Het Binnenhof: 24 juni 2016

Uw politieke nieuwsbrief

Beeld De Volkskrant

Goedemiddag! De politieke kopstukken in Den Haag gingen met geruststellende peilingen naar bed. Ze werden wakker met een Brexit. De tektonische platen onder de EU zijn verschoven en ook op het Binnenhof zijn de bevingen voelbaar.

Hier zijn uw Dagkoersen. Wilt u deze nieuwsbrief per mail ontvangen? Meld u hier aan.

Beeld De Volkskrant

SCHOK VAN DE DAG
Wat nu, Mark Rutte?

Vorige week was premier Mark Rutte nog zo hoopvol. Hij rekende op het gezonde verstand van de Britten. Een week later heeft David Cameron zijn vertrek aangekondigd, krijgen de beurzen zware klappen, dreigt Schotland het Verenigd Koninkrijk te verlaten, stijgen de rentes is Zuid-Europa en weet niemand hoe het precies verder moet met de Europese Unie.

Ook Rutte is vandaag zoekende. 's Ochtends maande hij tot rust en kalmte. Stap voor stap. Geen draconische maatregelen. Ook VVD-fractievoorzitter Halbe Zijlstra kwam met die boodschap: 'Even rustig aan doen met z'n allen.'

Een paar uur later was de toon weer harder. In een gemeenschappelijke verklaring met de drie Europese presidenten, Donald Tusk (Europese Raad), Jean-Claude Juncker (Europese Commissie) en Martin Schulz (Europees Parlement), werden de Britten tot haast gemaand. Er moet duidelijkheid komen over de Brexit, 'as soon as possible, however painful that process may be'.

Bij de persconferentie na afloop van de ministerraad klonk Lodewijk Asscher al weer iets milder. De vicepremier vindt dat het Verenigd Koninkrijk 'nu even de tijd moet krijgen' om als onderhandelingspartner over een Brexit de zaken op orde te krijgen.

De wisselende boodschappen illustreren het ongemak: Niemand weet precies hoe een Brexit eruit ziet.

Rutte overlegde vandaag in Brussel over de Brexit Beeld anp

CAMPAGNEVRAAG VAN DE DAG
Komt er een 'idioot' Nexit-referendum?

Ook voor Geert Wilders lijkt de Brexit als een verrassing te komen. Hij stapte vrijdagochtend vroeg in een vliegtuig voor een trip naar het buitenland. Toch wist hij nog het Nederlandse debat te bepalen door onmiddellijk te pleiten voor een referendum over een Nexit. 'Hoera voor de Britten! Nu is het onze beurt!'

Het kabinet is er veel aan gelegen om die discussie zo snel mogelijk de kop in te drukken, al is het maar om de onrust in Europa niet nog verder aan te wakkeren. Rutte noemt een referendum 'volstrekt onverantwoord'. Asscher vindt het een 'idioot' idee ('waarom zouden we dat nu gaan doen?') en ook Alexander Pechtold van referendumpartij D66 voelt er niets voor. 'D66 gaat niet meewerken aan een Wildersreferendum. We laten politieke pyromanen het niet verstieren.'

Toch zal de vraag blijven opdoemen, zeker als na de zomer de verkiezingscampagne op gang komt.

Een ruime meerderheid van de Tweede Kamer krijgt een allergische reactie alleen al bij de gedachte aan een nieuw referendum, maar uit een recente peiling van EenVandaag blijkt dat een meerderheid van de Nederlanders wel voelt voor een referendum.

Wilders wil een referendum over een Nexit, Marine le Pen over een Frexit. Beeld afp

VRIENDSCHAP VAN DE DAG
Johnsons Nederlandse held

De Brexit betekent ook het einde van de politieke vriendschap tussen Rutte en Cameron, die in oktober de deur van Downing Street 10 achter zich dicht gaat trekken.

Volgens de bookmakers (die er nogal eens naastzitten) is Boris Johnson de grote favoriet om hem op te volgen. Kan Nederland ook met hem een goede band opbouwen? Die kans is er wel, zeker als het kabinet de Rotterdamse burgemeester Ahmed Aboutaleb als gezant inzet. Johnson is een groot bewonderaar. De Brit noemde Aboutaleb 'the voice of the Enlightenment, of Voltaire.' En: 'My hero - the man who got straight to the point.'

Johnson schreef dat naar aanleiding van Aboutalebs 'rot dan maar op'-uitspraak na de aanslag op Charlie Hebdo (door Johnson vertaald als: 'then f*** off').

We hadden al Mark en David. Na de Brexit Ahmed en Boris?

Boris Johnson met een pint. Beeld afp

ZIJPAD VAN DE DAG
Take-out-the-trash-day?

Engeland is niet alleen land van de Brexiteers, maar ook bakermat van het fenomeen van politieke spindoctor. Oudste truc uit de trucendoos van die politieke pr-adviseurs: slecht nieuws naar buiten brengen op momenten dat de rest van de wereld met andere zaken bezig is. Vrijdagmiddag rond borreltijd - ook wel bekend als 'Friday news dump' - is favoriet, verklapte een Britse communicatiestrateeg al eens.

Dagkoersen hield voor de zekerheid de publicatiesite van het kabinet in de gaten. Was het vandaag take-out-the-trash-day op het Binnenhof? Het wantrouwen lijkt vooralsnog ongepast, al bracht het ministerie van Financiën wel een hele reeks auditrapporten over nagenoeg alle ministeries naar buiten. Waarschijnlijk zijn die nog door niemand gelezen. Het CDA-Kamerlid Pieter Omtzigt keek vooral op van een brief van Jetta Klijnsma over een nieuw pensioenstelsel.

Dagkoersen is de politieke nieuwsbrief van de Volkskrant. Onze politieke redactie neemt u elke middag rond 17.00 uur mee naar het Binnenhof. De Haagse vierkante kilometer is een snelkookpan waarin een tweet in de ochtend kan uitgroeien tot een Kamerdebat in de middag en een crisis in de avond. U leest het in Dagkoersen. Meld u hier aan om deze nieuwsbrief dagelijks in uw mailbox te ontvangen.

Pieter Omtzigt. Beeld anp
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.