Het Binnenhof: 12 december

Uw politieke nieuwsbrief

VNL-voorman Roos geeft een interview bij 'de patatbalie'. Beeld ANP

Goedemiddag. Met het vertrek van Samsom krijgt de PvdA toch nog een vrouwelijke leider.

Verder in Dagkoersen: Geert Wilders zit opgezadeld met een lastig strafblad en Jan Roos maakt pijlsnel carrière op het Binnenhof.

Wilt u deze nieuwsbrief dagelijks per mail ontvangen? Meld u hier aan.

Beeld de Volkskrant

FRACTIEVOORZITTER VAN DE DAG
Vrouw gaat PvdA-fractie leiden

Met Samsoms vertrek komt toch nog zijn verkiezingsbelofte uit: een vrouw als fractieleider van de PvdA. Attje Kuiken was al vicefractievoorzitter sinds ze in november 2015 dat stokje overnam van Martijn van Dam (die het kabinet in ging). Nu is ze de logische interim-opvolger van Samsom. Vanochtend schoof ze al aan bij het wekelijkse coalitieberaad met Rutte, Zijlstra en Asscher. Vanmiddag koos de fractie haar als nieuwe leider. Ze was de enige kandidaat.

Kuiken zit sinds 2006 in de Kamer en geldt inmiddels als routinier in de fractie. Ze mag de voorzittersstoel warmhouden voor Lodewijk Asscher tot aan de verkiezingen. Of Asscher daarna de fractie gaat leiden zal afhankelijk zijn van de verkiezingsuitslag (en of de PvdA aan de formatie deelneemt). Mocht hij wederom in een kabinet plaatsnemen dan kiest de fractie weer een nieuwe voorzitter.

Als Kuiken de smaak te pakken heeft, zal ze opnieuw haar vinger moeten opsteken. Overigens is nog de vraag of ze terugkeert in de Kamer. In 2012 stond ze op plek 24, volgens peilingen is dat momenteel voor de PvdA een onverkiesbare plek. De lijst voor 2017 wordt volgende week bekend.

Kuiken vooraf aan de fractievergadering waarin ze werd gekozen tot voorzitter. Beeld anp

VRAAGSTUK VAN DE DAG
Politicus met een strafblad

Wilders heeft sinds vrijdag een strafblad, maar mocht de PVV nog eens gaan regeren dan kan hij waarschijnlijk gewoon minister worden. Verslaggever Robert Giebels zocht het uit. 'Alleen een formateur zou er een probleem van kunnen maken. Want die kan vooraf aan een gesprek met beoogd bewindspersoon Wilders een feitenonderzoek naar hem laten doen. Daaruit kan een strafrechtelijke veroordeling naar voren komen. Maar wat de formateur met die informatie doet, moet hij of zij zelf weten, zo staat in het handboek voor aantredende bewindspersonen.'

Vervelender voor Wilders is dat hij mogelijk niet zomaar meer naar de Verenigde Staten kan reizen. Vanwege zijn strafblad heeft hij een vrijstelling nodig als hij naar Amerika wil, het land van enkele van zijn geldschieters. Zelfs als hij in hoger beroep wordt vrijgesproken, blijft de zaak in het register van justitie staan en zal deze opduiken bij een visumaanvraag.

Sluimerende ambities buiten de politiek worden mogelijk ook in de kiem gesmoord. Giebels: 'Of Wilders nog onderwijzer, gastouder of taxichauffeur kan worden, is sinds vrijdag onzeker. Voor dergelijke beroepen is een zogenoemde Verklaring Omtrent Gedrag, een VOG, verplicht.'

PVV-leider Geert Wilders, sinds vrijdag een man met een strafblad. Beeld anp

NIEUWE MAN IN DE POLDER
FNV verhoort christelijk gebed

CDA en ChristenUnie worden op hun wenken bediend. Daags na hun amechtige oproep in Trouw om een 'wonder in de polder' is er een eerste voorbode van verhoring van dat gebed. De christelijke partijen hopen op een gezamenlijke visie van vakbonden en werkgevers om de sociaal-economische (arbeidsmarkt, pensioenen, sociale zekerheid) en ecologische problemen (verduurzaming van energie) aan te pakken.

Verslaggever Gijs Herderscheê: 'Dat kan de formatie enorm vereenvoudigen. Want als er vier politieke partijen aan tafel zitten met ieder hun eigen visie, dan wordt het lastig. De sociale partners kunnen een solide basis leveren.' De oproep was aan dovemansoren gericht, want de FNV heeft tot maart geen voorzitter en dus niemand om een akkoord te sluiten. 'Maar ziedaar: Han Busker blijkt de enige kandidaat bij de FNV-voorzittersverkiezing en kan dus meteen aan de slag.'

Han Busker, hier nog in de hoedanigheid van voorzitter van de Nederlandse Politiebond. Beeld anp

IRONIE VAN DE DAG
Jan Roos in Vak K

Sinds zijn patatbalie-interview vorige week met GeenStijl is VNL-voorman Jan Roos voorwaardelijk geschorst door de Tweede Kamer. Alleen Kamerleden en bewindslieden mogen in de 'mixed zone' naast de plenaire zaal persoptredens geven. Als Roos nog een keer over de schreef gaat, mag hij twee weken niet meer het Kamergebouw in.

Donderdag slaat hij terug: hij zit dan prominent in Vak K naast Kamerlid Joram van Klaveren. VNL (in de Kamer officieel Groep Bontes/Van Klaveren) verdedigt die dag haar initiatiefwet voor het verruimen van de vrijheid van meningsuiting. Kamerlid Van Klaveren mag drie gasten meenemen naar Vak K. Roos is daar een van, verder zitten ook partijgenoot Johan Driessen (die als PVV-Kamerlid al aan de initiatiefwet werkte) en rechtsgeleerde Tom Zwart van de Universiteit Utrecht (een van de getuigendeskundigen in het Wildersproces) in de stoelen die normaliter zijn gereserveerd voor leden van het kabinet.

Roos: 'Ik was mede-adviseur van Joram bij deze initiatiefwet. We hebben gezamenlijk lange discussies gehad over het verschil tussen haat preken en geweld preken.' Als Driessen eerder zijn wet had ingediend dan was het proces van Wilders mogelijk anders verlopen. Maar volgens Driessen heeft de PVV het wetsvoorstel laten versloffen na zijn vertrek uit de fractie. VNL is het dan ook niet om Wilders te doen. Roos: 'Wilders is heel erg voor vrijheid van meningsuiting voor zichzelf, maar wil graag dat andere mensen waar hij het niet mee eens is voornamelijk hun kop houden.'

Donderdag moet blijken of Roos zich aan het interviewverbod zal houden. 'De kans is groot dat als mij iets wordt gevraagd ik op mijn mond wijs en zal gebaren dat ik niet kan spreken.' En dat bij een debat over de vrijheid van meningsuiting, het lijkt haast een cadeautje van de Tweede Kamer. Vooralsnog is hij van plan om de regels te respecteren. 'Anders kan ik twee weken mijn werk niet doen.'

Roos mag in Vak K overigens niet het woord voeren, dat recht heeft alleen Van Klaveren. Namens de regering zal minister Van der Steur zijn reactie geven.

Een Kamerbode probeert een einde te maken aan het interview met Jan Roos, maar wordt genegeerd. Beeld anp

Dagkoersen is de politieke nieuwsbrief van de Volkskrant. Onze politieke redactie neemt u elke middag rond 17.00 uur mee naar het Binnenhof. De Haagse vierkante kilometer is een snelkookpan waarin een tweet in de ochtend kan uitgroeien tot een Kamerdebat in de middag en een crisis in de avond. U leest het in Dagkoersen.

Wilt u deze nieuwsbrief per mail ontvangen? Meld u hier aan: volkskrant.nl/dagkoersen. Tips of opmerkingen? Mail naar haag@volkskrant.nl.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.