Grondoorlog kruipt grote steden binnen

Bagdad is in het weekeinde het front geworden. Een tiental mortiergranaten is zondag in het centrum van de stad neergekomen terwijl Amerikaanse tanks in het weekeinde twee maal de buitenwijken van de stad ingingen en er bloedige slagen leverden...

De oorlog woedt in steden als Bagdad, Karbala en Basra. De Britten ontmoetten in de zuidelijke stad Basra minder weerstand dan verwacht.

De Iraakse bevolkingscentra werden vooralsnog vanuit de lucht getroffen maar nu dringen soldaten met tanks de straten van steden binnen en dondert de 'ouderwetse'artillerie. Aan de rand van Bagdad, vooral ten westen en in het zuidoosten van de metropool, bieden de Irakezen fel verzet met behulp van tanks en geschut. Een kolonne van 2000 Amerikaanse voertuigen is de Eufraat overgestoken en gaat noordwaarts als versterking voor de Amerikaanse belagers van Bagdad.

De oorlog kruipt langzaam deze volgens de Amerikanen nu praktisch omsingelde miljoenenstad binnen. Die wordt overigens ook nog steeds vanuit de lucht gebombardeerd en continu bespioneerd. Volgens de Amerikaanse luchtmachtbevelhebber in de regio worden er nieuwe tactieken gebruikt om de grondtroepen vanuit de lucht te steunen.

De ziekenhuizen in het grotendeels zonder stroom zittende Bagdad kunnen het niet meer aan, volgens het Rode Kruis. Hulporganisaties spreken over een humanitaire ramp. In de steden werden vooralsnog voornamelijk burgers het slachtoffer van de bombardementen, zoals bijvoorbeeld negen kinderen en acht volwassenen zaterdag in Basra. Maar nu worden de ziekenhuizen in Bagdad ook overspoeld met gewonde militairen.

Inmiddels kunnen minstens anderhalf miljoen Irakezen niet meer aan schoon water komen. Al voor de oorlog waren er meer dan vijftien miljoen mensen in Irak aangewezen op voedselhulp uit het buitenland, die niet meer arriveert. Volgens sommige waarnemers hebben de meldingen van hulporganisaties over onder meer de ellende in Basra, bijgedragen aan het Britse besluit de stad in te gaan. Zaterdag deden de Amerikanen dat vechtend in Karbala, 80 kilometer ten zuiden van Bagdad. In Bagdad zelf is in het weekeinde hevig gevochten tussen Amerikanen en Iraakse militairen in een buitenwijk. Daarbij zijn volgens de Amerikanen zeker 2000 Iraakse strijders gedood.

De bevolking wacht voornamelijk in angst voor dood of verminking af. Er zijn weinig aanwijzingen dat Irakezen de wapens opnemen tegen de aanvallers. Dat ondanks herhaaldelijk aandringen van het regime, dat met behulp van voorgelezen verklaringen van president Saddam Hussein of beelden van de opgewekte leiders het verzet willen aanwakkeren. ‘We slaan hun verrotte hoofden van hun rompen’, zo merkte informatieminister al-Sahhaf dit weekeinde fijntjes op. Volgens hem zijn er al vijftig Amerikanen gedood bij de gevechten op en rond de luchthaven Saddam International Airport, vlak ten westen van de stad.

In het noorden is de oorlog nog niet in de steden gearriveerd. Iraakse troepen trekken zich terug in met name Mosul en Kirkuk en houden de stellingen buiten de stad voor gezien. De Amerikanen voeren talrijke bombardementen uit in Noord-Irak. Daarbij troffen ze zondag bij vergissing ook een konvooi van eigen eenheden, Koerdische bondgenoten, burgers en verslaggevers van de BBC. Zeker twaalf Koerden en drie Amerikanen zijn gedood.

Een konvooi van Russische diplomaten, onder wie ambassadeur Vladimir Titorenko, werd zondag vlak buiten Bagdad onder vuur genomen. De Russen waren op weg naar Syrië. Het is nog niet duidelijk wie de aanval heeft uitgevoerd. Evenmin is duidelijk of er een verband bestaat tussen het incident en het zondag aangekondigde bezoek van Condoleeza Rice, veiligheidsadviseuse van de Amerikaanse president Bush, aan Moskou op maandag.

Bush zelf gaat naar Noord-Ierland voor een ontmoeting op maandag met de Britse premier Blair in Belfast. Het is de derde keer in drie weken dat de twee elkaar ontmoeten sinds het begin van hun oorlog tegen Irak op 20 maart.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden