie maanden ging Blangé akkoord met het afkopen van zijn tot 2012 lopende contract.


Het moet een wrange gedachte voor hem zijn dat hij nu alle tijd heeft zich voor te bereiden op de 'remake' van de olympische finale uit 1996 tegen Italië. Het idee van ex-international Bas van de Goor komt op een symbolisch moment. Zo diep zijn de mannen gezonken, dat technisch directeur Bert Goedkoop straks nog in de verleiding komt het gouden team van Atlanta '96 in te schrijven voor de Europa League.


Op dat podium moet nu immers een ploeg acteren die voor een groot deel wordt gevormd door een verloren generatie. Geen WK, geen EK, hooguit een theoretische kans op deelname aan de Spelen van Londen; ook de directie van de Nevobo constateerde dat het volleybal bij de mannen moreel failliet is.


De ontluisterende, dubbele nederlaag tegen het nietige Estland in de play-off voor een EK-plaats schreeuwde om een nieuwe revolutie na de invoering van het roemruchte Bankrasmodel in de jaren tachtig. Als spelverdeler met elastieken polsen was Blangé een van de belangrijkste architecten van de olympische titel, die werd verkozen tot de belangrijkste sportgebeurtenis van de vorige eeuw.


In zijn rol van bondscoach moet Blangé weemoed hebben gehad naar de tijden, waarin hij de aanvals- patronen kon bepalen. Blangé moest werken met spelers die hij vroeger geen set-up waardig had geacht. Met modale internationals die slechts boven zichzelf uitstaken als er niets op het spel stond, zoals in de World League tegen Brazilië.


Blangé mag straks bij een Italiaanse club bewijzen dat hij wel presteert met topspelers. Maar het Nederlands team is sinds zijn aanstelling in 2006 in een neerwaartse spiraal geraakt. Tegen Estland zagen we een hulpeloze coach die de greep op zijn selectie had verloren. Daarna kreeg Blangé een onaantrekkelijk programma voorgeschoteld dat paste bij de nederige status van de ploeg.


De oud-bondscoaches Alberda en Gerbrands uitten forse kritiek op de vrijwillige degradatie uit de World League. Maar het viel te begrijpen dat Goedkoop zich niet liet leiden door een brief vol krokodillentranen van spelers die niet eens van Estland kunnen winnen. En naar de bondscoach luisterde hij evenmin.


De opvolger van Blangé wacht een lange tocht door de woestijn. De Nevobo schrapte - formeel om financiële redenen - de deelname van Jong Oranje aan het WK. Het was vooral een pijnlijk signaal dat ook de nieuwe generatie niet goed genoeg wordt bevonden. Ook de Spelen van Rio de Janeiro in 2016 zijn ver weg voor een sport, die zelfs geen B-merk meer is.


De vrouwen moeten het wegkwijnende zaalvolleybal overeind houden, al hult Goedkoop zich in een welhaast hooghartig stilzwijgen over het mislukte WK in Japan. Bondscoach Avital Selinger kon zich verschuilen achter blessures en de zwangerschap van spelverdeelster Kim Staelens, die slechts als stand-in van de versneld opgeleide Laura Dijkema optrad.


Maar Selinger werd tevens gestraft voor zijn keuzes uit het verleden. Zo reisde Nederland na de afmelding van Debby Stam met slechts drie passer/lopers naar Japan. Selinger had jarenlang geen oog voor de nationale jeugdploegen, omdat ze werden geleid door coaches die hij niet serieus nam.


Selinger mag ook worden aangerekend dat zijn ploeg in Japan wederom mentaal crashte. Typerend was de serie van 23 punten op rij voor Duitsland, verdeeld over twee sets. Tegen Thailand kapseisde het team volledig en was Selinger de regie kwijt. De meesteropleider produceert diesels, geen sprinters die op cruciale momenten versnellen.


Als coach is Selinger al vaker verweten dat hij zijn speelsters niet leert om te winnen onder druk. Maar alleen met een finaleplaats bij het EK in 2011 behoudt Nederland uitzicht op de Spelen van Londen. Hoofdsponsor Dela heeft een heilig vertrouwen in Selinger, de Nevobo-directie beseft dat een alternatief voor de kleine generaal in Nederland niet voorhanden is.


Maar als de vrouwen ook de vierde Spelen na Atlanta zullen missen, zal na Blangé ook die andere, illustere spelverdeler beseffen dat hij als bondscoach heeft gefaald.


Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden