Analyse E-step

Het dilemma van de e-step: veiligheid of duurzaamheid?

Een elektrische step op de weg, naast het oude V&D-pand op het Amsterdamse Rokin. Beeld Guus Dubbelman / de Volkskrant

In steden als Brussel, Parijs en Stockholm is de elektrische step niet meer weg te denken. Een milieuvriendelijk alternatief voor de auto of de scooter, zeggen de voorstanders. Maar in Nederland zijn kleine e-steps verboden, net als monowheels, hoverboards, oxboards en andere elektrische vehikels. Daardoor zijn ze ook niet verzekerd, waarschuwt het Verbond van Verzekeraars. 

‘We zitten nu in een periode waarin mensen in het buitenland e-steps en andere voertuigen kopen. Veel mensen weten niet dat ze in Nederland verboden zijn. Daarom hebben wij gewaarschuwd’, zegt woordvoerder Oscar van Elferen van hetVerbond van Verzekeraars. Wie met een verboden voertuig op de openbare weg rijdt, riskeert een boete van 380 euro. Ernstiger is de schade bij een ongeluk. ‘Ik kan geen cijfers geven, maar dat soort gevallen zijn er al geweest. Stel dat je iemand aanrijdt die er een botbreuk aan overhoudt en niet op vakantie kan. Dan zit je zo op een schade van 10 duizend euro. Het Waarborgfonds van verzekeraars keert uit aan het slachtoffer en verhaalt de schade vervolgens aan de eigenaar van het voertuig’, aldus Van Elferen.

De laatste jaren verschijnen steeds meer elektrische voertuigen op de markt. Ze plaatsen de overheid voor een dilemma, zegt onderzoeker Ragnhild Davidse van de Stichting Wetenschappelijk Onderzoek Verkeersveiligheid (SWOV). ‘Uit het oogpunt van milieu en innovatie is het een interessante ontwikkeling. Vanuit het oogpunt van verkeersveiligheid is het wat lastiger’, aldus Davidse. ‘Het is al erg druk op het fietspad. Het is maar de vraag of het verkeer veiliger wordt door die nieuwe voertuigen.’

Er is geen Europese richtlijn voor e-steps. In Nederland moet een elektrisch voertuig worden erkend als ‘bijzondere bromfiets’, een zware procedure die is aangescherpt na het ongeluk met de Stint. Sommige voertuigen zijn erkend, zoals de Segway, de Kickbike of de Trikke. Ook enkele zwaardere steps zijn toegestaan. De kleine e-steps die je elders in Europa ziet, zijn verboden. 

Toelating pilots

‘We worden nu door de tijd ingehaald’, zegt Jacoba van Gastel van het platform WeAllWheel, dat ijvert voor lichte elektrische voertuigen. ‘Nederland is ook heel terughoudend met pilots’, zegt Van Gastel. Onlangs wilde de gemeente Breda experimenteren met elektrische deelsteps van het merk Bird. Minister Van Nieuwenhuizen van Verkeer en Infrastructuur gaf geen toestemming, omdat de steps van Bird in Nederland niet zijn toegestaan. In juni zei Van Nieuwenhuizen tegen de Kamer dat nog geen enkele e-stepfabrikant een aanvraag voor toelating in Nederland had ingediend.

In Parijs werd de elektrische deelstep geïntroduceerd in 2018. De step is een enorm succes, maar wordt ook hevig bekritiseerd. De stepjes slingeren overal rond, zoals ooit de deelfietsen van Obike in Amsterdam. Inmiddels is een actiegroep tegen de step opgericht, door een man wiens zeven maanden zwangere vrouw op de stoep werd aangereden door de bestuurder van een step. De actiegroep heeft tot dusverre zestig slachtoffers geteld. De actievoerders zijn overigens niet tegen de step als zodanig, maar stellen dat een gebrek aan regelgeving tot chaos op straat leidt.

Stockholm

Parijs is niet het beste voorbeeld van het gebruik van de e-step, zegt Jacoba van Gastel van WeAllWheel. ‘Parijs heeft weinig fietspaden en vaak brede stoepen. Er werd gedacht dat de e-step wel op de stoep kon rijden. Maar een e-step rijdt maximaal 20 kilometer per uur, een voetganger in een winkelstraat gaat misschien 3 kilometer per uur. Dan vraag je ook om moeilijkheden. Een stad als Stockholm heeft een infrastructuur die veel beter op e-steps is toegerust. In Nederland hebben we prachtige fietspaden. E-steps en fietsen gaan ongeveer even hard.’

Over een ding zijn voor- en tegenstanders het eens: de regels in Nederland zijn onduidelijk. Je kunt een step kopen bij bol.com, maar mag er vervolgens niet mee de weg op. Woordvoerder Van Elferen van de verzekeraars vindt dat de overheid duidelijkheid moet scheppen: de steps verbieden of toelaten, mits ze uiteraard voldoen aan eisen van deugdelijkheid.‘Uit het oogpunt van duurzaamheid is de e-step een goed alternatief. Dat argument zal alleen maar zwaarder gaan wegen. Wij denken dat het steeds meer gaat wringen. We vragen ons af of je nieuwe ontwikkelingen kunt tegenhouden.’

In een eerdere versie van dit artikel stond dat alle elektrische steps verboden zijn in Nederland. Dat is onjuist: sommige e-steps zijn wel toegestaan.

Meer over de e-step: 

Elektrische deelsteps veroorzaken verkeersongelukken in Europese hoofdsteden
De populariteit van de elektrische step bezorgt Europese steden hoofdbrekens, nu het voertuig steeds vaker betrokken is bij verkeersongelukken. In Londen overleed vrijdag een bekende YouTuber nadat ze op een vrachtwagen was gebotst. Ze was niet de eerste stepdode in Europa. Frankrijk en Denemarken proberen de anarchie in het verkeer in te perken.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden