Het Binnenhof: 20 januari

Uw politieke nieuwsbrief

Beeld ANP/de Volkskrant

Goedemiddag.

Wie het lek was in de commissie Stiekem horen we nooit meer.

Op het antwoord op de vraag hoeveel asielzoekers het kabinet dit jaar echt voorziet moeten we nog even wachten.

Maar gelukkig weten we wél snel hoeveel schade Ard van der Steur oploopt in het debat over de steeds pijnlijker affaire-Maat.

Hier zijn uw Dagkoersen!

Beeld de Volkskrant

GESPREK VAN DE DAG
De ontnuchtering

Wie had gehoopt dat de speciale onderzoekscommissie Het Lek zou ontmaskeren, kwam vandaag bedrogen uit. Jazeker, er is gelekt uit de geheime Commissie voor de Inlichtingen en Veiligheidsdiensten (CIVD), dat durft de commissie wel te stellen. Maar de daders liggen op het kerkhof. De commissie ziet 'geen genoegzame gronden' voor verdere vervolging door de Hoge Raad.

Nogal wat Binnenhofwatchers reageren diep teleurgesteld, maar toch was dit de uitkomst die door velen al werd voorzien toen dit ongemakkelijke proces in het najaar op gang kwam. Volksvertegenwoordigers die andere volksvertegenwoordigers vervolgen wegens ambtsmisdrijven: er was 150 jaar geleden vast een goede reden om het zo in de wet te regelen, maar we weten nu weer waarom er sindsdien zo weinig gebruik van is gemaakt. Het leidt nergens toe. De Kamer is nou eenmaal geen opsporingsinstantie, heeft te weinig bevoegdheden en er zijn te veel botsende belangen en principes. Dat begint al met het feit dat de Kamer mensen wel onder ede mag verhoren, maar dat die informatie vervolgens niet gebruikt mag worden in een strafproces.

Carola Schouten overhandigde het rapport aan Kamervoorzitter Arib. Beeld anp

Lekken door politici kan intussen natuurlijk buitengewoon nuttig zijn. Het heeft door de jaren heen al heel wat misstanden aan het licht gebracht. Maar met het oog op het feit dat de overheid nou eenmaal toch de middelen wil hebben om ertegen op te treden, trekt de commissie in elk geval één duidelijke conclusie: de procedure moet drastisch gemoderniseerd.

Bijvoorbeeld gewoon via het Openbaar Ministerie, zoals bij politici op lokaal niveau allang gebeurt. De Kamer kan zichzelf volgens de commissie een groot plezier doen door dat te regelen voordat het volgende Kamerlid tegen de lamp loopt. 'Want nu is het een mission impossible.'

Een nog groter plezier is er wellicht te halen als de Kamer niet meer toestaat dat de commissie-Stiekem door het kabinet wordt misbruikt. Want dat was immers de oorzaak van alle ophef. Minister Plasterk pochte twee jaar geleden eerst live op de televisie met informatie over het werk van de veiligheidsdiensten. Toen die bleek te rammelen, gebruikten hij en zijn collega Hennis (Defensie) de commissie om dat besmuikt recht te zetten, in een poging om wel schuld te bekennen maar niet publiekelijk onderuit te gaan.

Waarna in de Kamer, via de media, grote ruzie uitbrak over de vraag of die informatie nou wel of niet duidelijk genoeg was overgebracht. Velen bemoeiden zich ermee, ook in gesprekken met journalisten. Zoals de commissie schrijft: 'Er is in feite een kettingreactie ontstaan van 'duwen en terugduwen van de beeldvorming".

Dat kan dus niet alleen de Kamer maar ook het kabinet zichzelf aanrekenen.

Totdat de procedure is veranderd, zal de Kamer wel uitkijken om nog een keer aangifte te doen van lekken. Als het kabinet meent dat er wel streng tegen moet worden opgetreden, heeft het dus in eigen hand wanneer dat goed mogelijk wordt. Saillant detail: De man die het moet gaan regelen is...minister Plasterk.

DEBAT VAN DE DAG
Van der Steur op de pijnbank

De man die vandaag het minst te benijden is, heet Ard van der Steur - de man die zo makkelijk praat maar ook te vaak voor zijn beurt.

De minister van Veiligheid ligt sinds twee uur vanmiddag onder een spervuur van vragen en verwijten vanuit de Kamer. Hoe zwaar beschadigd komt hij uit de affaire rond forensisch anatoom George Maat? Volg het hier.

Overleg in de Kamer. Van der Steur wacht af. Beeld anp

TWIST VAN DE DAG
Strijd om de prognoses

Kortzichtig, absurd, struisvogelpolitiek - de verwijten van de oppositie aan het adres van het kabinet zijn niet gering, na het nieuws van Nieuwsuur dinsdagavond dat een ambtelijke prognose uitgaat van 90 duizend asielzoekers in 2016. Zelf houdt het kabinet het op 58 duizend mensen, evenveel als in 2015, en dus zou het kabinet doelbewust een te florissante voorstelling van zaken geven.

Wordt Nederland misleid? De oppositie heeft dat donkerbruine vermoeden. Verslaggever Fokke Obbema (@fokkeobbema): 'Er zijn ook goede redenen te bedenken waarom Nederland met meer asielzoekers rekening zou moeten houden. De grote toeloop begon pas in de tweede helft van vorig jaar. Als die in 2016 twaalf maanden aanhoudt neemt het aantal vanzelf toe. Ook viel de gehoopte afname door het invallen van de winter tegen. Weinig hoop biedt ook de aanblik van de voornaamste conflictgebieden, Syrië en Afghanistan. Bovendien is de veel besproken 'opvang in de regio' nog altijd zo matig van kwaliteit dat de impuls onder asielzoekers om door te trekken naar Europa er niet minder om zal worden.'

Kortom, er valt van alles te bedenken waarom de voorstelling van het kabinet te rooskleurig zou kunnen zijn. Alleen: of dit ook daadwerkelijk zo is, valt met geen mogelijkheid te zeggen. Staatssecretaris Dijkhoff werpt tegen dat er meer prognoses mogelijk zijn en dat het kabinet heeft besloten niet lijdzaam toe te zien: het hoopt de instroom omlaag te brengen, onder meer door de afspraken met Turkije.

Obbema: 'Om te kunnen beoordelen hoe realistisch de cijfers zijn zou allereerst het door Nieuwsuur genoemde ambtelijke advies openbaar moeten worden gemaakt. Alleen dan kunnen migratiedeskundigen aangeven of de prognose enigszins hout snijdt.'

En dus eist de Kamer de prognose op en is ook het debat al aangevraagd. De reactie van het kabinet was woensdag om 17.00 uur nog niet binnen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.