Hauer doet wat hij wil

De Chileense filmmaker Alicia Scherson had een paar arthousefilms op haar naam staan toen ze Rutger Hauer strikte voor Il futuro. Hoe regisseer je een veteraan?

De Chileense filmmaakster Alicia Scherson (38), bekend van haar bescheiden filmfestivalhits Play (2005) en Turistas (2009), kwam voor een grote uitdaging te staan toen Rutger Hauer besloot om de hoofdrol in haar nieuwste film Il futuro te spelen. Die film baseerde ze op de novelle Una novelita lumpen van de Chileense meesterschrijver Roberto Bolaño, waarin een jong, verward meisje na de dood van haar ouders verwikkeld raakt in een complexe verhouding met een oude, blinde filmster.


Had u Rutger Hauer in gedachten terwijl u aan het scenario werkte?

'Niet direct. Het was een zeer lastig personage om te casten. Er waren nogal wat fysieke eisen waaraan hij moest voldoen. Hij moest op leeftijd zijn, hij was een filmster in de jaren zestig, aantrekkelijk bovendien, met een imponerend gestalte. Maar het mocht niet grotesk zijn. Het luisterde nauw. Tijdens de scènes met het jonge meisje moet je eigenlijk eerst willen roepen: nee, niet zoenen!, maar vervolgens denken: nou, vooruit. We vonden een aantal uitstekende Italiaanse theateracteurs, maar zij misten de uitstraling van een echte beroemdheid. Het is heel moeilijk om een bepaald aura te acteren - je hebt het of niet. Toen kwam mijn producent met Rutger Hauer op de proppen. Perfect, dacht ik.'


Wat maakte hem zo geschikt voor de rol?

'Jullie kennen hem uiteraard van alles wat hij voor en na Blade Runner maakte, maar in Chili kennen wij alleen Blade Runner. Dat werkte juist goed. Mensen herkennen hem, maar hij heeft geen universeel bekend gezicht. En ik vond hem geweldig in The Legend of the Holy Drinker, een van zijn kleinste films (uit 1988, van Ermanno Olmi, met Hauer als zwerver die in Parijs geld van een vreemdeling ontvangt en het bedrag moet terugbetalen wanneer hij het zich kan veroorloven, red.). Daardoor wist ik dat hij niet zou terugdeinzen voor een kleine arthousefilm.'


Hoe regisseer je iemand met zoveel ervaring als Hauer?

'Dat was wennen, in Chili hebben we geen filmsterren van zijn kaliber. Hij gedraagt zich onafhankelijk. Hij doet gewoon wat hij wil. Tegelijkertijd is hij zeer intelligent en creatief. Hij weet als geen ander hoe afhankelijk een regisseur en acteur van elkaar zijn. Hij heeft zijn gevoel van vrijheid nodig, terwijl ik mijn werk moet kunnen doen. In het begin voelde het alsof ik werd getest. Zijn uitstraling zei: wie is deze vrouw met haar scenario? Dan trok hij een bedenkelijk gezicht en zei: hmm... dat Chileense meisje in het verhaal, waar komt ze vandaan, wat wil ze precies?'


Hoe kreeg u grip op Hauer?

'Ik vond het belangrijk dat hij begreep waar het verhaal over ging. Ik liet hem meer lezen van Roberto Bolaño. Hij werd fan. Op de set liep hij voortdurend met het boek rond. Hij deed alsof het de Bijbel was. Als hij zich afvroeg of ik het boek wel nauwkeurig genoeg volgde, ontstond er direct discussie.'


Slaagde u er überhaupt in hem te regisseren?

'O, zeker. We hebben beiden sterke persoonlijkheden, maar vonden gaandeweg een manier waarop we konden samenwerken. Ik stond open voor al zijn ideeën, maar hij wist ook dat ik niet te ver van mijn script kon afdwalen. We lazen en repeteerden veel, maar op de set improviseer ik niet. Er komt een punt waarop het geen zin heeft om mij van gedachten te laten veranderen, dan wil ik de opname draaien zoals ik het in mijn hoofd heb. Ik denk dat hem dat overtuigde. Zo gauw hij op de set de eerste opnamen op de monitor bekeek, kwam hij echt tot rust. Waarschijnlijk besloot hij op dat moment dat ik kon regisseren.'


Recensie van Il futuro, met Rutger Hauer en Manuela Martelli, op pagina V11.


Chili con cinema


De Chileense cinema is booming. Vorig jaar draaide Violeta Went to Heaven in de Nederlandse bioscopen, dit jaar was onder meer NO van Pablo Larraín te zien. Filmmaker Alicia Scherson: 'In 2005, toen mijn debuutfilm Play in première ging, was dat een van de vijf Chileense films die dat jaar was gemaakt. Nu gaan we richting honderd films per jaar.' Maar door de hoge prijs van bioscoopkaartjes laat het grote publiek in Chili het afweten. 'Hier hebben meer mensen mijn film gezien dan in Santiago', zei Scherson begin dit jaar tijdens het filmfestival van Rotterdam, waar haar film Il futuro was te zien.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden