Nieuws Kinderpardon

Harbers handhaaft ‘niet bestaand’ kinderpardon, coalitiepartijen D66 en ChristenUnie in knellende positie

Staatssecretaris Mark Harbers heeft woensdag in de Tweede Kamer geweigerd zijn beslissing over Howick en Lili nader toe te lichten en handhaaft het strenge kinderpardon. De oppositie morde, maar moet voorlopig genoegen nemen met een onderzoek.

Staatssecretaris Mark Harbers van Justitie en Veiligheid (VVD) tijdens een Algemeen Overleg over Vreemdelingen- en asielbeleid in de Tweede Kamer. Beeld Freek van den Bergh

‘Er bestaat helemaal geen kinderpardon’, concludeert Tweede Kamerlid Farid Azarkan (Denk) woensdag aan het eind van een vier uur durend asieloverleg in de Tweede Kamer. Het debat stond al langer geagendeerd, maar ging door de gebeurtenissen van afgelopen week voor het grootste deel over de Armeense kinderen Howick en Lili en het kinderpardon. ‘We hebben geen kinderpardon en het is kennelijk niet de bedoeling dat het er nog komt’, stelt ook Femke van Kooten-Arissen (Partij voor de Dieren) vast.

Staatssecretaris Mark Harbers (Migratie, VVD) heeft even daarvoor zijn visie gegeven op de recente politieke geschiedenis. In 2013, toen VVD en PvdA een kabinet vormden, heeft een tijdelijke regeling met soepele voorwaarden het mogelijk gemaakt dat gewortelde kinderen zonder verblijfsvergunning hier toch mochten blijven. In totaal kregen 1.540 personen verblijfsrecht in Nederland: kinderen en familieleden.

Meteen daarna is de ‘permanente regeling voor langdurig in Nederland verblijvende kinderen’ van kracht geworden. Die heet in de wandeling wel kinderpardon, maar is dat in de praktijk niet of nauwelijks. De regeling stelt veel strengere eisen aan het verkrijgen van een verblijfsvergunning, zoals aantoonbare medewerking door de ouders aan pogingen tot terugkeer. Sindsdien werden van 670 aanvragen voor kinderen er nog maar 40 ingewilligd.

‘Precies de bedoeling’, zegt Harbers. ‘Aan die tijdelijke regeling mochten anderen geen hoop verbinden.’ 

D66 en ChristenUnie hadden de ruimere variant in het regeerakkoord willen opnemen, maar slaagden daar niet in. VVD en CDA wilden op dit punt van geen wijken weten. En dus verkeren de twee kleinste coalitiepartijen nu in dezelfde knellende positie als waarin de PvdA zich, na de eenmalige verruiming, vier jaar lang bevond.

‘Ik weet wat u voelt’, zegt PvdA-Kamerlid Attje Kuiken troostend tegen Maarten Groothuizen van D66 en CU-Kamerlid Joël Voordewind, die bekendstaat als de felste voorvechter van ruimhartiger toelating. Nu verdedigen zij braaf het kabinetsbeleid. 

Joel Voordewind (CU) tijdens een Algemeen Overleg over Vreemdelingen- en asielbeleid in de Tweede Kamer. Beeld Freek van den Bergh

Onderzoek

‘De ChristenUnie heeft een levensgroot probleem in deze coalitie’, tart Jasper van Dijk van de SP nog. Voordewind wuift zijn woorden weg en verwijst naar het onderzoek dat Harbers heeft aangekondigd. Een onafhankelijke commissie gaat onderzoeken hoe het kan dat vreemdelingen zonder verblijfsstatus er toch in slagen jarenlang in Nederland te verblijven, procedure op procedure te stapelen en ondertussen hun kinderen naar school te laten gaan.

‘Een goedkope politieke truc’, vindt PVV-Kamerlid Sietse Fritsma, zelf oud-medewerker van de Immigratie- en Naturalisatiedienst. ‘Nepvluchtelingen rekken tijd, maar u ook. Want wat u wilt weten, is allang bekend.’ Hij wijst op de rapporten van de Commissie Integraal Toezicht en Terugkeer, waaruit blijkt dat rechterlijke uitspraken terzijde worden gelegd, de vertrekplicht na een negatieve uitspraak niet wordt nageleefd en geplande uitzettingen vaak op het laatste moment niet doorgaan door een ‘vliegtuigtrapaanvraag’ – synoniem voor een nieuwe procedure. ‘En dat allemaal op kosten van de belastingbetaler.’

Het nieuwe onderzoek zal sowieso niets veranderen aan het kinderpardon, maakt Harbers duidelijk. ‘Ik ga niet verruimen of versoepelen.’ Het moet wel concrete adviezen opleveren over bekorting van de wachttijden en het voorkomen van procedurestapelingen. Ook aan de positieve lastminute-beslissing over Howick en Lili, die valt onder zijn zogeheten discretionaire bevoegdheid, mag niemand hoop ontlenen. ‘Ieder geval is uniek, dus hier gaat geen precedentwerking van uit’, aldus Harbers.

Bram van Ojik (GroenLinks) probeert het nog een keer. ‘De regels zijn in marmer gebeiteld, maar u kunt ze toch gewoon ruimer toepassen? Want nu hebt u een regeling die pardon heet maar geen pardon is.’ 

Harbers wijkt niet. ‘De regeling blijft gehandhaafd in haar huidige vorm en biedt slechts een beperkt aantal kinderen soelaas. Dat veel mensen er toch een beroep op doen, is niet mijn verantwoordelijkheid. Zoals u de regeling uitlegt, is nooit de bedoeling geweest.’

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.