Column

Heeft het kabinet de treble binnen?

Beeld anp

Als De Nederlandsche Bank voor het eerst sinds Jelle Zijlstra eind jaren zestig roept dat Nederland weer geld heeft voor leuke dingen, moet er heel veel meer mogelijk zijn dan het openhouden van het Tropenmuseum en het laten doorspelen van het Metropole Orkest. VVD-Kamerlid Mark Harbers sprak woensdag van 'spectaculaire' cijfers, nadat het Centraal Planbureau (CPB) het nieuws van De Nederlandsche Bank had bevestigd.

Zo te horen is er voldoende geld om het belastingstelsel pijnloos te wijzigen, de rijksambtenaren meer salaris te geven en de ergste nood in de thuiszorg te lenigen. Mocht er daarna iets overblijven, dan kan Feyenoord een nieuw stadion krijgen, zodat niet alleen de culturele sector wordt gekoesterd.

De coalitie viert de nieuwste cijfers van het CPB of zij hiermee de treble hebben gewonnen. Dat mag. Ze kregen ook de schuld toen de boel in elkaar stortte en het trio Roemer-Buma-Wilders van wanbeleid sprak. In dat opzicht is de politiek even opportuun als de sportwereld, waar iemand na een 5-0-nederlaag kan worden neergesabeld om een week later na een 5-0-overwinning weer op een voetstuk te worden gezet.

Het grote verschil is echter dat het bij de snel verbeterende economie om verwachtingen gaat. De eerste wedstrijden van de competitie worden aangegrepen om die meteen te extrapoleren naar een kampioenschap. De voorspelde 2 procent groei dit jaar en de 2,1 procent volgend jaar moeten eerst worden waargemaakt. En zelfs als het trio Rutte-Asscher-Dijsselbloem mag worden vergeleken met het trio Messi-Suarez-Neymar zijn prognoses over de economie heikeler dan die over de voetbalcompetitie.

Er zijn zeker positieve signalen. Nederlanders consumeren meer. Misschien volgen ze eindelijk de aanmoediging van Rutte van twee jaar geleden om een huis en een auto te kopen en zo het geld te laten rollen. Maar voor een groot deel is dat te danken aan factoren van buiten: de lagere olieprijs, de extreem lage rente en de goedkope euro. Het CPB is in de aannames rijkelijk optimistisch: 0,3 procent voor de rente, 62 dollar voor een vat olie en 1,10 dollar voor de euro. Maar juist die kunnen zich zo weer tegen het kabinet keren. De rente is al bijna 1 procent hoger. De olieprijs kan zó verdubbelen als de vlam in de pan slaat in Oekraïne of Iran. En de euro kan een comeback maken als er toch een Griekse oplossing uit de hoge hoed wordt getoverd en de Amerikaanse groei ineenschrompelt.

Maar zelfs als Nederland een aards paradijs is, moeten keuzen worden gemaakt. Het besteden van extra geld is voor een regering nog moeilijker dan bezuinigen. Als iedereen 3 procent moet inleveren leidt dat nog tot onderlinge solidariteit. Als de regering Sinterklaas kan spelen ontstaat al gauw jaloezie omdat het ene presentje groter uitvalt dan het andere.

Juist als Den Haag zich in veiliger vaarwater acht, is er altijd iemand van De Nederlandsche Bank die aan de alarmbel trekt.

Reageren?

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden