Grotestadswestern

Volgens filmdatabasewebsite IMDB.com maken Natalie Portmans ouders zich grote zorgen om het feit dat hun 12-jarige dochter moest roken in de film. Er werd daarom een contract opgesteld, waaraan de makers zich keurig hebben gehouden. Er mochten slechts vijf 'rookscènes' in de film. Daarin mocht je niet zien dat de actrice in- of exhaleert. En het personage moest ín de film stoppen met roken.


Daar zit ze dan, Mathilda, 12 jaar oud, in de gang van een New Yorks appartementengebouw. De benen met een fleurige maillot door de spijlen van het trappenhuis bungelend. Provocerend een sigaret in de mond. Scherp in de gaten houdend wat er om haar heen gebeurt. Dat liegt er niet om: een drugsruzie waarbij haar vader betrokken is, wordt verbaal en intimiderend tot op die gang uitgevochten.


Het debuut van Natalie Portman in de filmgeschiedenis is net zo overrompelend als de rol waarmee de toen ongeveer even oude Jodie Foster in 1976 haar eerste Oscarnominatie binnenhaalde, als het hoertje Iris in Martin Scorsese's Taxi Driver. Spoedig blijkt in Léon dat het meisje aanmerkelijk streetwiser is dan haar leeftijd rechtvaardigt. Maar of titelheld Léon, een eenzame en solistische huurmoordenaar, dat bij thuiskomst beseft wanneer hij haar daar zo ziet, is de vraag. Wij, kijkers, zijn met hem mee naar boven gegaan na getuige te zijn geweest van een van zijn extreem gewelddadige klussen. Hij beziet haar met een mengeling van afkeuring (sigaret) en vertedering. Als ze de volgende dag bij hem aanbelt nadat haar hele familie is uitgemoord in die drugsruzie, twijfelt hij om de deur te openen. En inderdaad, vanaf het moment dat ze binnen is, staat zijn wereld op zijn kop.


Met Léon maakte de Fransman Luc Besson (Le Grand Bleu, The Fifth Element) zijn beste film. Spel, regie en stilering zijn zo goed dat de onmogelijke combinatie van de twee overtuigt én ontroert. Het is een geweldige gewelddadige grotestadswestern met Jean Reno als de eenzame westernheld, die zelf weet dat je wraakgevoelens moet uitschakelen maar wel bereid is hen te helpen die wraak zoeken, desnoods met de uiterste consequentie.


Léon (Luc Besson, 1994)


RTL 5, 23.05-01.45 uur.


Into The Wild

(Sean Penn, 2007) Het is een nobel idee, dat de jonge Christopher McCandless naar de wildernis drijft. Alle gemakken der beschaving opzijschuiven en zien waar je dan staat. Maar zijn barre reis in Into the Wild heeft ook iets hooghartigs. Hoe kan hij de winter in Alaska overleven als hij eetbare en giftige planten niet uit elkaar kan houden? Sean Penn zag meteen een film in Jon Kracauers biografie, maar moest tien jaar wachten eer hij de film kon maken. McCandless' ouders geloofden toen pas dat Penn een oprechte productie voor ogen had, een ode aan het leven van hun zoon. Die ode zit er onmiskenbaar in: als kijker kun je McCandless als een held zien, en meteen worden aangestoken door diens 'wanderlust'. Maar ook wanneer je geneigd bent de hele missie als heilloos af te schrijven, gunt Penn je die interpretatie. De overweldigende natuurfotografie en de gelaagde vertolking van hoofdrolspeler Emile Hirsh maken er een intens avontuur van.


Canvas, 22.20-00.40 uur.


Troubled Water

(Erik Poppe, 2008) Noors drama over een keurige organist die het grootst denkbare stigma draagt: hij heeft een kind vermoord. En verwacht niet dat regisseur Erik Poppe wat contragewichten aanbrengt tegenover de zwaarte van het onderwerp. Wanneer de man na zijn vrijlating een baantje heeft gevonden als organist in een kerk, laat hij de psalmen ontsporen in een muur van geluid. Als een bezetene bewerkt hij het grote kerkorgel, alsof hij demonen aan het uitdrijven is. In Troubled Water gaat Poppe de lastigste vragen die aan het gegeven kleven niet uit de weg. Afwisselend kiest hij het perspectief van de gestrafte dader en de moeder van het vermoorde kind. Dat leidt soms tot al te geconstrueerde gebeurtenissen, maar het helpt wel de problematiek evenwichtig over het voetlicht te brengen. Duister en ontroerend.


Nederland 2, 23.45-01.37 uur.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden