Haags museum vlast op collectie Schonberg

De kans dat de nalatenschap van de componist Arnold Schönberg gehuisvest zal worden in het Haags Gemeentemuseum lijkt toe te nemen....

Van onze verslaggever

Roland de Beer

DEN HAAG/AMSTERDAM

De erven-Schönberg besloten vorig jaar Schönbergs muziekmanuscripten en correspondenties weg te halen uit de University of Southern California in Los Angeles, waar ze na Schönbergs dood in 1951 jarenlang zijn beheerd.

Volgens het Gemeentemuseum overwegen Schönbergs kinderen het teken- en schilderkunstige oeuvre van de componist aan de collectie toe te voegen en het geheel te schenken aan de Staat der Nederlanden, mits Den Haag een beter huisvestings- en activiteitenaanbod doet dan de steden New York, Wenen en Berlijn. De waarde van de complete Schönbergcollectie wordt geschat op minimaal 25 miljoen dollar. Volgens het museum heeft de Schönberg-familie zich 'in hoge mate ontvankelijk getoond' voor Nederland als vestigingsplaats.

Schönbergs zonen Lawrence en Ronald en zijn dochter Nuria Schönberg-Nono zijn donderdag aangekomen voor een hernieuwd oriëntatiebezoek. Ze zijn vandaag onder meer te gast bij wethouder Engering van Cultuur en bij het Koninklijk Conservatorium. Daarna worden Wenen en Berlijn bezocht, waar ook concrete aanbiedingen zijn gedaan.

In Den Haag is een lobby op gang gekomen van instituten en particulieren die samen met B en W van Den Haag proberen de deuren voor de Schönbergcollectie zo wijd mogelijk open te zetten. Tot de initiatiefgroep horen de componist Jan van Vlijmen, conservatoriumdirecteur Frans de Ruiter, de directeur van het Amsterdamse Concertgebouw Sanders, en de altviolist en oprichter van het Schönberg Ensemble Henk Guittart.

Het gemeentemuseum spreekt van een 'spannende wedstrijd' en denkt met zijn gerestaureerde, binnenkort geheel vrijstaande gebouw van architect Sjoerd Schamhart een sterke troef in handen te hebben. Andere punten in het voordeel van Den Haag zijn de onmiddellijke nabijheid van andere muziekcollecties in het museum, en de aanwezigheid van een muziekleven waarin meer dan elders aandacht wordt besteed aan Schönberg. De Schönbergfamilie wil dat de collectie niet alleen wordt beheerd, maar dat ze ook openstaat voor studie en het middelpunt wordt van een geregelde concerten-activiteit. Het huidige Arnold Schoenberg Institute in Los Angeles schiet daarin tekort.

Het Gemeentemuseum zegt acht miljoen nodig te hebben voor het inrichten van de Schamhartvleugel. Voor het beheer van de collectie en voor het organiseren van de activiteiten eromheen is een bedrag nodig van een miljoen per jaar. De gemeente Den Haag hoopt op een forse bijdrage van OCW. 'Alleen komen we er zeker niet uit.'

De kandidaat-huisvestingsplaatsen hebben alle een historische band met Schönberg, die in 1874 werd geboren en lange tijd in Wenen werkte. In Berlijn was Schönberg begin jaren dertig docent aan de Akademie der Künste, tot hij in '33 moest uitwijken voor de nazi's. Na korte tijd gedoceerd te hebben in New York verhuisde hij naar Los Angeles. In Nederland heeft Schönberg kort na de Eerste Wereldoorlog een jaar gewoond en gewerkt.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden