Grote zekerheden zijn er niet

Aart Jonkers (17) plaatst kanttekeningen bij sommige dingen in de bijbel en kwam in conflict met zijn godsdienstleraar...

God? Nee. Naar een café? Liever niet. Naar Amsterdam? Te gek!

God, ja? God, nee?

Oké, God nee, dan maar.

Aart Jonkers (17) woont in Kampen. God is daar, in het hart van de Nederlandse bible belt, alom aanwezig. Maar Aart gelooft niet in God. Te veel onzekere factoren, zegt hij.

En het christendom, ja of nee?

Ja, natuurlijk. 'Het mooie van het christendom zijn de normen en waarden die eruit voortkomen. Het is een beschaafde godsdienst. Onze samenleving is erop gebaseerd .'

Praten met Aart Jonkers gaat diep. Hij is een denker, maar zeker niet zweverig. Hij praat gemakkelijk over grote onderwerpen, als: globalisering, de Derde Wereld, godsdienst, kunstmatige intelligentie, de kwaliteiten van docenten.

Evolutietheorie

Maar even zo makkelijk vertelt hij anekdotes, bijvoorbeeld over die godsdienstleraar. Die stelde dat een ware christen de bijbel van kaft tot kaft gelooft. Aart moest erom grinniken. 'Ik zat in de tweede klas en ik plaatste kanttekeningen bij sommige dingen uit de bijbel. Dat kon volgens hem niet: je gelooft alles of je gelooft niet.' HA! Een andere godsdienstdocent verspreidde eens een stapeltje stencils waarin de evolutietheorie werd ontkend. De hele klas moest erom lachen.

Aart gelooft niet in mensen die met grote stelligheid van alles beweren. Dat heeft hij van huis uit meegekregen. Zijn vader is een echte PvdA'er, maar hij kan het niet laten altijd te kijken naar wat er mis is met de partij. Aart vindt dat goed. 'Grote zekerheden bestaan niet', zegt hij. Zijn ouders zijn altijd kritisch. Ze willen altijd een onderwerp van meerdere kanten bekijken. Dat heeft Aart van ze overgenomen.

Een voorbeeld, de globalisering. 'Sommigen beweren vol overtuiging dat de Derde Wereld daaronder lijdt. Zou kunnen, maar ik heb er geen mening over omdat ik niet alle feiten ken. Er zijn zoveel voors en tegens, aan elke kant zit wel een gelijk. Zomaar iets roepen over globalisering is zinloos, daarvoor is het probleem veel te complex.'

Je hoeft er ook geen mening over te hebben, vindt hij, het is belangrijker dat je het proces begrijpt, dan dat je er iets van vindt. 'Daarom lees ik geen columns. Oninteressant. Ik lees graag een goed betoog, maar al die meningen in columns zijn vaak helemaal niet onderbouwd. Zo'n Jan Mulder, het interesseert me niks wat die man ergens van vindt.'

Aart zit op het Ichthus College in Kampen, een christelijke, liberale scholengemeenschap. De sfeer is er open. Aart is hoofdredacteur van de onlangs opgerichte schoolkrant. De oude was niks, 'dus we zijn een nieuwe begonnen'. School is makkelijk, zegt hij. Hoe makkelijk? Zo makkelijk, dat hem is gevraagd om een klas over te slaan, net als zijn anderhalf jaar oudere broer. Maar Aart wilde niet. 'Ik vermaak mij hier prima, ik heb geen haast.'

Want je moet ook leuke dingen doen. Zo doet hij de lay-out en de fotografie van het jaarboek. En hij maakt de voor de speciale avond waarop werkstukken van leerlingen worden gepresenteerd .

Geen café

In een café zul je hem niet snel vinden. De muziek is te hard, je kunt dan niet kletsen. Liever gaat hij bij vrienden op bezoek om 'eigen' muziek te draaien, te praten en af en toe een goede sigaar te roken. Kampen staat bekend om zijn sigaren, glimlacht hij. Maar in Kampen zal hij na zijn eindexamen niet blijven. Amsterdam, dat is de stad. Zijn ouders hebben er gewoond, tot ze, vlak voor zijn geboorte, besloten te verhuizen naar Kampen. 'Ik heb ook in Utrecht gekeken, maar de sfeer in die stad en de sfeer op de universiteit spraken mij niet aan.'

Amsterdam... Of Nijmegen. Daar is het eenvoudiger om woonruimte te vinden, en ook een mooie stad.

Hij twijfelt over zijn vervolgstudie. Kunstmatige intelligentie kan, maar ook economie, bedrijfskunde of geschiedenis. 'Ik was onlangs bij een voorlichtingsdag over geschiedenis aan de Universiteit van Amsterdam. Lijkt me leuk. Maar zodra ik me erin ging verdiepen, sloeg de twijfel toe. Nu denk ik: wil ik dit wel? Wil ik wel de rest van mijn leven aan geschiedenis besteden? Maar ik word niet zenuwachtig, ik kan altijd nog switchen. Ik zie wel.'

De eindexamens bezorgen hem geen enkele vrees: hij staat er bij alle vakken goed voor en doorgaans haalt hij een ruime voldoende door een avond van tevoren de stof door te nemen.

Nee, Aart heeft het prima naar zijn zin. Daar heeft hij God of Jan Mulder niet voor nodig. Hij vormt zijn eigen meningen, op basis van wat hij ziet. Neem de onderbouw, die moet uit elkaar worden getrokken. Nu zitten het vmbo en het vwo bij elkaar. 'Dat geeft toch een andere sfeer. Ik vond de eerste en tweede klas geen fijne omgeving, er werd met eten gegooid enzo. Ik kijk niet op vmbo'ers neer hoor, maar ik voelde me er niet zo thuis.'

Pootje haken

'Soms was het bedreigend, werd je weer pootjegehaakt, waren er vechtpartijen. Het idee was: die vwo-leerlingen zullen de sfeer wel verbeteren, maar het was precies andersom.'

Hij vindt het vreemd dat vwoleerlingen soms les krijgen van docenten met een hbo-opleiding. In de tweede klas merk je het niet zo, zegt Aart, maar als je in vwo 6 komt, zie je dat hbo-docenten problemen minder goed kunnen uitleggen dan docenten die wel een universitaire opleiding hebben gehad. 'Maar het geldt niet voor alle docenten met een hbo-opleiding, hoor.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden