Halve citaten bewijzen de homeopathie

'Buitengewoon beroerd', schrijft de filmrecensent van de Volkskrant. 'De Volkskrant: Buitengewoon', schrijft de filmproducent in zijn advertentie...

Hoe vaak deze doodzonde opduikt in de filmwereld is onduidelijk, maar zeker is dat de homeopaten zonder schroom terugvallen op het trucje. De beroepsgroep doet haar uiterste best om in kranten en tijdschriften aan te tonen dat het gebruik van sterk verdunde en geschudde oplossingen van een ziekmakende stof (een wezenskenmerk van homepathische medicijnen) de kwaal kan wegnemen. De oplossing is soms zo sterk verdund dat er theoretisch geen molecuul van de oorspronkelijke stof in het medicijn valt te verwachten.

Maandag schreef bestuurslid Michiel van Hemert van de Nederlandse Vereniging van Klassiek Homeopaten in een forumstuk in de Volkskrant: '(...) volgens de methodiek van de reguliere universitaire geneeskunde wel is aangetoond dat het (homeopathie, red.) werkt.'

In het tijdschrift Homeopathie van februari beweert homeopathisch arts Frans Kusse hetzelfde. 'Homeopathie werkt! Dat is allang bewezen', staat er boven het artikel. Het plezierige is dat Kusse keurig de medische bronnen aanhaalt waarop hij zijn beweringen stoelt.

Wie die erbij haalt, ziet dat het artikel van Kusse het niveau van de filmposter niet overstijgt.

Hij haalt de Nederlandse onderzoeker Jos Kleijnen aan die in de British Medical Journal uit 1991 stelde dat het merendeel van de onderzoeken homeopathische geneesmiddel een beter resultaat geven dan een placebo (fopmiddel).

Klopt. Maar wie de samenvatting van het artikel erbij haalt, leest meer. 'Op dit moment is het bewijs uit de proeven (naar homeopathische behandeling, red.) positief, maar niet voldoende om conclusies te trekken omdat de meeste proeven slecht van opzet zijn.'

Kusse heeft meer. De Duitse onderzoeker Klaus Linde schreef in 1997 in The Lancet dat de effecten van homeopathie niet uitsluitend zijn toe te schrijven aan placebowerking. 'Met andere woorden, homeopathie werkt!', juicht Kusse.

Klaus Linde meldde zoiets inderdaad, maar hij vervolgt: 'Toch vinden we onvoldoende bewijs uit deze studies dat homeopathie duidelijk werkzaam is voor een bepaalde aandoening.'

Ook in Nederlandstalige tijdschriften zou juichend zijn gerapporteerd over homeopathie. De professoren Frits Rosendaal (Leiden) en Lex Bouter (VU-Amsterdam) reppen volgens Kusse in het Nederlands Tijdschrift voor Geneeskunde over 'een statistisch gunstig effect van homeopathische behandeling'. Correct geciteerd, maar dit is niet precies wat de auteurs bedoelden. Ze vervolgen: 'In dit geval is het naar onze mening onjuist te concluderen dat er overtuigend bewijs is dat deze therapie werkt, ongeacht het hoge niveau van bewijs.'

Kusse is met vakantie en kan niet reageren. Redacteur Paul Dijkstra vindt het moeilijk om iets te zeggen, hij is pas sinds kort aangetreden. 'Als het is zoals u beweert, kan dat niet door de beugel. Er is een nieuwe redactie en die kijkt kritischer naar de artikelen die in het blad komen.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden