Column

Harriet Duurvoort over Genee vs. Simons: waar is de scheids bij Voetbal Inside?

Apengrollen in de kleedkamer, oerwoudgeluiden langs de lijn

Vorige week nam ik deel aan het programma Operatie Interview in de Balie. Drie interviewers kregen elk tien minuten om Sylvana Simons het vuur aan de schenen te leggen. Naast mij waren Avinash Bhikhie, politiek verslaggever van Nu.nl, en Wilfred Genee de interviewers.

Sylvana Simons beantwoordt vragen tijdens Operatie Interview in De Balie in Amsterdam. Drie interviewers werd tijdens het event gelegenheid geboden om haar tien minuten vragen te stellen. Beeld anp

Ik kweet me voor sommigen nogal teleurstellend van mijn taak. In plaats van haar 'scherp' te interviewen, droeg ik een gedicht van Maya Angelou voor. And still I rise. Een gedicht dat ik bij uitstek op haar van toepassing vond. Het is een ode aan de uitgesproken zwarte vrouw, die als een rots de frenetieke storm racistische haat en afkeer die over haar uitgestort wordt doorstaat.

Ik heb wel kritische kanttekeningen bij Denk. Dat er anno nu geen afstand wordt genomen van Erdogan vind ik zonder meer problematisch. En in mijn creools Surinaamse omgeving ben ik niet de enige die toejuicht dat de Armeense genocide plots een principekwestie is voor gans Nederland. Wij hopen stilletjes dat die verontwaardiging zich spoedig ook uitstrekt tot de genociden uit Neerlands eigen rijke historie.

Het laatste deel van Operatie Interview, 'Wilfred Genee veegt de vloer aan met Sylvana' is honderdduizenden keren bekeken op youtube. 'Is Johan Derksen een racist?', ging Genee met gestrekt been het vraaggesprek met Sylvana in. Ze antwoordt nog diplomatiek. Tot mijn spijt zag ik pas na Operatie interview Johan Derksens gewraakte aapfragment uit Voetbal Inside. Een misselijke grap, kenmerkend voor het huidige hufterklimaat. Niemand staat er ooit nog bij stil hoe vernederend, bedreigend en kwetsend dit soort grappen zijn, of je het nu eens bent met Sylvana of niet.

Ik kan alleen maar zeggen dat ik 'hij komt wel zo over' zou antwoorden op de vraag of Johan Derksen een racist is. Ik ken hem verder niet, maar aapopmerkingen maken over een zwarte vrouw is gewoon racistisch, klaar. Het is kwalijk, ranzig en genant. Het is niet slechts beledigend voor Sylvana, maar voor alle zwarte voetballiefhebbers die Voetbal Inside kijken en gewoon een vermakelijke talkshow willen zien over voetbal. Dat Sylvana überhaupt de revue moest passeren in een voetbalshow is al bedenkelijk.

Nu weet ik dat men in Nederland do-de-lijk geborneerd raakt als het 'r-woord' in stelling gebracht wordt. Zwarte mensen hebben lange tenen als ze zeggen dat ze zich vernederd voelen door een racistische opmerking. Witte mensen die zich racistisch uiten zijn tot op het bot en op het agressieve af beledigd als ze daarop worden aangesproken met het 'r-woord'. Ik heb er geduld noch compassie voor.

Genee raast verder. Was Derksens aapjesgrap niet een 'slip of the tongue?' (Oeps! Daar floepte weer een aap uit een mouw. Een zogezegd Giel B. de la Touretje).

Sylvana vindt van niet. 'Jij ging nog out of your way om hem te corrigeren', repliceert ze Genee vriendelijk. Dat laatste valt tegen als je het fragment bekijkt. Genee lachte gewoon mee. Maakte een gratuit voorzetje. 'Je bedoelt toch zeker trots als een pauwtje'; een trefzekere aangever voor een puntgaaf doelpunt. 'Nou nee, ze lijkt toch meer op een aapje.'

Woehahaha. De humor van Voetbal Inside. Locker room talk, om met Trump te spreken. Apengrollen in de kleedkamer, oerwoudgeluiden langs de lijn. Inmiddels ook weerzinwekkende Ku Klux Klan-filmpjes online. Waar is de scheids, waar blijven die strafschoppen toch?

Gelukkig is een zwarte jongen een Nederlander als hij scoort. Hij moet alleen geen praatjes krijgen. Zo is het altijd al geweest. De honderdduizenden gekleurde Nederlandse voetballiefhebbers dealen er mee, slikken het weg, verwerken het in stilte. Weten jullie, Johan en Wilfred, we zijn niet allemaal Brabonegers in de overlevingsstand. 'Hik! Ik werd voor chimpansee uitgemaakt. Lachûh!'. Het is gewoon te vermoeiend.

'Vind je jezelf niet irritant?', wilde Genee tenslotte weten. Wat rechts Nederland irritant aan Simons vindt, is precies wat ik krachtig en inspirerend aan haar vind. Haar overdrachtelijke talk tot the hand. De langgerekte tjoerie. Sylvana heeft een streep in het zand getrokken. Het is ook een keer genoeg. De boom in met je racistische rotopmerkingen. Als je denkt dat ik het over mijn kant laat gaan, heb je de verkeerde voor je. Irritant hoor, zwarte mensen met zelfrespect.

De toekomst voelt ongewis. Ik put kracht uit Angelou's woorden. You may shoot me with your words/ You may cut me with your eyes/ You may kill me with your hatefulness/ But still, like air, I'll rise.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.