Goudmijn gesloten

Kenia Toeristen zijn het land ontvlucht na het uitbreken van de verkiezingsrellen; een economische ramp dreigt. Kees Broere ziet opnieuw lege restaurants in het hoogseizoen....

Kees Broere

Zoals het een chefkok betaamt, komt ook het hoofd van de keuken in het Mombasa Beach Hotel tegen het einde van de maaltijd even acte de présence geven. Hij is eraan gewend zijn ronde te maken langs volle tafels met tevreden gasten. Maar op deze avond, de eerste zondag van het nieuwe jaar, hoeft hij bij niemand langs.

De enorme eetvloer van het hotel, zo aangelegd dat de zwoele zeewind er rond kan spelen, is op twee gasten na al helemaal leeg. En het is nog niet eens tien uur in de avond. Als er alles bij elkaar vijftien mensen hebben gegeten, is het veel, zo schat hij. En dat terwijl het hotel een week eerder nog helemaal vol zat.

Dit is immers het hoogseizoen voor het toerisme in Kenia. Als de nachten lang en de dagen koud zijn in Europa, zijn de dagen warm en de nachten kort aan de tropische kust. In een paar weken tijd draaien de hotelhouders zo’n 40 procent van hun jaaromzet. Maar ja. Die verrekte verkiezingen.

Het toerisme in Kenia, met niet alleen zijn stranden, maar ook zijn wildparken, meren en bergen, is een van de belangrijkste inkomstenbronnen van het land. De afgelopen jaren is het aantal gasten gestaag omhoog gegaan. Maar nu dreigt een klap die het land op middellange termijn bergen geld kan kosten.

In Zuid-Afrika moet met dubbele gevoelens naar de Keniaanse onrust zijn gekeken. Enerzijds zal de toerisme-concurrent er garen bij spinnen. Maar wat als zich straks, bijvoorbeeld met de verkiezingen van 2009, iets soortgelijks gaat afspelen? Presidentskandidaat Jacob Zuma heeft de bevolking er al opgeroepen af te zien van geweld à la Kenia.

Kenia zelf ziet dezer dagen de spoken uit het verleden opduiken. Zoals die van 1997, toen in Likoni, een deel van de havenstad Mombasa, verkiezingsrellen uitbraken – midden in het toeristenhoogseizoen. In korte tijd raakten zo’n 150 duizend mensen hun baan kwijt, in hotels maar ook bij aanleveringsbedrijven.

Het kunnen er dit keer nog veel meer worden, al was het maar omdat de onlusten niet tot één plek beperkt bleven, maar zich over vele delen van het land verspreidden. Daarom ook dat Mohamed Hersi, de voorzitter van de hoteliersvereniging aan de Keniaanse kust, deze week waarschuwde voor ‘ineenstorting’ van de markt.

Nederland was een van de landen die met een negatief reisadvies kwamen. Daarmee vervielen de schadedekkingen voor reizigers die nog niet in het land waren, maar al wel hadden geboekt. Erger nog was dat Groot-Brittannië hetzelfde deed. Juist Britten zijn het die dolgraag naar hun vroegere kolonie op vakantie komen, soms al tientallen jaren lang. Maar ook de markt in opkomende landen als China en elders in Azië dreigt nu verloren te gaan.

Het ‘goede nieuws’, zei Hersi, was dat geen enkele toerist persoonlijk is aangevallen. Dat klopt. Maar ook al zit de vakantieganger veilig in zijn strandhutje of safari-lodge (een veiligheid die overigens niet helemaal te garanderen is), de familie die thuis televisiebeelden ziet van een brandend vakantieland wil de ooms en nichtjes liever snel zien terugkomen.

In de natuurparken zijn de dieren het grootste gevaar. Maar die dringen geen auto’s binnen, gooien geen stenen en laten zich vrij ongehinderd fotograferen. Anders is dat aan de kust, waar bezoekers zich op het strand, en in de steden en dorpjes, mengen met de Kenianen. En moeilijk kunnen weten of en wanneer de vlam in de pan kan slaan.

De stranden nemen zo’n tweederde van het toerisme in Kenia voor hun rekening. En dan met name die ten noorden en zuiden van Mombasa. Op Moi International Airport komen charters van Martinair, het Poolse LOT, of van Alitalia, die de hoofdstad Nairobi gewoon overslaan. En ook veel Duitsers weten de kust te vinden.

Maar nu even niet. Hoe relatief snel ook de rust in Kenia weergekeerd kan zijn, het kan jaren duren voordat de imagoschade is hersteld. Juist dat hebben de Likoni-rellen eerder bewezen. Gekoppeld aan het verlies dat Kenia verder nog zal lijden, is somberheid over de economisch groei waarschijnlijk niet meer dan een teken van realiteitszin.

Precies dat ook is wat de chefkok van het Mombasa Beach Hotel zich maar al te goed realiseert. Of de bell boy van het hotel, die hoopt dat we er morgenavond ook nog zullen zijn, want dan heeft hij opnieuw dienst en zal hij wie weet toch nog iets aan tipgeld opstrijken naast zijn mogelijk laatste salaris.

Het sympathieke, maar vrijwel lege hotel biedt een treurige aanblik. Dat wordt de volgende ochtend aan het ontbijt alleen maar erger, als tussen de twee ‘gewone’ gasten enkel wat paartjes zijn te ontwaren die zijn ontstaan in de kortstondige liefde tussen de Keniaanse ‘beach boys’ en de al heel wat oudere Europese dames.

Ze gaan grimlachend het overvolle buffet tegemoet.

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden