reportage verkoop eneco

Heemstedenaren willen dat de gemeente de 36 Eneco-miljoenen investeert in groene maatregelen

Heemstede is een van de 44 Nederlandse gemeenten die aandelen heeft in Eneco. Beeld Arie Kievit

De miljardenverkoop van Eneco aan het Japanse Mitsubishi brengt onverwacht extra miljoenen in het laatje van 44 Nederlandse gemeenten die aandelen hebben van het energiebedrijf. Een van de gemeenten die goed verdient aan de deal is Heemstede, waar ruim 36 miljoen euro naar de kas vloeit. De Heemstedenaren weten daar wel raad mee.

Op een druilerige doordeweekse middag lachen de tientallen zwarte pieten en kerstmannen het winkelend publiek vanuit de etalages toe. Automobilisten en bestelbussen vol pakketjes azen op de laatste lege parkeerplaats, terwijl ongeduldige fietsers, kinderwagens en scooters zich een weg door de verkeersdrukte van Heemstede proberen te banen. ‘Vroeger was de ruimtelijke ordening hier op de Binnenweg een stuk beter geregeld’, zegt de 57-jarige Caroline. ‘De gemeente moet die Eneco-miljoenen investeren in het autovrij maken van deze weg. Vrijwel elke dag gaat het hier bijna mis.’

Ze woont al 45 jaar in Heemstede en heeft het dorp in al die jaren zien groeien. Inmiddels telt de gemeente ruim 27 duizend inwoners. ‘Vooral gezinnen uit Haarlem en Amsterdam vestigen zich hier. De lokale bevolking groeit, maar de wegen blijven even krap. Dus mijn tweede prioriteit zou het verbreden van de toegangswegen zijn. Ten derde raad ik de gemeente aan om de hondenbelasting te verlagen’, lacht ze.

Een paar meter verderop mengt de fietsenmaker zich in de miljoenendiscussie. ‘Hier in Heemstede spelen exact dezelfde maatschappelijke problemen als elders in Nederland’, klinkt het vanuit zijn werkplaats. ‘Dus ik adviseer de gemeente om te investeren in onderwijs en zorg.’ Een klant knikt terwijl ze haar opgelapte fiets afrekent. ‘Goed punt, maar het is ook belangrijk dat de gemeente de miljoenen groen besteedt’, zegt ze.

Openbaar vervoer

‘Door natuur toe te voegen in de stad, maar vooral door te investeren in openbaar vervoer. Ik werk op Schiphol en ben daar met de auto in een kwartier. Als ik met de bus en trein moet, doe ik daar vier keer zo lang over. Dat maakt het niet bepaald aantrekkelijk’, zegt Karen (58 jaar). ‘Lagere belastingen hoeven van mij niet. Iedereen heeft zijn steentje bij te dragen aan deze stad.’

Waar de langzaam leeg druppelende winkelstraat barst van de ideeën voor directe miljoeneninvesteringen, opteert de gemeente zelf voor behoedzaamheid. Heemstede beschikt over 0,9 procent van de Eneco-aandelen en verdient daar 36,7 miljoen euro mee – 1.369,91 euro per inwoner. Aanvankelijk rekende de penningmeester op een dividenduitkering van zes ton volgend jaar. Dat er nu eenmalig zestig keer zoveel bijkomt, is geen reden de financiële teugels royaal te laten vieren. Met de Enenco-miljoenen op zak gaat de gemeente ‘alle opties zorgvuldig afwegen’. Volgens een woordvoerder hoeft er in elk geval geen gat in de begroting mee te worden gedicht: die is op orde. 

Die politieke terughoudendheid spreekt Geert-Piet (72 jaar) wel aan, al zet hij wel zijn vraagtekens bij de overname van het Rotterdamse energieconcern. ‘Dit is nu een lekkere klapper voor ons, maar ik betwijfel of deze verkoop Nederland op de lange termijn verder helpt’, zegt hij. ‘Japanners zijn ongetwijfeld te vertrouwen, maar wie weet verkopen zij het aan Rusland – en weg is de zeggenschap over je energie.’

Minderbedeelden

De twee jaar jongere Ton is meer te spreken over de Japanse miljardenovername van Eneco. Ideeën over nieuwe investeringen heeft hij ook wel. ‘Het geld is afkomstig uit de energie, dus moet de gemeente daar ook opnieuw in investeren. In groene energie welteverstaan’, benadrukt hij. ‘Zonder daarbij de minderbedeelden uit het oog te verliezen. Voor bijstandsgerechtigden is het heel lastig om zomaar een cv-ketel te vervangen of van het gas te gaan. Daarom moet de gemeente juist hen ontzien.’ 

De gepensioneerde Heemstedenaar vindt dat zijn stad geen tijd te verliezen heeft met de energietransitie. ‘Hoe mooi zou het zijn als een deal met een grootkapitalistisch karakter ertoe leidt dat de minima makkelijker op groene stroom kunnen overstappen’, dagdroomt hij hardop, vooruit starend in een inmiddels volledig verlaten winkelstraat.

Haagse wethouder: ‘Broekriem aanhalen, juist vanwege verkoop Eneco’

De gemeente Den Haag verdient 675 miljoen euro aan de verkoop van Eneco. Meer dan verwacht, maar VVD-wethouder Boudewijn Revis (Financiën) waarschuwt voor optimisme. ‘Dit lost onze structurele tekorten niet op.’

Hoe een Japans postbedrijfje eigenaar werd van Eneco

Niet Shell, niet Rabobank, maar Mitsubishi neemt energiebedrijf Eneco over, zo werd maandag bekend. Die aankoop lijkt te passen binnen de koersverlegging van het Japanse megabedrijf.

Eneco in Japanse handen, hoe goed is dat voor Nederland?

Niet Shell, niet Rabobank, maar Mitsubishi uit Japan neemt het energiebedrijf Eneco over. Daarmee zijn de drie grootste Nederlandse energieleveranciers in buitenlandse handen. Gemeente Den Haag strijkt 675 miljoen euro op. Maar hoe goed is de deal voor Nederland?

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden