Had de aanslagpleger van Nice wel banden met IS?

Was Mohamed Lahouaiej Bouhlel een islamitische terrorist? De 31-jarige Tunesiër die met een vrachtwagen op de promenade in Nice op de avond van 14 juli 85 personen doodde, werd al snel geprofileerd als een jihadist, die opmerkelijk snel geradicaliseerd zou zijn.

Beeld epa

De Franse president Hollande noemde 'Nice' islamitisch terrorisme, en volgens de Franse premier Valls had Bouhlel duidelijk een link met Islamitische Staat. Bovendien eiste IS twee dagen na de aanslag via het eigen nieuwskanaal Amaq de verantwoordelijkheid voor de aanval op. De dader zou een 'soldaat' van de beweging zijn geweest.

Maar bijna een maand later is er nog steeds geen begin van bewijs dat Bouhlel daadwerkelijk contact had met IS. Al het vrijgegeven bewijs leidt eerder tot de tegenovergestelde conclusie: Bouhlel was geen sympathisant van IS, geen jihadist of fundamentalist. Hij was drugsverslaafd, leidde een losbandig leven, had nooit de Koran gelezen en stonk volgens buren tijdens de ramadan naar alcohol.

Het vinden van de eigenlijke motivatie is van belang. Niet alleen omdat er een evident verschil is tussen gecoördineerd en ideologisch gemotiveerd islamitisch terrorisme en een wanhoopsdaad van een eenling, maar ook omdat Frankrijk meteen na de aanval de noodtoestand verlengde. Die noodtoestand behelst ook een inperking van burgerlijke vrijheden. Al eerder waarschuwde Human Rights Watch dat de Franse situatie leidt tot mensenrechtenschendingen en machtsmisbruik door de politie. Na drie maanden noodtoestand waren in februari meer dan 3.200 invallen bij moslims gedaan en waren er tussen de 350 en 400 moslims onder huisarrest geplaatst.

De eerste Franse politicus die openlijk twijfelde aan de motieven van Bouhlel was Bernard Cazeneuve, minister van Binnenlandse Zaken. Vier dagen na de catastrofe zei hij dat er nog geen bewijs was voor een directe link tussen Bouhlel en IS. Sindsdien zijn er steeds meer aanwijzingen gekomen die wijzen op het tegendeel. De Franse krant Le Parisien schrijft dat in zijn telefoon verschillende geliefden zijn aangetroffen, onder wie een 73-jarige man met wie Bouhlel het meest innige contact had. Hij leidde een 'ongebreideld seksueel bestaan' met mannen en vrouwen, volgens Le Monde. Zijn vader beschreef hem eerder als een labiel persoon met woede-uitbraken. Hij had depressieve periodes en sloeg zijn ex-vrouw. Hij moest alimentatie betalen en was vanwege zijn gewelddadige gedrag bekend bij de politie.

Opmerkelijk is dat de tientallen Franse rechercheurs die zijn huis doorzochten niet één aanwijzing vonden voor banden met IS. Geen vlag (zoals bij jihadisten in Duitsland), geen openlijke steunbetuiging aan IS (zoals bij de dader van de schietpartij in Orlando) of contacten met IS. Zelfs geen Koran. Het enige wat ze in zijn telefoon aantroffen waren selfies van Bouhlel met verschillende mannen en vrouwen. Niet echt een pre voor een fundamentalistische moslim.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.