Handige Fini weet tijd te kopen

ROME Het ontslag van Gianfranco Fini uit premier Silvio Berlusconi’s partij Volk van Vrijheid (PDL) heeft vorige week in het Italiaanse kabinet geleid tot tropische temperaturen....

De vraag die iedereen bezig hield was of de voormalige kroonprins van de PDL inderdaad direct uit was op de val van het kabinet, die zou leiden tot vervroegde verkiezingen.

Fini gaf een tweeslachtig signaal af. Hij liet weten dat hij gedoogsteun zou geven aan het kabinet om de PDL kiezers niet te ‘verraden’. Maar hij zei ook dat zijn partij aan ‘de miljoenen eerlijke Italianen verplicht is om de strijd aan te gaan met corruptie en rechteloosheid.’

Fini had zich al eerder uitgesproken voor een ‘schone PDL zonder corruptie’. Daarmee suggereerde hij dat partijsecretaris Denis Verdini en staatssecretaris van Justitie Giacomo Caliendo moesten opstappen. Beide mannen worden beschuldigd van samenzwering en lidmaatschap van de vrijmetselaarsloge P3.

Gisteravond had Fini zijn punt kunnen maken. De linkse oppositie eiste in het parlement het onmiddellijke vertrek van Caliendo. Als de 33 Finianen en nog enkele andere dwarse autonome partijtjes hun steun aan deze motie hadden gegeven, had Caliendo zijn ontslag gekregen en zou de regering-Berlusconi op springen hebben gestaan.

Het liep anders. Al op dinsdag maakten vooraanstaande Finianen bekend dat ze niet van plan waren hun leider blindelings te volgen. Ze waren met Fini meegegaan uit loyaliteit. Maar ze weigerden tegen Caliendo te stemmen, laat staan dat ze de regering wilden laten vallen.

Fini vond een handige uitweg. Hij sloot tot ieders verrassing een pact met de kleine christen-democratische oppositiepartijen UDC en API en onthield zich van stemming over het lot van Caliendo. Op die manier toont hij zijn protest over de corrupte regering, terwijl hij ook zijn Finianen tegemoet komt die willen dat de staatssecretaris aanblijft.

De linkse oppositie sputtert verontwaardigd over de ‘laffe Fini’. Maar eigenlijk is er vooral opluchting. Geen van de linkse partijen is klaar voor nieuwe verkiezingen. Het linkse blok PD is uiterst verdeeld, mist een sterke leider en staat er in recente peilingen beroerd voor.

De druk is van de ketel maar dat betekent allerminst dat de speculaties over vervroegde verkiezingen zijn verdwenen. Zowel links als rechts kijkt met argusogen naar de plotse toenadering tussen de christen-democraten en de rechtse Finianen.

Maar eens zijn ze het nog lang niet. Fini heeft tijd nodig om te werken aan zijn nieuwe positie. Net als de linkse oppositie zit hij ook niet te wachten op een snelle val van het kabinet. De breuk met de premier heeft de top van zijn partij zo ongeveer gehalveerd. De kans is groot dat veel van zijn vroegere kiezers op Berlusconi’s PDL gaan stemmen.

Het is vooral de premier zelf die de afgelopen week voor vervroegde verkiezingen waarschuwde. Het zou een drama worden. Italië geniet vertrouwen van Europa en van de economische markten, en dat zou allemaal teniet worden gedaan. Maar ja, soms kan het niet anders, lichtte hij toe. Als Fini dreigt hem te laten struikelen in het parlement, is er maar één oplossing: naar de stembus.

Linda Otter

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden