Guatemala in strijd tegen corruptie: oud-president Colom en Oxfam-voorzitter Fuentes gearresteerd

Een groot deel van zijn toenmalige ministerploeg is eveneens opgepakt

De Guatemalteekse oud-president Álvaro Colom (66) is dinsdag gearresteerd, evenals een groot deel van de ministerploeg waarmee hij tussen 2008 en 2012 het land regeerde. De negen mannen en een vrouw worden allemaal verdacht van corruptie. Een van de oud-ministers is Juan Alberto Fuentes, voorzitter van hulporganisatie Oxfam International.

Politieagenten escorteren oud-president Álvaro Colom naar een gerechtsgebouw in Guatemala-stad, 13 februari 2018. Foto AP

Het schandaal draait om het openbaar busvervoer in Guatemala-Stad. Colom beloofde het systeem te moderniseren en veiliger te maken, maar de aanbesteding en uitvoering van de klus zijn volgens aanklagers gepaard gegaan met frauduleuze praktijken. De regering zou onder meer 30 miljoen euro hebben betaald aan een privaat busbedrijf. 'Volgens ons was het legaal', zei Colom dinsdag tegen lokale media voor de deur van de rechtbank. 'Laten we afwachten wat de rechter ervan denkt.'

Pijnlijk moment

Juan Alberto Fuentes werkte als minister van Financiën onder Colom, en volgde in 2015 de Nederlander Joris Voorhoeve op als voorzitter van Oxfam International. Zijn arrestatie komt op een pijnlijk moment voor de hulporganisatie, die al dagen onder vuur ligt omdat medewerkers in het straatarme Haïti seksfeestjes hadden met plaatselijke, mogelijk minderjarige, prostituees.

'Ik veroordeel de verwerpelijke acties van het Oxfam team in Haïti', schreef Fuentes maandag op Twitter. 'Het betekent een klap voor het belangrijke werk van duizenden goede Oxfam-mensen met wie ik me identificeer, en die slachtoffers van rampen en onrecht hebben geholpen.' Een dag later werd Fuentes afgevoerd door de politie.

'Oxfam is nog niet op de hoogte van de inhoud van de aanklacht tegen Fuentes, als die er al is', zei Oxfam International directeur Winnie Byanyima in een verklaring. 'Maar hij is geheel open geweest naar het bestuur en de directie van Oxfam over het onderzoek naar hem en andere oud-bewindspersonen. Hij heeft ons verzekerd dat hij volledig meewerkt aan het onderzoek, en dat hij bij zijn weten geen regels of procedures heeft overtreden.'

CICIG

Het Guatemalteekse Openbaar Ministerie wordt in de strijd tegen corruptie bijgestaan door de Internationale Commissie tegen Straffeloosheid in Guatemala (CICIG). Colom is de tweede oud-president die ten prooi valt aan deze door de VN gefinancierde organisatie. In 2015 verdween Otto Pérez al achter tralies. Volgens de onderzoekers was hij het brein achter een corruptiezaak waarin bedrijven smeergeld betaalden aan douanebeambten in ruil voor een flinke verlaging van de importtarieven. Pérez ontkent schuld, zijn proces is nog aan de gang.

Ook huidig president Jimmy Morales staat in de kijker van de corruptiebestrijders, onder meer vanwege illegale financiering van zijn partij. Morales werd beroemd als tv-komiek. Hij won de verkiezingen in 2015 vlak na de arrestatie van Pérez, met de belofte schoon schip te maken. Maar in plaats van corruptie aan te pakken, probeerde Morales vorig jaar vergeefs het hoofd van CICIG het land uit te zetten.