Hakken met Stoltenborg of liever toveren met Dijkema?

De Nederlandse volleybalteams beginnen vandaag aan het WK-kwalificatietoernooi, de mannen in Tsjechië en de vrouwen in Kroatië. In het team van bondscoach Vermeulen staan de twee spelverdeelsters model voor uiteenlopende stijlen. Hard en hoog met Femke Stoltenborg is nu de norm. De meer creatieve Laura Dijkema baalt van haar reserverol 'Het is aan mij om het weer om te draaien.'

Ze draagt ook vandaag op het WK-kwalificatietoernooi in Kroatië rugnummer 2, maar als spelverdeelster is Femke Stoltenborg de onbetwiste nummer 1 van het Nederlandse volleybalteam. Stoltenborg staat voor hoogte en kracht en beschikt over een sterk blok. Met haar snelheid en creativiteit past Laura Dijkema minder in het door bondscoach Gido Vermeulen gepropageerde powervolleybal.


De spelverdeelster bezet de belangrijkste positie in het veld, zij bedient immers de aanvallers met haar set-ups. Ze is niet alleen de architect van de aanvalspatronen, maar bepaalt met haar tactische keuzes - wie speelt ze wanneer aan? - tevens het ritme van de ploeg. Bij de 22-jarige Stoltenborg denk je aan snoeiharde beats, de één jaar oudere Dijkema is met haar verfijnde 'setjes' de virtuoze pianiste.


Het is een contrast in stijlen en samen op één podium gaat niet. Bondscoach Vermeulen heeft zijn keuze al bepaald. Drie dagen op rij oefende Nederland afgelopen week tegen België, drie keer startte Stoltenborg in de basis en was Dijkema haar stand-in. 'Ze zaten vroeger dichter bij elkaar', aldus Vermeulen. 'Femke zakt nauwelijks nog weg. En als dat gebeurt, komt ze snel uit het dipje. Ik kies met Femke voor andere accenten.


'Ze legt de bal panklaar voor onze hardhitters. Zo hoeft Manon Flier op de diagonaal alleen nog te komen aanvliegen om te scoren. Tijdens het EK waren er nog misverstanden tussen Flier en Stoltenborg. In vergelijking met dat toernooi is Femke enorm gegroeid. Zo'n vijfde set als tegen Kroatië overkomt ons niet meer. Het team breekt niet meer onder druk en dat ligt mede aan de spelverdeling van Stoltenborg.'


Hakken met Stoltenborg of toveren met Dijkema? 'Ik kies niet', zegt aanvoerder Maret Grothues. 'Voor mij is het Femke én Laura, dat meen ik echt. Ze doen niet voor elkaar onder. Ik kan met beiden goed spelen. Ze zijn complementair aan elkaar.'


Stoltenborg en Dijkema spelen 'totaal anders', zegt middenaanvalster Robin de Kruijf. 'Femke heeft haar fysiek mee. Het is voor de passers wat gemakkelijker om met Femke te spelen, omdat ze de bal met haar grote handen hoog kan pakken boven de netrand. Zo kan Femke de blokkering van de tegenstander uit elkaar spelen.


'Laura is iets creatiever en zoekt sneller de combinatie met de middenspelers. Laura is ook mentaal sterk. Zij is in haar eerste seizoen bij de Turkse club Ankara meteen de leider en zet haar teamgenoten op de juiste plaats. Laura snapt het spel. Maar ook ik zeg: Femke én Laura, we hebben ze allebei nodig.'


Voor Stoltenberg voelt het nog niet 'normaal' om in de basis te starten, zegt ze, na het laatste duel met België in Den Bosch. 'Het voelt wel vertrouwd. Ik ken de meiden steeds beter en de trainer steunt me. Maar het is niet vanzelfsprekend dat ik de nummer één ben. Laura heeft jarenlang op die positie gestaan. Ze geeft me ook tips tijdens de wedstrijd.'


Haar kracht ligt vooral aan het net, zegt Stoltenberg. 'Normaal worden set-ups met één hand afgefloten. Maar ik kan vanwege mijn lengte ballen, die scherp op de netrand liggen, nog wegspelen. En blokkerend kan ik wat toevoegen. Het is een pluspunt, meer ook niet. Duitsland werd immers met een kleine spelverdeelster tweede op het EK.'


Het is dan ook een meerwaarde voor het Nederlandse team om met de kleinere Dijkema op een ander speltype te kunnen overschakelen, aldus Stoltenborg. 'Als het mij even niet lukt om de aanvalsters te laten scoren, komt Laura er met een creatieve set-up in. Ze brengt meer energie en lef. Zo vormen we samen een goede combinatie.'


De doorbraak van Stoltenborg, die dit seizoen in de Duitse Bundesliga verhuisde van Hamburg naar Alemania Aachen, werd geremd door blessures. 'Ik heb de afgelopen jaren nogal pech gehad. In 2011 brak ik mijn duim, waardoor ik moest afzeggen voor het Nederlandse team. Toen ik in 2012 bij Hamburg speelde, brak ik vlak voor de competitie mijn vinger. Ik ervoer de afgelopen zomer bij het Nederlandse team niet als een inhaalrace, wel als een spoedcursus.'


Die kreeg Dijkema al vier jaar geleden op het WK in Japan. Het valt haar zwaar dat ze noodgedwongen een stap terug heeft gezet in de hiërarchie. Sinds 2010 was Dijkema - als vervangster van de zwangere Kim Staelens - de eerste spelverdeelster. Al tijdens de Grand Prix in augustus moest ze plaatsmaken voor Stoltenborg.


Dijkema: 'Ik ben drie jaar de nummer één geweest. Nu heb ik een andere rol en ik geef eerlijk toe dat ik het niet leuk vind. Ik kan hoog en laag springen, maar de bondscoach bepaalt. Gido kiest met Femke voor meer power, daarvan ben ik de dupe. Ik ben meer van het snellere spelletje. Ik heb op het EK laten zien dat ik daarmee wedstrijden kan laten kantelen.


'Ik speel met veel vertrouwen bij mijn club in Turkije. Dat wil ik ook in het Nederlandse team laten zien, want het voelt als mijn team. Het is frustrerend om nu genoegen te moeten nemen met invalbeurten. Maar het is aan mij om het weer om te draaien. Ik geef niet op.'


Snel en creatief


LAURA DIJKEMA


Geboren 18-2-1990, Assen


Lengte 1,84 meter


Spronghoogte 2.94 meter


Blokhoogte 2.76 meter


Club Halkbank Ankara


+ snelheid en creativiteit


+ 'mooie, snelle handen en soepele polsen' maken gedurfde keuzes in de set-ups gemakkelijker


+ sterke combinatie met de middenaanvalsters


+ heeft meer ervaring, zet ook bij haar Turkse club Ankara de lijnen uit


- matig blok


- kan door geringere lengte minder op hoogte worden aangespeeld


- fysiek minder


- sluit qua speltype minder aan bij het door bondscoach Gido Vermeulen gewenste powervolleybal


Architect Girl Power in Nederlandse team


FEMKE STOLTENBORG


Geboren 30-7-1991, Winterswijk


Lengte 1,90 meter


Spronghoogte 3.06 meter


Blokhoogte 2.91 meter


Club Alemania Aachen


+ lengte en power


+ sterk blok op rechtsvoor


+ 'grote' handen, kan hoog op de netrand worden aangespeeld


+ goeie combinatie met 'powerhitters' als Flier en Buijs.


- met middenaanvalsters, speelt minder '1ste tempo' of 'omloopbal'.


- soms te voorspelbaar in set-ups bij servicedruk tegenstander


- niet snel in verdediging.


- nog geen leider in het veld.


Zware klus mannen


De Nederlandse volleybalteams spelen dit weekeinde een WK-kwalificatietoernooi. De vrouwen van bondscoach Gido Vermeulen beginnen vandaag in poule L in Kroatië tegen Frankrijk en treffen zaterdag het nietige Hongarije. Zondag volgt het beslissende duel met gastland Kroatië, dat in de achtste finales van het EK nog te sterk was voor het Nederlandse team. Alleen de poulewinnaars en de twee beste nummers twee plaatsen zich voor het WK in Italië.

De mannen van bondscoach Edwin Benne staan in het Tsjechische Opava voor de loodzware opdracht om Bulgarije, de nummer 3 van het EK, achter zich te houden. Vandaag is het sleutelduel met gastland Tsjechië, zondag sluit Nederland het toernooi af tegen Cyprus, de nummer 117 van de wereld. Alleen de groepswinnaars en de beste nummer twee krijgen bij de mannen een ticket voor het WK, in september in Polen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden