Goede voornemens, slechte timing

Dit jaar minder mensen met goede voornemens...

Amsterdam Bomvolle sportscholen, rijen bij de Weight Watcher-cursussen, extra veel joggers in het park: de eerste dag van een nieuw jaar betekent dat we nu echt ons leven gaan beteren. Want een nieuw kalenderjaar geeft nieuwe kansen. En dus gaan we:

- Stoppen met roken (alweer)

- Nu echt dun worden vóór aanvang van de zomervakantie

- Daarna ook dun blijven

- En een nieuwe baan zoeken

Goede voornemens horen traditioneel bij het nieuwe jaar, maar werken helemaal niet, zeggen psychologe Roos Vonk en cultuurhistorica Ineke Strouken. Een beter moment het leven te beteren is het voorjaar: de wintermaanden zijn achter de rug en extra isolatie (lees: vet) is niet meer nodig. En omdat een nieuwe periode aanbreekt, zijn nieuwe gewoonten – zoals niet meer roken – makkelijker vol te houden.

Goede voornemens voor het nieuwe jaar verliezen aan populariteit, blijkt uit onderzoek van TNS-NIPO in opdracht van RTL. Had vorig jaar nog 51 procent van de Nederlanders een goed voornemen, dit jaar is dat percentage gezakt tot 42.

De meeste voornemens liggen voor de hand, blijkt uit de toptien, en gaan vooral over onszelf: op nummer één staat nog steeds het voornemen om meer te gaan genieten van het leven (24 procent), gevolgd door meer bewegen (17 procent) en afvallen (15 procent). Tijdsbesteding is een belangrijk punt bij de goede voornemens: meer tijd doorbrengen met partner, vrienden en gezin wordt door de ondervraagden belangrijker gevonden dan minder geld uitgeven of stoppen met roken.

Of deze voornemens ook echt uitgevoerd worden, is een ander verhaal. Over een vaag voornemen als meer tijd voor dierbaren: 96 procent denkt dat ze hun voornemen meer aandacht aan hun gezin te geven gaan realiseren. Concrete voornemens als afvallen, stoppen met roken of een andere baan geven de ondervraagden minder slagingskans (57 tot 69 procent). Slechts 40 procent van de ondervraagden verwacht dat het lukt in 2009 daadwerkelijk minder geld uit te geven.

Stop dan maar met jezelf voor de gek houden, zegt psychologe Vonk, die onderzoek deed naar goede voornemens. ‘Als je van tevoren weet dat je een voornemen niet kunt volbrengen omdat het ieder jaar nog is mislukt, leg je er dan bij neer en denk: ik ben nu eenmaal 10 kilo te zwaar/een kettingroker/geen sporter. Een voornemen moet haalbaar zijn. Veel mensen houden er geen rekening mee dat het gewoon heel moeilijk is af te vallen.’ Externe factoren zijn daarbij belangrijk voor het slagen van een plan. ‘Band lek, kind ziek, sportschool dicht. Daar gáát je plan.’

1 januari is helemaal niet het goede moment om je leven te beteren, zegt Ineke Strouken, directeur van het Nederlands Centrum voor Volkscultuur. Goede voornemens horen volgens de cultuurhistorica niet in deze koude winterperiode. Niet een nieuw jaar, maar een nieuw seizoen is het moment van bezinning. ‘Het is geen nieuwe tijd. Er komen nog drie wintermaanden aan. Met goede voornemens hoor je je klaar te maken voor de zomer.’

Zo gebeurde dat vroeger: de winterkleren gingen rond Pasen in de kast, de grote schoonmaak diende zich aan en ondertussen bedacht je op welk persoonlijk vlak verbetering noodzakelijk was. En dan lukte het (soms) ook. ‘Als je je voornemens op 1 januari laat ingaan, zijn ze binnen 5 minuten weer achterhaald.’

Dat beaamt Monique Donkers van Weight Watchers Nederland. De afvalcursussen van de Weight Watchers worden in de maand januari overspoeld met nieuwe leden. Drie keer zoveel als in de rest van het jaar. De vetarme chocoladerepen zijn niet aan te slepen, maar vier weken later zitten de Weight Watchers-coaches met lege stoelen in de zaal. Zo halverwege februari is tweederde van de cursisten alweer afgehaakt.

Stoppen met roken, misschien wel het meest besproken goede voornemen, is 7 procent van de ondervraagden van plan. Volgens de stichting Stivoro gaat het om 272 duizend rokers die een poging gaan doen. Het rookverbod in juli was een betere stok achter de deur: in de maanden mei en juni probeerden zeker 600 duizend rokers van de sigaretten af te blijven.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden