Gooi, smijt, kook

In zijn nieuwe boek beweert kok Jamie Oliver dat je zijn gerechten in 15 minuten kunt klaarmaken. Klopt dat wel? Een kok, een student en een receptenmaker nemen de chef op de proef.

De kwestie, met de potentie om uit te groeien tot een wereldwijd schandaal, werd op sociale media aanhangig gemaakt en in deze krant aangekaart door Ionica Smeets, schrijfster van de rubriek Wiskundemeisjesin het Kennis-katern van de Volkskrant. Haar probleem is simpel: het nieuwste boek van de Britse kok Jamie Oliver heet Jamie in 15 minuten en belooft recepten voor 'overheerlijke' gerechten die binnen een kwartier op tafel staan. 'It will change the way you cook', belooft de 'Naked Chef' op YouTube.


Maar is dat wel te doen, in 15 minuten? Thuiskok Ionica Smeets lukte het in ieder geval niet. Na een kwartier koken, was zij slechts halverwege haar Geblakerde kip met san-fran-quinoasalade. De paprika's, mango's en avocado's moesten toen nog worden gesneden. Uiteindelijk was ze alles bij elkaar ruim drie kwartier kwijt. Zij was niet de enige, zo bleek uit een stortvloed aan bijval op Twitter. Dan is de vraag: is er iemand die het wél kan?


Daar een goed antwoord op krijgen kan maar op één manier: zelf testen. En zo staan op een doordeweekse ochtend in de keuken van restaurant Fifteen in Amsterdam, drie koks klaar om Jamie's recepten op proef te koken: Bastiaan Doesburg, chef-kok van Fifteen, opgezet door Jamie Oliver himself; Loethe Olthuis, lid van de Volkskeuken, de dagelijkse receptenrubriek in de Volkskrant en schrijfster van het kookboek Spitsuurkoken met snelle recepten voor drukke mensen, en Anne Hammers, studente met als enige culinaire kwalificatie dat ze koken leuk vindt.


Ze gaan ieder drie gerechten koken voor vier personen. Niemand weet van tevoren wat ze gaan maken. Iedereen krijgt een kwartier de tijd om het recept door te lezen en alle spullen en ingrediënten klaar te zetten. Een pan water kookt op het vuur, de keukenmachine staat paraat, precies zoals Jamie het voorschrijft.


Het eerste recept is Garnalenlinguine met gebakken broodkruim en Siciliaanse venkelsalade. Doesburg knalt meteen de pasta in de pan, Olthuis begint de groenten te hakken, de benjamin Hammers studeert nog op het recept. 'Ik heb geen idee wat dit moet gaan worden.'


Na 3 minuten gaan bij Doesburg de garnalen in de pan, Hammers kiepert het hele blikje ansjovis in haar tomatensaus terwijl het recept vraagt om slechts vier reepjes. Olthuis moppert: 'Hier staat halverwege het recept ineens schoongemaakte bleekselderij. Daar komt-ie nu mee.' Van een van de fornuizen stijgt de geur van verbrande knoflook op.


Met nog 1 minuut en 40 seconden te gaan, is chef-kok Doesburg klaar om uit te serveren. De andere twee zijn nog niet zo ver. Als de tijd om is, zit Olthuis' pasta nog in de pan en moet ze nog beginnen aan de garnalen. Hammers heeft net haar pasta klaar. Maar de salade is nog onder constructie. 'Alleen als je van grof houdt.'


Na even uitblazen gaan ze door met de volgende gang: Geniale Griekse kip met kruidige couscous en tzatziki. Het scenario herhaalt zich. De geroutineerde chef-kok werkt strak, nauwkeurig en snel. Met nog 3 minuten te gaan, schept Doesburg de borden al op.


Hammers knalt in de laatste seconde een haastig in elkaar gekwakt bord eten op de bar. 'Het is wel een studentenbord.' Olthuis brandt haar vingers aan de hete couscous, maar haalt het met de hakken over de sloot. Alleen de feta verkruimelen redt ze niet. Ze is ontevreden: 'Die couscous is niet mooi gemengd.'


Voor het laatste gerecht gaan we op de groententoer: Blije koeienburgers van bonen met 'old school coleslaw' en maiskolven. Doesburg werkt snel en zelfverzekerd. Hij is opgelucht. 'Niet omdat het boek van mijn eigen baas is. Maar anders moet ik het nog een jaar hier in de keuken horen.'


Hammers is vastbesloten deze keer binnen de tijd te blijven. Ze holt met haar broodjes naar de oven, laat haar burgers bijna verbranden en steekt en passant bijna een theedoek in de fik. Net voor het verstrijken van de tijd schuift ze haar bord op de bar. In haar hand houdt ze een ui. 'Waar moest die nou in?'


Olthuis, vastbesloten om lekker te koken en zich niet op te laten jagen, gaat weer nat. Haar broodjes zitten nog niet eens ín de oven, laat staan eruit. 'Ik dacht dat ik handig was in de keuken, maar dit is toch echt wat anders.'


Puffend valt ze neer op de bank waar we de balans op maken. De chef-kok: drie keer binnen de tijd. De geoefende thuiskok: twee keer grandioos niet gehaald, een keer bijna. De jonge amateur: drie keer bijna gehaald, maar vraag niet hoe. 'Als ik het nog een keer zou moeten doen en ik weet hoe de keukenmachine werkt, dan haal ik het.'


Het is niet gemakkelijk, beaamt Doesburg. Maar als het moet, kan het. Zo luidt ook de algemene conclusie over Jamie Olivers recepten in 15 minuten: het kan, als je goed voorbereid bent, alles klaarstaat en je flink doorpeest. Dat zal wel, zegt Olthuis. 'Maar zo wil ik helemaal niet koken.'


Het smaakt overigens uitstekend, moet ze toegeven. 'Die venkelsalade is briljant.' Nog even over de kosten: de boodschappen zijn gedaan in een gewone supermarkt. Per maaltijd hebben we gemiddeld 4 euro per persoon uitgegeven, 80 cent minder dan Jamie berekend heeft. Goedkoper dan een magnetronmaaltijd, maar toch nog te duur, vindt Hammers die van 40 euro in de week moet eten. De keuken achter hen is inmiddels veranderd in een chaos. Trek daarvoor ook rustig nog een kwartier uit.


Jamie Oliver werd op 27 mei 1975 geboren in Clavering, Essex, als zoon van een pubeigenaar. Hij geldt als de rijkste kok ter wereld met een vermogen van 150 miljoen Britse pond (175 miljoen euro). Oliver heeft ongeveer 10 miljoen kookboeken verkocht. Van zijn vorige boek Jamie's 30 minutes meals gingen in Groot-Brittannië meer dan een miljoen exemplaren over de toonbank. Hij heeft twee restaurantketens: Jamie's Italian en Fifteen, waar moeilijk opvoedbare jongeren een tweede kans krijgen. Jamie in 15 minuten is zijn veertiende boek dat in het Nederlands is vertaald.


Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden