Heiligenbeelden in disco en tuin

De Italiaanse wonderdoener Gerardo Maiella was al tijdens zijn vroeg afgebroken leven - hij stierf in 1755 op 29-jarige leeftijd in de buurt van zijn geboorteplaats Napels - buitengewoon geliefd....

Han van Gessel

Het succesverhaal van Gerardus Majella vormt een van de vele smakelijke beschrijvingen in Engelen, heiligen en noodhelpers (Aspekt; fl 42,90), een niet kinderachtig geïllustreerde verzameling verhalen over figuren die de geschiedenis van de katholieke kerk - met de nadruk op Nederland - kleur hebben gegeven met een vloed van legenden, volksgebruiken en opvallend eerbetoon. Het boek werd samengesteld door Aart van Gilst en Hans Kooger, die eerder de verering van Maria te boek stelden.

Een bonte stoet van katholieke coryfeeën trekt in Engelen, heiligen en noodhelpers voorbij: aartsengelen (Michaël, Gabriël, Rafaël, Uriël), engelbewaarders, Willibrordus natuurlijk, Bonifatius, 'ijsheiligen' (Pancratius, Servatius), 'paardheiligen' (Joris, Martinus, Nicolaas), martelaren en vrome zieken (Lidwina van Schiedam, de martelaren van Gorkum), leraren en geleerden, 'noodhelpers' (Blasius, Christoffel). De jongste heilige is Andreas Oxner, bekend als Anderl von Rinn, die in 1462 als tweeënhalfjarige peuter bij Innsbruck werd vermoord. Aan het slot maken Van Gilst en Kooger gewag van de heiligverklaring van de derde Nederlandse vrouw, die op 1 oktober zijn beslag krijgt: Kaatje Dierkx (1866-1900), die als non in China tijdens de Bokseropstand gruwelijk werd onthoofd.

Volgens Van Gilst en Kooger zijn het goede tijden voor de heiligen. 'De heiligen zijn weer terug onder de mensen; alleen wordt er anno 2000 minder hoog tegen hen opgekeken', schrijven zij in hun voorwoord. 'Handelaren in devotionalia doen goede zaken. Sfeer en stijl zijn niet alleen met strak design, maar ook met eenvoudige beeldjes 'te koop'.' Volgens hen staan de heiligenbeelden niet meer overwegend in huiskamers of kerken, 'maar bijvoorbeeld als cultusvoorwerpen in disco's, als materiaal ter omlijsting van een expositie, in cadeaushops, warenhuizen of tuincentra.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden