Groeiend aantal gemeenten vangt vluchtelingen op

Een groeiend aantal gemeenten geeft gehoor aan de oproep van staatssecretaris Klaas Dijkhoff (Asiel) om vluchtelingen op te vangen. Dit bevestigt het Centraal Orgaan opvang Asielzoekers (COA).

Het zogenoemde Polenhotel in Zeewolde moet straks plaatsmaken voor een asielzoekerscentrum. Het Centraal Orgaan opvang asielzoekers (COA) heeft het Flevolandse dorp gevraagd een azc met 900 opvangplaatsen in te richten, met een mogelijke doorgroei naar 1500 plaatsen. Beeld anp

Wekelijks melden zich 1800 nieuwe asielzoekers in Nederland. Dat betekent dat er drie extra asielzoekerscentra per week bij moeten komen. 'Plat gezegd heb ik stoere burgemeesters, wethouders en raadsleden nodig. En ik vraag aan burgers om te accepteren dat er een opvangplaats in de buurt komt', zei Dijkhoff eind augustus.

Verschillende opvanglocaties werden de afgelopen weken versneld in gebruik genomen. Gemeenten en COA spraken al langer over de opvang in de Americahal in Apeldoorn, Autotron in Rosmalen en de TT Hall in Assen, maar na bemiddeling van de staatssecretaris werden de hallen binnen een week omgevormd tot opvanglocatie, aldus het COA. Het asielzoekerscentrum in Venlo, dat in juni na 15 jaar werd gesloten, wordt binnenkort heropend.

Daarnaast zijn er in twee weken tijd ook veel nieuwe initiatieven bijgekomen. Zo kijken de gemeenten Tiel, Boxtel en Winterswijk op aandringen van de gemeenteraad of ze extra vluchtelingen kunnen opnemen.

Morele druk

Het college in Gouda besloot mee te werken aan de komst van een asielzoekerscentrum in de Prins Willem Alexanderkazerne. Op hetzelfde terrein was eerder sprake van de bouw van een megamoskee, maar die plannen gingen na protest van omwonenden niet door. Het COA acht de ruimte geschikt voor opvang; de gemeente steunt de plannen. 'Wij hebben de roep van de staatssecretaris gehoord', aldus een woordvoerder.

In Winterswijk bestaat al een azc met 500 bewoners. Op aandringen van de lokale VVD worden nu extra opvanglocaties gezocht. 'We kunnen niet blijven toekijken hoe gezinnen op straat lopen en vrouwen op stations moeten bevallen. We moeten nu wat doen', zegt VVD-raadslid Frank Roerdinkholder. Hij heeft onder meer een leegstaand zorgcentrum op het oog.

Volgens Roerdinkholder is het wel belangrijk dat ook andere gemeenten in de achterhoek in actie komen. 'Door het voortouw te nemen hopen we de morele druk op te voeren.'

Exterieur van de voormalige Prins Willem Alexanderkazerne in Gouda. Beeld anp

Statushouders

Het COA benadrukt dat het ook belangrijk is om mensen te huisvesten die al een verblijfsvergunning hebben. Momenteel wachten 13 duizend zogenoemde statushouders in asielzoekerscentra op een woning - een derde van het totaal aantal azc-bewoners. Hun doorstroom zou genoeg plek creëren voor alle verwachte vluchtelingen dit jaar, ruim 10 duizend.

Burgemeester Thijs van Beem van Winterswijk sprak woensdagochtend met collega-burgemeesters uit de regio onder meer over het sneller huisvesten van statushouders. 'Het is zowel voor de beschikbare ruimte in azc's als voor de statushouders zelf belangrijk om naar een woning door te stromen.'

Van Beem benadrukt dat de huisvesting van statushouders een lange adem vergt. 'Gemeenten zijn voor de huisvesting van deze mensen grotendeels afhankelijk van woningcorporaties en particuliere verhuurders', aldus Van Beem. Daarnaast zitten veel gemeenten met wachtlijsten voor woningen. 'Die spanning zit er ook.'

Geschikte locaties

Of elke gemeente geschikte locaties heeft om vluchtelingen op te vangen, is de vraag. Zo kondigde de burgemeester van Hilversum Pieter Broertjes dinsdag aan dat de gemeenten uit de Gooi- en Vechtstreek enkele honderden vluchtelingen per pand willen opvangen. Volgens een woordvoerder van het COA was eerder sprake van een grote, centrale locatie met een paar kleine eromheen.'Zo'n grote locatie is een voorwaarde voor ons. Een lappendeken van kleine centra is niet beheersbaar.'

Hoewel het COA aangeeft vanwege de nood niet kritisch te kunnen zijn, ligt de voorkeur bij panden waar al eerder mensen gehuisvest werden, zoals verzorgingshuizen. Het COA is verantwoordelijk voor het eventueel bewoonbaar maken. Een minimumgrootte hanteert het COA niet, maar als er 600 of meer asielzoekers gehuisvest kunnen worden is het financieel haalbaar een volledig professioneel team in te zetten.

'Voor zo'n grote groep hebben we in Boxtel op het eerste gezicht geen locatie', aldus een woordvoerder van de gemeente. 'Maar we hebben er geen ervaring mee. In plaats van zelf de conclusie te trekken dat er geen geschikte plekken zijn, hebben we liever dat het COA een oordeel velt.'

Burgemeester Pieter Broertjes en J. Helder van het COA geven toelichting over het asielzoekersbeleid in Hilversum en de regio Gooi- Vechtstreek. Hilversum gaat honderden asielzoekers opvangen op verschillende locaties. Beeld anp

125 gemeenten

Hoe veel gemeenten in de bres zijn gesprongen na Dijkhoffs oproep kan het COA niet zeggen, omdat gemeenten eerst zelf hun plannen bekend willen maken aan gemeenteraad en omwonenden. Volgens de Vereniging van Nederlandse Gemeenten is het draagvlak onder gemeentebesturen om vluchtelingen op te vangen de afgelopen weken toegenomen. Officieel is het COA met 125 gemeenten in gesprek.

Ondanks alle initiatieven is er nog lang niet genoeg opvangcapaciteit, zegt de COA-woordvoerder. 'Autotron, dat net in gebruik is genomen, is volgende week vol.'

Monnikenberg ( voormalig klooster Stad Gods ), een van de locaties in Hilversum die mogelijk gebruikt gaat worden voor de opvang van asielzoekers. Beeld anp
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.