'Helmut Schmidt is een onberispelijke nazi'

Met zijn 95 jaar geldt hij al jaren als de geliefdste ex-politicus van Duitsland, maar nu lijkt toch een flinke smet het blazoen van Helmut Schmidt te ontsieren. De ex-bondskanselier zou in zijn jaren als jonge Wehrmachtofficier een overtuigd aanhanger van het nationaal-socialistisch gedachtengoed zijn geweest.

Helmut Schmidt. Beeld epa

Dat is de conclusie uit een biografie die volgende week verschijnt. Volgens biografe Sabine Pamperrien blijkt uit meerdere rapporten van zijn meerderen in het leger dat de jonge officier 'ideologisch stevig verankerd is als nationaal-socialist'. Dat schrijft ze in het boek met de veelzeggende titel Helmut Schmidt und der Scheisskrieg.

Pamperrien kreeg voor haar boek toegang tot zijn dossiers in het Wehrmachtarchief in Freiburg. Daaruit blijkt dat zijn meerderen Schmidt, tussen 1974 en 1982 SPD-bondskanselier van de Bondsrepubliek Duitsland, van 1943 tot 1944 meermaals 'een onberispelijke nazi' hebben genoemd.

Dat Schmidt officier was in de Wehrmacht, is geen nieuws. Als luchtmachtofficier diende hij zelfs enige maanden voor de poorten van Leningrad en Moskou.

In 1992 zei hij dat hij weliswaar niet in het verzet zat, maar dat hij altijd een 'tegenstander' van Hitler en diens trawanten is geweest. Daarvan blijft dus, als we de nieuwe biografie moeten geloven, niet veel van overeind.

Valse feiten

Pamperrien pluisde ook alle geschriften van veelschrijver Schmidt door. Haar analyse: het wemelt van tegenspraken en valse feiten. Al in 1933 zou Schmidt als scholier lid zijn geworden van de Hitlerjugend. Dat was geen plicht. Hij behoorde tot de minderheid op zijn school die het lidmaatschap aanvroeg. In 1937 ging hij in krijgsdienst, een periode die hij altijd als 'gespleten' heeft omschreven.

Schmidt onthoudt zich van commentaar. Enkele Duitse historici zeggen dat de formuleringen in de Wehrmachtrapporten van die tijd standaard waren en niets zeggen over de ware politieke overtuigingen van betrokkenen.

Om een en ander nog verwarrender te maken: al lang is bekend dat Schmidt een Joodse opa had. Dat maakte hem in het nazi-jargon tot een Mischling 2. Grades. Zonder nare consequenties, met 75 procent niet-Joods bloed gold hij volgens de rassenwetten van Neurenberg nog net als Duitser.

Volgend jaar komt Schmidt met een boek over zijn jaren onder het hakenkruis. Titel: Was ich noch sagen wollte. Wat ik nog zeggen wilde.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden