Goedkopere energie zoeken loont

Huishoudens die op zoek gaan naar de goedkoopste leverancier betalen per jaar maximaal 450 euro minder. Dat is te danken aan de liberalisering van de energiemarkt.

AMSTERDAM - Consumenten die klant zijn geworden bij de goedkoopste energieleverancier hebben de afgelopen drie jaar 1.150 euro minder voor gas en stroom hoeven te betalen dan wie vaste klant bleef bij een groot energiebedrijf zoals Nuon.

Dat blijkt uit een berekening van energievergelijker Prizewize. 'Slapende' klanten betaalden 6.460 euro voor drie jaar energie; prijsbewuste overstappers 5.313 euro.

Het verschil van bijna 20 procent hebben de klanten te danken aan de liberalisering van de energiemarkt, die deze maand precies tien jaar van kracht is. Per saldo pakte die operatie gunstig uit voor alle consumenten.

De gemiddelde Nederlandse huishoudelijke energierekening steeg tussen 2004 en 2014 niet harder dan de inflatie, terwijl het aandeel van netwerkkosten, belasting en btw op die nota wel licht toenamen.

De volledige liberalisering van de energiemarkt geldt sinds 1 juli 2004. Drie jaar eerder konden consumenten al kiezen voor een leverancier van groene stroom; daarna ook voor alle elektriciteit en gas.

Na tien jaar zijn de drie traditionele leveranciers Nuon, Eneco en Essent nog steeds marktleider in de provincies waar ze voorheen monopolist waren. Samen met hun nieuwe opgerichte goedkope submerken hebben de grote drie ruim 80 procent van de stroom- en gasmarkt in handen, constateerde de Autoriteit Consument en Markt vorig jaar in een analyse.

Met name slapende klanten zijn daarvan dus de dupe. Een gemiddeld huishouden betaalde per jaar maximaal 451 euro meer, aldus de consumentenwaakhond.

De resultaten van de liberalisering lijken daarmee op die van de markt van telefonie, die vijftien jaar geleden werd ingezet. Ook die leidde tot structureel lagere prijzen, hoewel voormalig monopolist KPN nog steeds een groot deel van de markt in handen heeft. Vorig jaar bezat KPN 43 procent van de mobiele markt, naast een kwart van de tv-aansluitingen en 41 procent van de markt van breedbandinternet.

Het aandeel klanten dat jaarlijks overstapt van telecomaanbieder is nauwelijks bij te houden, vooral vanwege het gemak waarmee mobiele klanten kunnen switchen van provider. Bij energiemaatschappijen steeg het aantal overstappers van 5 procent in 2004 tot 13 procent het afgelopen jaar. Sinds de liberalisering is volgens de Autoriteit Consument en Markt 44 procent van de Nederlandse huishoudens minstens één keer overgestapt.

undefined

Grijze prijsvechter

De prijs is daarbij veruit het belangrijkste motief, zegt Hans de Kok van Prizewize. Driekwart tot 80 procent van de overstappers heeft volgens hem uitsluitend financiële motieven. De Autoriteit Consument en Markt onderschrijft dat op basis van eigen consumentenonderzoek. Driekwart van alle consumenten die overstapt of dat overweegt, doet dat vanwege de prijs. 'Groene stroom lijkt geen reden van belang te zijn. Slechts 6 procent geeft aan daarom een overstap te maken. Ook de kwaliteit van dienstverlening, zoals de klantvriendelijkheid of betere service, is nauwelijks een reden om van aanbieder te veranderen', aldus de ACM.

De succesvolste nieuwe energieleveranciers profileren zich dan ook als (grijze) prijsvechter. Van hen haalde de Nederlandse Energie Maatschappij het grootste marktaandeel binnen, van naar schatting 11 procent.

De nieuwe leverancier voerde vorig jaar zelfs campagne tegen 'onechte' groene stroom. Maar inmiddels bestaat haar omzet voor bijna 10 procent uit windenergie, aldus de maatschappij. Groene leverancier Greenchoice, met een marktaandeel van ongeveer 9 procent, is de grootste nieuwe duurzame leverancier.

Opvallend is het gedrag van energieconsumenten in Zeeland, die na tien jaar nog het trouwst (59 procent) vasthouden aan hun traditionele leverancier Delta. Dat is geen teken van behoudzucht, denkt De Kok.

'Delta levert ook andere diensten zoals tv, kabel en telefonie. Je krijgt zelfs korting naarmate je meer van die producten afneemt. Het heeft daardoor een bredere klantenbinding. Concurrenten weten dat het weinig oplevert wanneer ze op de markt van Middelburg klanten proberen te winnen.'

undefined

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden