reportage dag na schietpartij helmond

Helmond wacht op het volgende incident

De politie doet onderzoek bij een auto. Een meisje van 2 jaar en een meisje van 15 jaar hebben een schotwond opgelopen. Beiden zijn volgens de politie willekeurige slachtoffers die werden geraakt toen een auto werd beschoten. Beeld ANP

De politie heeft dinsdag een 21-jarige jongen opgepakt in verband met de schietpartij in Helmond, waarbij twee meisjes door rondvliegende kogels gewond raakten. Het vermoeden is dat het een ruzie in het ‘Helmondse drugsmilieu’ betrof. ‘Als er hier dingen gebeuren, gaat het altijd over drugs en over geld.’

Als er een politieauto de hoek om komt, steekt Zejana haar handen theatraal in de lucht. ‘Don’t shoot me.’ De 13-jarige brugklasser met roze pluimmuts staat samen met drie vriendinnen in het centrum van Helmond, op het kruispunt van de Molenstraat met de Zuid Koninginnewal, te wachten voor een rood stoplicht.

Precies op deze plaats werd nog geen 24 uur geleden daadwerkelijk geschoten. Vanuit een groene Opel Astra is een grijze Volkswagen Golf onder vuur genomen. Twee toevallige voorbijgangers, een meisje van 2 en een meisje van 15 jaar, raakten gewond door rondvliegende kogels. De peuter, die in haar been werd geraakt, is geopereerd en ligt nog in het ziekenhuis, maar maakt het naar omstandigheden goed.

De Opel stoof er na de schietpartij vandoor en werd een paar straten verderop leeg aangetroffen. Ook de inzittenden van de Volkswagen maakten dat ze wegkwamen. De auto lieten ze achter, met een verbrijzeld achterraam. De politie heeft dinsdagmiddag een 21-jarige jongen in een woning in Helmond opgepakt in verband met het schietincident. Naar andere betrokkenen wordt nog gezocht.

De vriendinnen van Zejana hebben het maandagmiddag horen gebeuren. ‘We dachten eerst dat het vuurwerk was’, zegt Marta (12) met grote ogen. ‘Maar toen zagen we later dat het kruispunt was afgezet.’ De vier scholieren zitten op het Jan van Brabant College, een paar honderd meter verderop in de Molenstraat. Twee van hen moesten vandaag van hun ouders met het openbaar vervoer naar school, in plaats van met de fiets. ‘We mogen pas weer fietsen als de politie weet wat er gebeurd is’, zegt Marta. ‘Mijn moeder is bang dat het weer gebeurt.’

Doodeng

De inwoners van Helmond zijn wel wat gewend, maar een schietpartij midden in de stad, op klaarlichte dag waarbij twee kinderen gewond raken: dat maakt indruk. ‘Het is doodeng’, zegt de dame achter de toonbank van cafetaria ’t Stationneke, even verderop in de straat. ‘Laatst is hier om de hoek ook al een gewapende overval geweest. Ik ben blij dat wij elke avond om negen uur sluiten. En dan nog durf ik alleen samen met een collega naar de garage te lopen waar mijn auto staat.’

Aan de andere kant van de straat, in het sober ingerichte café Atlas, schudt een 27-jarige in sportjack somber zijn hoofd. ‘Het houdt maar niet op.’ De man, die niet met zijn naam in de krant wil ‘vanwege privacy’, telt het na op zijn vingers. ‘We hebben hier inbraken, diefstal, brandstichting, afpersing. Bij mij in de straat zijn al meerdere auto’s afgebrand. Het is wachten op het volgende.’

Veel inwoners mogen Helmond onveilig vinden, uit cijfers blijkt juist dat de criminaliteit in de 92 duizend inwoners tellende stad de laatste jaren is afgenomen. Het totaal aantal misdrijven daalde met 30 procent in de periode van 2012 tot en met 2017. Straatroven, mishandelingen, diefstallen; het nam allemaal af. Dat dit er niet altijd voor zorgt dat inwoners zich ook veiliger voelen, komt door het soort delicten dat in die periode wél meer voorkwam; ‘high impact crime’ in jargon, zoals woninginbraken, straatroven en openlijk geweld.

Aanvalsplan

Een piek in juist dat soort delicten was voor de gemeente Helmond de reden om in 2016 een ‘aanvalsplan veiligheid’ op te stellen. En dat heeft effect, zegt de Helmondse burgemeester Elly Blanksma. ‘Het aantal delicten is gedaald.’ Maar het ernstige schietincident van deze week staat volgens haar los van deze aanpak. ‘Een incident van deze omvang is extra uitzonderlijk.’ Want Helmond verschilt volgens haar niet van andere grote steden. ‘We hebben net als vergelijkbare steden te maken met stadsproblemen als onveiligheid en overlast.’

Terwijl er buiten grote vlokken sneeuw neerdwarrelen, gissen buurtbewoner en winkeliers binnen naar het motief achter de schietpartij. Als caissière bij een Turkse supermarkt vlakbij het kruispunt waar geschoten is, hoort de 25-jarige Vincy Hoog de wildste geruchten voorbij komen. ‘Een Pools vrouwtje had het er over dat er een Pool bij betrokken was. Andere klanten zeggen juist dat het een ruzie was tussen Marokkanen en Turken.’ Zelf heeft de caissière ook een vermoeden. ‘Dit is Helmond. Als er hier dingen gebeuren, gaat het altijd over drugs en over geld.’

Verwevenheid van boven- en onderwereld

En ook dat is iets waar bijna de hele provincie Noord-Brabant last van heeft; ondermijnende criminaliteit die drijft op de drugshandel en de verwevenheid van de boven- en onderwereld die daar bijhoort. Met regelmaat valt de politie Helmond panden binnen, waar soft- of harddrugs ligt en vaak ook contant geld en wapens aangetroffen worden. In de periode oktober 2017 en april 2018 werden in totaal vijftien woningen en bedrijfspanden voor korte of lange tijd gesloten.

De kruising in het centrum waar de schietpartij waarbij 2 kinderen werden geraakt plaatsvond. Op de plaats van de mercedes bleef een doorzeefde auto staan. Beeld Marcel van den Bergh

‘Het moét wel drugsgerelateerd zijn’, zegt ook een 23-jarige jongen, die vlak na de schietpartij in de straat was. ‘Er zijn hier veel jongeren die in de drugs zitten. Ik ken ze van vroeger. Het zijn jongens van mijn leeftijd die in een Golf rijden. Dan weet je eigenlijk al genoeg.’ Ook de politie zei dinsdag dat het incident ‘te maken heeft met een conflict in het Helmondse drugsmilieu’.

De jongen – die zelf naar eigen zeggen ver van criminaliteit blijft – wil niet met zijn naam in de krant omdat hij denkt te weten op wie er maandagmiddag is geschoten. ‘Ik heb van meerdere kanten dezelfde naam gehoord. Ik ging vroeger met die jongen om. Als je op klaarlichte dag wordt beschoten, dan heb je een groot probleem.’

Terug bij het kruispunt zijn de 13-jarige Zejana en haar vriendinnen blij dat er af en toe een politieauto rondrijdt in de straat. ‘Die letten extra goed op.’ Verder maken de brugklassers zich vooralsnog minder zorgen dan hun ouders en de buurtwinkeliers. ‘Dit soort dingen’, zegt Zejana, ‘gebeuren haast nooit.’

Beeld de Volkskrant

Nederland, drugsland? Daar lijkt het wel op. Niet alleen poederen we zélf graag de neuzen tijdens een feestje, ook het buitenland maakt gretig gebruik van onze drugshandel. Vorig jaar alleen al werden er 972 miljoen xtc-pillen geproduceerd. Tel daar nog eens 614 miljoen gram speed bij op, en we zitten aan een omzet van 19 miljard (!) euro. Daar moet een strak netwerk achter zitten, zou je denken. Maar is dat ook zo?

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden