Henk lift mee met Heino Falcke

Schrijver Henk van Straten stapt elke week in de auto bij een min of meer bekende Nederlander. Een enkele keer neemt hij de tram. Deze week: Heino Falcke.

Henk van Straaten en Heino Falcke

Hij appt een selfie vanaf station Nijmegen Heyendael, zodat ik hem zal herkennen. Regendruppels glinsteren in het kunstlicht van de late middag. Hij grimast, met een geamuseerde blik in zijn ogen. Grijs, degelijk geknipt haar. Ik zit al in de trein, zojuist ingestapt te Nijmegen. Heino Falcke, hoogleraar radioastronomie en astrodeeltjesfysica, stapt in met vele anderen. Spitsuur; de Radboud Universiteit is hier vlakbij.

'Toch heb ik altijd een plaats', zegt hij, tegenover me. 'Ik weet precies waar de trein stopt, waar ik moet instappen, hoe de mensen zich over de coupés verdelen.' Hij praat met een Duits accent. Logisch, want een Duitser. Nu onderweg naar Venlo om vandaar verder te reizen naar Keulen. Een flinke man; zijn knie raakt steeds de mijne. Een donkerblauwe jas met veel ritsen en zakken, zonder opsmuk. Lachrimpeltjes rondom zijn vriendelijke ogen.

Ik vraag hem naar zijn dubbelleven, als je het zo mag noemen. Naast wetenschapper (won de Spinozaprijs, werd geridderd) is hij ook predikant. Twee à drie keer per maand schuift hij aan bij een bijbelgroep. Met een grijns noemt hij zichzelf 'vrijzinnig orthodox'. Hij zal er wel gek van worden, steeds hiernaar te worden gevraagd. Hij lacht. 'Ik vind het niet erg.' Voor Falcke zijn het dan ook geen tegenpolen, de wetenschap en het christendom. 'Wetenschap komt voort uit het christendom', zegt hij. 'Filosofie, onderzoek. Er is een grens aan wat we weten en kunnen weten. Nu willen we alles kunnen verklaren aan de hand van natuurkundige wetten, maar dat kan niet. Er is een ultieme grens.'

Daar heb je die grens weer. Behalve in zwarte gaten heeft Falcke zich ook daarin gespecialiseerd. De grenzen van het universum (als die er zijn).

En juist daar blijft het wringen voor mensen als ik. Want waarom erkennen dat er een grens is aan wat je kunt weten, maar wél geloven in één God en één bepaald boek? Als ik hem daarop wijs, komen de lachrimpels nog wat dieper te liggen. Hij heeft het over vertrouwen, geloof en ervaring. Hij zegt het geloof te toetsen in zijn dagelijks leven en dat het steeds wordt bevestigd. En water in wijn veranderen? Op water lopen? 'Het kunnen verhalen zijn die zijn aangedikt, ik accepteer die mogelijkheid, maar ik laat ook ruimte voor de mogelijkheid van het wonder.'

Momenteel is hij bezig met het Black Hole Cam Project, een internationaal project om een zwart gat vast te leggen. Een idee ontsproten aan zijn brein, al in 1993. Een zwart gat: waarin licht, tijd en informatie verdwijnt. Een mysterie. 'Ik wist dat vierentwintig jaar geleden al dat op dat gebied nog een hoop stond te gebeuren.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden