Hergebruik: duur maar zinvol

Recyclen, ook van plastic, is niet goedkoop, maar als je alles meerekent vrijwel altijd te prefereren...

Door René Didde

Recyclen van afval is beter dan verbranden en nog veel beter dan storten, blijkt uit een onlangs verschenen studie van het Britse Waste & Resources Action Programme (WRAP). De aan de overheid gelieerde instelling hield maar liefst tweehonderd zogeheten levenscyclusanalyses (LCA) tegen het licht. Een LCA berekent alle milieu-effecten van een handeling, zoals de hoeveelheid energie, CO2-uitstoot, landgebruik, giftige stoffen. Voor papier, karton, plastics en biopolymeren, en ook voor glas, aluminium en staal levert recycling van het afval in de meeste gevallen meer milieuvoordelen op dan verbranden en storten. Ook voor hout en textiel is dat waarschijnlijk het geval.

Ook uit Nederlands onderzoek blijkt steevast dat hergebruik beter scoort op milieueffecten. ‘Al zijn de verschillen in Nederland tussen hergebruik en verbranden vaak kleiner dan in Engeland doordat de bulk van het afval daar nog wordt gestort’, zegt Geert Bergsma, sinds jaar en dag bij CE Delft betrokken bij tal van LCA-studies. Ook de relatief grote hoeveelheid energieterugwinning bij de Nederlandse afvalverbranding doet de voorsprong van hergebruik enigszins slinken.

Vooral het hergebruik van plastic verpakkingsafval scoort hoog. ‘De milieueffecten van de vrachtwagens die de sterk samengeperste lichtgewichtverpakkingen naar Duitsland vervoeren, zijn verwaarloosbaar ten opzichte van de energie die nodig is om uit olie nieuwe plastics te maken.’

Juist deze week maakte Nedvang, die namens de verpakkende industrie de inzameling in zakken en in de bekende oranje bollen regelt, bekend dat het afvalverwerker SITA wordt gegund om in Rotterdam 25 duizend ton Nederlands verpakkingsafval te sorteren en te hergebruiken. Nu wordt dit afval in het Ruhrgebied verwerkt.

Inspanning
Volgens Bergsma vormen de LCA-studies een terechte onderbouwing voor het bewijs dat inzameling zin heeft. En anders dan vaak wordt aangenomen, blijken burgers bereid zich op afvalgebied extra inspanningen te getroosten.

Wat goed is voor het milieu, is echter niet altijd goedkoper. Vooralsnog is hergebruik duurder dan storten of verbranden, en dat maakt dat in veel landen hergebruik aarzelend op gang komt. Ondanks de olieprijs en de waarde van de gerecycleerde plasticsnippers is verbranden in Nederland goedkoper. Onder meer vanwege de economische crisis is er minder afvalaanbod en zijn de verbrandingstarieven gekelderd.

Maar ook al is hergebruik duurder, in alle EU-landen is de plasticrecycling intussen verplicht. Hoe het wordt gefinancierd, verschilt van land tot land. In Nederland bestaat een afvalfonds dat wordt gevuld met geld van een belasting op verpakkingen.

‘De overeenkomst geldt vooralsnog tot 2012, en we hebben er vertrouwen in dat Nederland ook nadien doorgaat met hergebruik van plastic verpakkingen’, zegt Freek van Eijk, directeur strategie van SITA in Arnhem. ‘Driekwart van het kunststof verpakkingsafval wordt als materiaal hergebruikt, tweederde daarvan is zeer hoogwaardig.’ Volgens CE Delft bestaan nieuwe petflesjes voor de helft uit materiaal van oude petverpakkingen.

Zowel Van Eijk als Bergsma benadrukt dat er geen concurrentie bestaat tussen hergebruik en verbranden. ‘Als landen als Engeland, Frankrijk, Italië en Spanje stoppen met het storten van verpakkingsafval, komt dat zowel recyclelaars als verbranders ten goede’, zegt Bergsma. ‘In die landen is nog een wereld te winnen.’ Van Eijk: ‘Het gaat verder dan besparing van grond- en brandstoffen. 20 procent van de Europese klimaatdoelstelling voor 2020 kan worden gerealiseerd door goed afvalmanagement. 5 procent van de groene energiedoelstelling door energie uit afval te winnen.’

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden