Havens Rotterdam en Antwerpen richten zich samen op Duitsland

De concurrende zeehavens van Rotterdam en Antwerpen staken hun strijd en overwegen samen een aandeel te nemen in de haven van Duisburg.

Amsterdam - De zeehavens van Rotterdam en Antwerpen zetten hun onderlinge concurrentiestrijd gedeeltelijk overboord. De havens gaan gezamenlijk proberen hun water- en spoorverbindingen naar Duitsland en Wallonië te verbeteren.


De concurrenten overwegen samen een aandeel te nemen in de haven van Duisburg, de op twee na grootste stad in het Duitse Roergebied. Duisburg is voor beide zeehavens een belangrijk distributieknooppunt in het achterland. Ongeveer 10 procent van de goederen die in Rotterdam worden overgeslagen komt of gaat via Duisburg, de grootste binnenvaarthaven ter wereld.


Met een fors belang in Duisport, het havenbedrijf van de Duitse stad, hopen Rotterdam en Antwerpen meer invloed te kunnen uitoefenen op het goederentransport naar Duitsland. De zeehavens willen meer per binnenvaartschip en per spoor laten vervoeren en het marktaandeel van het wegtransport verlagen. Transport over de weg is om te beginnen veel vervuilender dan vervoer per schip of per trein. De havens komen daardoor in de knel met milieunormen rond fijnstof en CO2-uitstoot. De wegen rond Rotterdam en Antwerpen zitten verstopt, terwijl de hoeveelheid goederen die de zeehavens verwerken het afgelopen jaar met meer dan 10 procent is gegroeid (zie grafiek). De andere reden waarom Antwerpen en Rotterdam de vaar- en spoorverbindingen willen verbeteren is dan ook een ordinair capaciteitsprobleem: het door files geplaagde wegtransport kan de groei van de goederenstroom niet verwerken, maar op de rivieren en de Betuwelijn is nog ruimte genoeg.


Op dit moment vindt 47,5 procent van het containervervoer van en naar Rotterdam plaats over de weg, Dat moet in 2035 zijn teruggebracht naar 35 procent. Samenwerking is de snelste manier om die doelstelling te bereiken, legt een woordvoerder van het Havenbedrijf Rotterdam uit. 'Op een aantal bestemmingen, zoals Praag en Boedapest, willen wij graag vijf keer per week een goederentrein laten rijden, maar daarvoor is de Rotterdamse goederenstroom niet groot genoeg. Met het aanbod uit Antwerpen erbij halen we die kritische drempel wel.' De binnenvaartroute van Antwerpen naar Duisburg loopt via de Rijn en valt grotendeels samen met die vanaf Rotterdam.


De Amsterdamse haven is ook bij de samenwerkingsgesprekken betrokken. De bijdrage van die veel kleinere haven is echter veel geringer.


Het idee om gezamenlijk in Duisport te investeren ontstond al maanden geleden, aldus de Rotterdamse woordvoerder. De Duitse regering bezit 33 procent van de aandelen en wil haar belang dit jaar van de hand doen. Rotterdam en Antwerpen denken als mede-eigenaar het beleid te kunnen beïnvloeden. 'We kunnen er misschien voor zorgen dat Duisberg de havengelden differentieert ten gunste van het goederenvervoer per spoor en binnenvaartschip uit Nederland en België. Of bewerkstelligen dat er in Duisburg meer kadelengte voor binnenvaartschepen komt.' De eventuele investering (er staat nog niets vast) in Duisport is dan ook puur strategisch en heeft geen direct winstoogmerk.


Het Havenbedrijf Rotterdam zoekt al langer toenadering tot de Antwerpse haven, maar de Belgen hielden tot voor kort de boot af. Antwerpen was ziedend over de tijdelijke Nederlandse weigering de Westerschelde uit te diepen. Volgens de woordvoerster van de Antwerpse haven maakte het diplomatieke conflict samenwerking met Rotterdam onmogelijk. 'Nederland gunde zijn buurland niets, terwijl er toch keiharde verdragen lagen. Nu de Nederlandse regering ons geen duimbreed meer in de weg legt, kunnen Antwerpen en Rotterdam met gelijke wapens aan de start verschijnen.'


Een paar maanden geleden besloten de twee havens al de handen ineen te slaan om de transportverbindingen naar Luik en het Waalse achterland te verbeteren.


Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden