Hardwerkend dorp houdt van duidelijkheid Wilders

In het Brabantse Sint Willebrord stemde meer dan de helft op de PVV. Uit angst voor de crisis, de Polen en het onbekende....

SINT WILLEBRORD In het aardige Brabantse dorp Sint Willebrord, veilig gelegen onder de vleugels van de St. Willibrorduskerk, wonen vijftig buitenlanders. Als het er niet minder zijn, zegt Geert Lambrechts, die er zijn hele 63 jaar heeft doorgebracht. Er worden geen hoofddoekjes gedragen in het kerkdorp. Het woord boerka was er onbekend. ‘Maar je ziet wat er overal gebeurt, hè. Dan denk je toch: dat komt ook onze kant op.’

Uitbundig stemden ze Geert Wilders, in Sint-Willebrord. Het meest uitbundig van het land. Meer dan de helft van de kiezers in het dorp koos PVV, en dan vooral de mannen van dorpshuis de Lanteern, waar ze om de biljarttafels staan, of klaverjassen. Ze begrijpen dat het bijzonder is, zo’n uitslag. En als je vraagt waarom ze stemden wat ze stemden, weten ze het niet helemaal precies, maar wel een beetje.

‘Ik stemde altijd PvdA, maar invloed heb je niet. Misschien dat Wilders wel wil luisteren.’

‘Mijn buurman komt uit Afghanistan. Dat is een hele goeie. Zijn vrouw is ook zo’n nette. Maar met die rest weet je het natuurlijk niet.’

‘Onder die zwarten zijn zoveel zakkenvullers. Wij werken, zij houden hun hand op. En al die kinderbijslag gaat er naartoe.’

‘Zeven miljard geven ze aan de buitenlanders die hier naartoe komen. Daar mag wel een paar miljard vanaf.’

‘Dat gebeurt hier nie, hè, maar je ziet het toch op televisie? Bij Opsporing Verzocht? Dat je gewoon op de bank ligt en dat ze binnenkomen en zeggen: have you the money! En dan geef je het af.’

Het is een hechte gemeenschap in Sint Willebrord, zegt Levien van Vlimmeren, de beheerder van de Lanteern. Het is van ons Jantje en ons Pietje. Er komen wielrenners vandaan als Rini Wagtmans, en Wim van Est – doordouwers. Het zijn mensen die ‘aan elkaar hangen’, en het zijn werkmensen: stratemakers, leidekkers, schilders. Zzp’ers. ‘Hier hangt het brood aan de deuren, ’s ochtends – iedereen werkt de hele dag.’

En als ze thuiskomen, om vijf uur ’s middags, zijn ze een uur later alweer weg om bij te klussen. Daar betalen ze hun huis van, hun voortuin en hun auto.

En daar moet je dus niet over de AOW beginnen, want de AOW is heilig. ‘Wilders heeft het duidelijkst gezegd dat-ie eraf zou blijven. Nou, dat horen we graag.’

Sint Willebrord hoort bij de gemeente Rucphen, dat uit vijf Brabantse kerkdorpen bestaat. Burgemeester Everaers is er wat aangeslagen over het ‘winnen van de eerste prijs’: bijna 40 procent van zijn kiezers stemde PVV. Vier jaar geleden was dat 15 procent. En dat in een gemeente die traditioneel in handen was van het CDA (katholiek) en de PvdA (vanwege de A).

Hij heeft zich afgevraagd hoe dat mogelijk is. Sint Willebrord heeft zijn problemen, zegt hij, maar dat zijn dorpsproblemen. De grote stad is er nog steeds ver weg.

‘De mensen hier stemmen graag op rebellen’, weet hij wel. Ze stemden op boer Koekkoek, ze stemden op Hans Janmaat, ze stemden op Pim Fortuyn, ze stemmen op Geert Wilders – maar nooit zo fanatiek als nu.

‘Wilders’, zegt de burgemeester, ‘is in staat zijn boodschap duidelijk uit te dragen. Daar houden ze hier van, duidelijkheid. Een politicus moet hier niet met wollige verhalen aan komen zetten.’

Het is een laagopgeleide gemeenschap bovendien, zegt Gerrie Schrouwen, die 30 is en werkt bij de Stichting De Helpende Hand, een aannemer zonder winstoogmerk, die klussen doet bij mensen die het niet betalen kunnen.

Sint Willebrord begon in de negentiende eeuw als een plak heide waar de werklui terechtkwamen, ‘moeilijk volk’ – ooit had de Dorpsstraat 27 cafés met een reputatie.

Die erfenis is nog niet verdwenen. De angst voor de crisis is er des te meer: ‘Hun werk is alles. En dan komt de crisis. En dan zien ze ineens een ploegje Polen het werk doen dat zij eerst deden.’

De mensen hier leggen eer in hun huis, in hun voortuin en in hun auto. Ze hebben geen last van bovenmatige criminaliteit, al werd op de verkiezingsdag de tabakszaak aan de Dorpsstraat overvallen. ‘Toevallig door een blanke snotkoker’, zegt de bazin, ‘maar het had net zo goed een zwarte snotkoker kunnen zijn – dat zie je toch steeds hè, bij Opsporing Verzocht.’

Er is een drugsprobleem. Van het weekend, zegt Gerrie Schouwen, werd een meiske uit het dorp gevonden langs de snelweg. Ze wist niet waar ze was. Ze had een flesje ghb. ‘Het verandert allemaal wel, de jonge generatie is anders dan de oude.’

In elk geval, zegt Sonja Roks, die ook werkt bij de Helpende Hand en ook PVV heeft gestemd, is het een manier om de oude politici scherp te houden. Het is Pim Fortuyn revisited. ‘Geert zien we hier als het verlengstuk van Pim’, zegt ze. ‘Pim was beter, die was wat minder rechtuit dan Geert.’

Ze zegt ook:

‘Het zal misschien niet allemaal kloppen wat Geert vertelt. Maar het is wel waar.’

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden