Heren van Hook en Riff

Ze zijn pas twee jaar samen en hebben net hun eerste album uitgebracht: de Haagse formatie Monomyth timmert aan de weg als in een

Een barpianist tingelt Strangers In The Night. Heren op leeftijd met kunstige snorren, die er stuk voor stuk uitzien als aspirantlid van de Kleine Club van Olivier B. Bommel, drinken cognac en bewegen zich traag in en uit de rookruimte, waar reeds een dikke sigarenmist hangt.


De Kurzaal van het Scheveningse Kurhaus: niet de meest voor de hand liggende plek om af te spreken met de zwaar rockende drummer van de Nederlandse band Monomyth. Maar Sander Evers wilde het graag zo, en als we de brede trappen op wandelen richting statige Kurzaal wordt ook wel duidelijk waarom hij juist hier wat sfeer zoekt. Natuurlijk, de Stones in het Kurhaus, 1964, dit jaar dus exact vijftig jaar geleden. Een jubileum dat de argeloze voorbijganger zomaar zou kunnen ontgaan.


Op een voor de gelegenheid geïnstalleerd videoscherm boven bar en piano worden de bekende foto's getoond van het roemruchte optreden (Jagger in nood, tussen de platte petten), het eerste Nederlandse popconcert dat knallend uit de hand liep. 'Mijn pa was erbij', zegt Evers. 'Hij was zo'n nozem, met een vetkuif en zag politie te paard door de concertzaal trekken. Onwaarschijnlijk.' En dus een muzikaal ijkpunt voor Evers, die al op jonge leeftijd en dankzij de verhalen van zijn vader doorhad dat je voor een beetje vunzigheid uiteindelijk toch bij de rock 'n' roll moest zijn.


Volgende week zaterdag speelt de door Evers opgerichte band Monomyth in de Groningse Oosterpoort, op het festival Noorderslag. In de kelder. Net een streepje minder dan deze Kurzaal, maar stiekem toch een van de leukste podia van het festival. Beetje benauwd en bedompt. Een zaal om eens lekker af te breken. Rock 'n' roll.


Een hele eer ook voor het Haagse Monomyth, dat pas twee jaar samen aan het spelen is en net een eerste album heeft uitgebracht. En ook nog eens op het eerste gehoor 'moeilijke muziek' maakt: instrumentale rock, zonder ook maar één noot zang. Repetitieve en hypnotiserende Kraut- en spacerock, die weliswaar toegankelijk en transparant klinkt, maar je moet er even bij blijven. Minstens een kwartier per nummer. Maar dan hoor je ook wat. Verfijnde melodieuze muziekstukken vol geconcentreerde en nooit uit de band springende gitaren en toetsen, geduldig opgebouwd en steeds culminerend in dramatische climaxen vol aanstekelijke hooks en riffs.


'Tsja, het liedje, dat is niet echt iets voor ons', zegt Evers. 'Hoewel er jongens in de band zitten die zweren bij Brian Wilson en The Beach Boys: wij kunnen niets met het liedjesconcept. We zouden steeds op hetzelfde uitkomen. Met Monomyth willen we wel een verhaal vertellen, maar uitsluitend met de compositie.'


Goed, dat mag hij dan eens haarfijn uitleggen. Hoe vertelt Monomyth een verhaal rond louter drums, toetsen en gitaren? Een verhaal zoals we dat bijvoorbeeld zouden kunnen optekenen bij het nummer Vanderwaalskrachten, het bezwerend rockende openingsnummer van de titelloze plaat.


'Instrumentale muziek is een uitdaging. Wij moeten zwaar aan de bak om de aandacht van de luisteraar te pakken. Als je bij een pop- of rockliedje de vocalen weg draait, dan hou je iets heel kaals over, weinig boeiend. Wij zullen dus op zoek moeten naar melodieën en grooves die zo sterk zijn, dat de luisteraar bij de les blijft en wil horen hoe het afloopt.'


Een Monomythstuk ontstaat steevast uit een jam, in de oefenruimte of op een podium, want live spelen doet de band graag en veel. 'Wij zien muziek als een bewegend object, een ritme dat in gang wordt gezet en ergens toe leidt. We beginnen dus met een sterk ritmisch stuk, op bijvoorbeeld bas en drums, en gaan er dan als band aan duwen en trekken. Er worden melodieën ingebracht, er ontstaat ergens een mooi haakje waar we wat mee kunnen. Vervolgens komen we op een punt waarop we zeggen: oké jongens, zo kunnen we nog drie dagen doorgaan maar veel beter zal het nu niet worden. Dan neemt een van de vijf bandleden, bijvoorbeeld toetsenist Peter, het stuk mee naar huis en hij gaat er akkoorden, gitaar- en toetspartijen bij bedenken. Dan wordt er echt even op gezeten, er wordt gecomponeerd, muziek geschreven. Dan hebben we iets, een basis die we samen verder gaan uitwerken.'


Boeiende muzikale materie. Maar wat is het verhaal? 'Lastig, dat blijft bij instrumentale muziek natuurlijk heel abstract. Maar zie het als een goede dj-set, die als het goed is ook een verhaal vertelt, vaak ook zonder tekst. Stap in het achtbaanwagentje, beweeg mee op het ritme van de kabel die het karretje omhoog trekt en ga dan door een looping, een kurkentrekker, naar een plotselinge afdaling, en weer omhoog. Denk ook aan Kraftwerk: muziek als één lange beweging, zonder liedstructuur, die toch nooit verveelt. Nou, zo gaat ons verhaal.'


Vandaar dus ook die bandnaam, zegt Evers: Monomyth, naar een theorie van ene Joseph Campbell die beweert dat ieder heldenepos, van de Odyssee tot Star Wars en Lord of the Rings, eenzelfde verhaallijn volgt. Evers: 'De onbekommerde held verlaat het dorp, gaat de wijde wereld in, heeft vreemde ontmoetingen met het goede en het kwade, en keert terug. Ik vond die theorie goed bij onze muziek passen. Wij gaan als bandleden ook steeds op pad, soms zelfs los van elkaar en keren uiteindelijk terug in ons bandgeluid. Dan vallen de gitaren en toetsen en drums weer samen en dat kan heel euforisch zijn.'


Dance, dj-sets, Star Wars en Kraftwerk. Niet de associaties die je zou verwachten bij dit rockende Monomyth. Maar met heavy muziek heeft de band bar weinig, zegt Evers.


'Meer met Aphex Twin, of Massive Attack, oude Genesis. Natuurlijk, wij rocken soms hard, in de heftigste stukken. Maar niet te lang, want dan roept onze toetsenist: pff, kan het weer wat rustiger? Wat willen we nu eigenlijk vertellen, behalve dat het heftig is? We willen de betovering niet verbreken.'


En live, zo is de bedoeling, moet het sprookje van Monomyth dan uitkomen, als het even kan ook op Noorderslag.


'Als alles klopt, het geluid goed is en het publiek mee gaat in het verhaal, dan gebeurt er iets. Er komt een vreemd soort energie vrij en dan komen we, heel soms, allemaal, publiek én band, los van de grond.'


Monomyth speelt zaterdag 18/1 op Noorderslag, Groningen, in de Kelder van De Oosterpoort. Verdere optredens: monomyththeband.com. De gelijknamige plaat van Monomyth is verschenen bij Burning World Records.


Minuutje Monomyth


Volgens drummer Sander Evers lijkt de muziek van Monomyth misschien 'moeilijk', maar is er zeker een publiek voor. 'Onze eerste plaat wordt heel goed opgepakt, we spelen veel, en worden al gevraagd in bijvoorbeeld Duitsland.' Maar 'de minuut' bij DWDD, dat zit er niet in. 'Het is goed dat het platform er is, maar ik denk dat die DWDD-minuut een desastreuze uitwerking heeft op een hele generatie liedjesmakers. Als je muziek maakt vanuit je hart, dan breng je je hele werk toch niet terug tot een fragment van een liedje, te spelen in één minuut?'


muzikaal sprookje.


Luistertips


Drie luistertips van drummer Sander Evers, die de muziek van zijn band Monomyth mede helpen verklaren:


1 Neu!: Hallogallo. 'Een heel bekend Krautrocknummer, maar het blijft bijzonder. Een nummer in beweging, een perpetuum mobile van geluid. Kan eeuwig doorgaan.'


2 Steve Reich: Music For 18 Musicians. 'Inmiddels salonfähig, want zelfs op Lowlands uitgevoerd. Hypnotiserende muziek, die tot vervelens toe aan de dance wordt gekoppeld, maar die volgens mij veel meer raakvlakken heeft, ook met bijvoorbeeld onze muziek.'


3 Kraftwerk: Autobahn. 'De lange versie! Daar hoor je ergens middenin alleen nog het geluid van een snelweg. Heel mooi, hoe je alledaagse zaken uit je directe omgeving zo kunt omzetten naar een prachtig muzikaal verhaal.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.