NieuwsZorgmijdende hartpatiënten

Hartpatiënten blijven massaal weg door ‘corona-angst’, artsen vrezen voor levens

Spoedeisendehulpafdelingen zagen de afgelopen weken 50 procent minder patiënten met acute hartproblemen. Die mijden het ziekenhuis deels vanwege ‘corona-angst’. Dit kan vele levens kosten, waarschuwen cardiologen.

Een cardioloog staat op het punt een lekkende hartklep dicht te maken. Veel hartpatiënten mijden nu de zorg.Beeld anp

Hart- en vaatziekten zijn doodsoorzaak nummer twee in Nederland − elk jaar overlijden er rond de 38 duizend mensen aan. Jaarlijks belanden ongeveer 200 duizend mensen met hart- en vaatklachten op de eerste hulp. Artsen maken zich daarom grote zorgen om de terugloop in patiënten de afgelopen weken: het betreft duizenden patiënten met een zogenoemd ‘dreigend hartinfarct’ die hoog risico lopen.

De Nederlandse Vereniging voor Cardiologie (NVVC) deed een eerste inventarisatie van de terugloop bij zeven ziekenhuizen, verspreid over het land. Hieruit blijkt dat op de eerstehulpafdelingen 50 procent minder patiënten komen met klachten als pijn op de borst en acute benauwdheid. 

‘Deels heeft dit te maken met angst om zelf besmet te raken met corona’, zegt directeur Wia Timmerman van de NVVC. ‘Er zijn zelfs patiënten van wie de cardioloog het ondanks alle maatregelen nodig vindt dat ze toch naar het ziekenhuis komen, en die zelf hun afspraak afbellen. Wij raden dat ten zeerste af. De meeste afspraken worden nu telefonisch gedaan, dus als de specialist je wil zien, dan heeft dat een gegronde reden.’

Ziekenhuizen doen bij binnenkomst een coronascreening en scheiden patiëntenstromen, dus het risico op besmetting is gering, stelt de NVVC. 

Bescheidenheid

Naast angst speelt er bij patiënten ook een soort bescheidenheid, signaleert Timmerman. ‘Dat mensen denken: iedereen is al zo druk in het ziekenhuis, laat ik ze maar niet lastigvallen, ik kan wel even wachten.’ Geheel onterecht, vinden de NVVC en de Hartstichting, die iedereen met dit soort klachten oproepen om vooral wél naar het ziekenhuis te komen.

Dat het op de eerstehulpafdelingen rustiger is doordat er minder verkeersongevallen zijn, is verklaarbaar. Maar dat het thuiszitten in deze tijd tot minder hartfalen zou leiden, is zeer onwaarschijnlijk, zegt cardioloog Jan Piek van het Amsterdam UMC. ‘Uit de geluiden die ik hoor, lijkt het er niet op dat mensen die gedwongen thuiswerken minder stress ervaren. Integendeel. En mensen zijn nu weliswaar minder actief, maar acute hartproblemen zijn doorgaans niet gerelateerd aan fysieke activiteit.’

Hij verklaart de terugloop door ‘corona-angst’, die hij ook opmerkt in gesprekken met zijn patiënten. ‘Dan zeggen ze: fijn dat je even belt, dan hoef ik niet naar het ziekenhuis te komen.’

Grote zorgen

Er zijn onder specialisten grote zorgen over de gevolgen van corona voor de rest van de gezondheidszorg, enerzijds door het mijden van zorg, anderzijds door uitgestelde behandelingen van levensbedreigende ziekten als kanker. Uit een inventarisatie van adviesbureau Gupta bleek afgelopen week dat huisartsen maar liefst 70 procent minder patiënten zien en minimaal 40 procent van de ziekenhuiszorg momenteel stilligt.

Ook hoofdinspecteur Ronnie van Diemen van de Inspectie voor de Gezondheidszorg zei woensdag in de Tweede Kamer dat mensen uit angst zorg mijden. ‘Dat horen we van de huisartsen.’

Volgens Van Diemen is het voor de komende tijd belangrijk dat er een betere balans komt in de strijd tegen corona enerzijds en de rest van de zorg anderzijds. ‘We moeten naar het geheel blijven kijken. Uitstel mag niet tot afstel leiden.’

Meer over de ‘schaduwcrisis’ in de rest van de zorg

Chemo uitgesteld, transplantatie afgeblazen: sinds de coronacrisis leveren ziekenhuizen alleen nog acute zorg aan niet-coronapatiënten. Maar dat betekent dat ook veel behandelingen en operaties niet doorgaan die voor patiënten van levensbelang zijn. 

Kanker, hernia of een zwak hart: deze drie patiënten staan door corona in de wacht

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden