Hausse op kunstmarkt is volgens deskundigen voorbij

De grote art boom van de afgelopen jaren lijkt voorbij. Het betalen van astronomische bedragen voor kunstwerken is volgens analytici verleden tijd....

De afgelopen twee weken hielden Christie’s en Sotheby’s in New York beiden grote veilingen van impressionistische, moderne en hedendaagse kunst. Veel topstukken vonden geen afnemer, waaronder werk van Claude Monet, Francis Bacon, Roy Lichtenstein en Andy Warhol. Bij een ander New Yorks veilingshuis, Phillips de Pury & Company, bleef vorige week zelfs een schilderij van man of the moment Damien Hirst staan, dat ten minste 3 miljoen dollar (zo’n 2,4 miljoen euro) had moeten opbrengen.

De overige stukken in New York brachten vaak een stuk minder op dan verwacht. ‘Verkopers accepteerden prijzen waar ze drie maanden geleden hun neus voor hadden opgehaald. De markt past zich duidelijk aan’, zegt Anders Petterson, directeur van ArtTactic en kenner van de internationale kunstmarkt. ‘Het is niet dat niemand interesse heeft, maar kopers willen een behoorlijk lagere prijs zien.’ En dat komt niet alleen door de gevolgen van de kredietcrisis. ‘Het hing al een poosje in de lucht, het niveau van de prijzen werd opgevoerd tot een punt dat niet meer houdbaar was. De kredietcrisis was de druppel die de emmer deed overlopen’, aldus Petterson.

Begin deze maand waren er bij de veilingen van de impressionisten en modernisten nog lichtpuntjes te ontdekken. Christie’s wist 21 miljoen dollar (16,6 miljoen euro) binnen te halen voor een kubistisch doek van Juan Gris en Sotheby’s veilde een schilderij van de Russische Kazimir Malevich voor 60 miljoen dollar (47,5 miljoen euro).

Maar afgelopen week bij de veilingen van hedendaagse kunst werd definitief duidelijk dat er andere tijden zijn aangebroken: de opbrengst voor beide veilinghuizen was veel lager dan verwacht. Zo voorspelde Sotheby’s 160 miljoen euro binnen te halen, maar dat werd een kleine 100 miljoen. Behalve de magere winsten, moesten de veilinghuizen bovendien tientallen miljoenen uitkeren aan garanties die vooraf beloofd waren aan verkopers, maar niet werden gehaald.

Volgens Petterson zal de hele kunstmarkt prijzen zien dalen, maar bij de moderne en hedendaagse kunst zal het het hardst gaan. Dat hoeft niet alleen negatief te zijn. ‘Sommige kunstenaars begonnen werk te maken puur omdat ze wisten dat dat goed zou verkopen.’ zegt hij. Andere spelers op de markt die blij kunnen zijn met de teruglopende prijzen zijn grote verzamelaars, zoals de Amerikaanse miljardair Eli Broad die in gesprek met persbureau Bloomberg de veilingen van vorige week een ‘uitverkoop’ noemde. ‘Mensen zoals hij hebben echt op dit moment gewacht’, zegt Petterson.

Diana Ridderikhoff, woordvoerder van Sotheby’s in Amsterdam, bevestigt dat de markt verandert. ‘Vorig jaar werd er al geroepen dat de markt zou instorten. Dat is niet gebeurd, maar er is wel een kentering’, zegt ze. ‘We zijn nu weer op het niveau van 2006.’

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden