NieuwsPolitiek

Haagse politici sluiten zich aan bij internationale parlementaire alliantie inzake China

Vrijdag is de Interparlementaire Alliantie inzake China (Ipac) gelanceerd, een initiatief van twintig parlementsleden uit acht landen in Azië, Amerika en Europa. Doel is samenwerking en een strategische benadering te ontwikkelen op cruciale onderwerpen, zoals veiligheid, handel en mensenrechten. Sinds zaterdag is Nederland het negende land dat meedoet. 

De initiatiefnemers komen uit democratieën in drie continenten en uit rechtse en linkse partijen. ‘China is de centrale uitdaging van deze eeuw, die boven partijpolitieke verschillen uitstijgt’, heet het in een openingsverklaring. Martijn van Helvert (CDA) en Arne Weverling (VVD) zijn al toegetreden en ook Bram van Ojik (GroenLinks) spreekt van een ‘super interessant’ initiatief. Andere partijen houden de boot af.

Het Britse initiatief lijkt er deels op gericht landen te steunen die de toorn van China over zich afroepen omdat ze ‘opkomen voor de democratische waarden en mensenrechten’. Ook Noorse, Zweedse en Canadese parlementariërs, wier landen de afgelopen jaren de wrevel van China wekten, behoren tot de initiatiefnemers.

Het initiatief verenigt zeer diverse politici: van de Amerikaanse Republikein Marco Rubio tot de groene europarlementariër Reinhard Bütikofer. ‘Goed dat het zo breed is’, reageert Bram van Ojik. Hij steunt de poging ‘iets meer soortelijk gewicht in de schaal te leggen in plaats van als landen tegen elkaar uitgespeeld te worden, wat je ook in Europa ziet gebeuren.’ Van Ojik ziet wel een risico dat het ‘als een soort anti-China coalitie wordt gezien, terwijl het moet gaan om gelijkwaardige samenwerking en dialoog.’

Druk opvoeren

Martijn van Helvert (CDA) is enthousiast over de alliantie. ‘Ik was al lang op zoek naar naar manieren waarop je druk op China kunt opvoeren.’ De alliantie biedt democratieën een ander kanaal om te communiceren met China, naast democratische regeringen ‘die zich vaak afvragen of ze niet alleen komen te staan als ze China bekritiseren.’

Bij anderen overheerst twijfel. Sjoerd Sjoerdsma (D66) vindt het een interessant initiatief. ‘Met het wegvallen van duidelijk Amerikaans leiderschap moeten democratieën wereldwijd de handen ineenslaan om internationale regels overeind te houden.’ Hij ziet echter liever een democratische club die niet alleen is gericht op China. ‘Dat is te beperkt.’

Ook Lilianne Ploumen (PvdA) vindt de focus op China te eenzijdig. ‘Zeker nu ook de VS onder president Trump de internationale regels in toenemende mate aan zijn laars lapt. Nederland en Europa moeten een autonome positie innemen in die tweestrijd tussen de grootmachten.’ Sven Koopmans, partijgenoot van Weverling, ziet de noodzaak ‘waar nodig met anderen een vuist te maken’. Maar ‘vooralsnog klinkt dit initiatief als iets alleen gericht tegen China, en dat lijkt mij niet effectief’.

Wel warm voorstander is Henk Krol (Partij van de Toekomst). ‘Het is geen anti-China groep’, verzekert hij. ‘Het zijn visionairs die een strategische aanpak willen ontwikkelen om de macht van China te kunnen weerstaan. Als we onze waarden willen behouden is dit een initiatief dat daarbij kan helpen.’

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden