Helium ****

Een stijlvast en beklemmend misdaaddrama.

Misdaad/drama


Regie Eché Janga.


Met Hans Dagelet, Manou Kersting, Poal Cairo, Dennis Rudge, Bob Schrijber


79 min, in 5 zalen


Op een parkeerplaats in het donker, ergens naast een Nederlandse snelweg, wisselt een groepje norse gangsters alleen de hoogstnodige woorden uit. 'Wat een teringzooi hè.' 'Niet te geloven, moet-ie voor een paar kutnigerianen onderduiken.' 'Heb jij nog iets van die dikke gehoord?' Het zijn de eerste zinnen van Helium, het sterke speelfilmdebuut van het Nederlandse regietalent Eché Janga, en ze zetten knap de toon voor de rest van de film. Verfrissend ook: Janga en scenarist Sammy Reynaert laten hun personages alleen spreken wanneer er echt iets moet worden gezegd.


In Helium vluchten drie zware jongens, Frans (Hans Dagelet), Elias (Poal Cairo) en John (Manou Kersting), op stel en sprong naar een vakantiehuisje op Texel, waar ze de tijd doden tot hun maten in Amsterdam de boel - hopelijk - weten te bekoelen. Met De Dood op steenworpafstand (al op de boot blijven Frans' ogen hangen bij het doodshoofd op het shirt van een voorbijganger) slenteren ze langs mistige trapveldjes, verlaten speeltuinen en troebele zwembaden. 'Moet je je voorstellen hoe dat hier in de zomer is', zegt vervolgens één van hen. Weer zo'n mooie, compacte zin die onmiddellijk een helder beeld oproept. Ondertussen vertellen andere dialoogsnippers over Frans' verhuizing en Elias' gedoe met een ex - een paar woorden volstaan om ze tot volwaardige karakters te laten groeien. Het is bovendien een gewiekste methode om te verbloemen dat hier niet de beste verzameling acteurs bij elkaar is gecast.


Door de lens van cameraman Tibor Dingelstad oogt het koude, zonloze Texel als een verbeelding van het vagevuur, een plek van kale vlakten, krijsende overwinterende vogels en afgebrande boerderijen, waar zelfs het licht van de vuurtoren geen richting wijst. Wanneer het drietal weer aan wal staat, blijft Helium een stijlvast en daarmee beklemmend misdaaddrama.


Troefkaart is de impressionistische geluidsband, waarop het ruisen van de branding vloeiend transformeert tot het geluid van een kolkend bubbelbad. Feilloos versmelt hun omgeving met de angst en onrust in het hoofd.


Heel soms is het net iets te duidelijk waar Janga de mosterd haalt. Met een wandeling van het drietal door uitgestrekt hoog gras citeert hij het uiterlijk van Andrei Tarkovsky's Stalker, terwijl Helium qua levensbespiegelingen beduidend minder diep graaft.


Hoewel daar ook iets tegenin valt te brengen, want Helium is weliswaar wat lichter dan het oogt, het is wel een opvallend fraai portret van een generatie ouderwetse gangsters die toeziet hoe een nieuwe werkelijkheid hen genadeloos inhaalt. Buiten beeld, dat is het mooie.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden