RechtbankverslagMartien R.

‘Godfather’ van Oss voor de rechter: ‘Er is een beeld van mij gecreëerd dat helemaal niet klopt’

‘Ik heb alleen een partij hardhout besteld’, zegt Martien R. (49) uit Oss woensdag voor de rechtbank in Den Bosch. Dat er ook 1.561 kilo cocaïne zat tussen de boomstammen uit Colombia, daar wist hij niks van. Hij had niets te maken, zegt hij, met het drugstransport dat in augustus 2018 werd onderschept in de haven van Antwerpen.

Rechtbanktekening van een zitting in februari. Boven, van links naar rechts: Martien N., Anton R., Toon R., advocaat Jan-Hein Kuipers en Martien R. Onder, van links naar rechts: Siebren M., Frank L. en Anton M.Beeld ANP

De godfather van Oss of zelfs van Brabant wordt hij genoemd. Maar ook dat vindt hij onzin. Het Openbaar Ministerie heeft hem al sinds 2014 op de korrel, klaagt hij tegen de rechter. ‘Er wordt te pas en te onpas met verklaringen gegoocheld’, zegt hij, voorlezend van enkele handgeschreven papiertjes die hij in de gevangenis van Roermond heeft gecomponeerd. ‘Alleen in mijn familie zitten al zeventien Martiens of Martins. Maar het OM legt alles bij mij neer.’

Justitie zou hem ook verdenken van liquidaties of pogingen tot liquidaties. De waarheidsvinding is ver te zoeken in deze zaak, vindt hij. ‘Er worden zoveel dingen opgeblazen. Er is een beeld van mij gecreëerd dat helemaal niet klopt. Dat is niet normaal.’

R. wordt ervan verdacht aan het hoofd te staan van een criminele organisatie die zich vanuit een woonwagenkamp in Oss bezig heeft gehouden met grootschalige drugs- en wapenhandel, waarbij het geweld niet wordt geschuwd. Woensdag staan naast R. zes andere verdachten voor de rechter tijdens een tussentijdse zitting, donderdag komen de andere acht veronderstelde bendeleden aan de beurt.

De politie doorzoekt het woonwagenkamp in Lith, gemeente Oss, in november 2019. De actie was deel van het onderzoek naar topcrimineel Martien R. Er werden onder meer acht handgranaten gevonden.Beeld Marcel van den Bergh / de Volkskrant

Heimelijke opnames

Onder hen zijn ook Martiens broers Tinus (60), Toon (55) en Anjo (45), zijn zoon Anton (26), neef Toon (40), schoonzus Bea (51) en schoonzoon Bart (25). De meeste kopstukken van de woonwagenfamilie werden in november gearresteerd nadat justitie maandenlang heimelijk beeld- en geluidsopnames had kunnen maken in ‘het kantoor’ waar de verdachte bendeleden hun plannen beraamden en waar ze andere criminelen ontmoetten. Dat was in de schuur achter de woning van broer Toon, waar in de buurt ook ondergrondse opslagplaatsen voor wapens en drugs werden gevonden.

Maar neef Toon was lange tijd voortvluchtig totdat hij medio mei in een vakantiepark in Ede kon worden gearresteerd. Dat was dankzij de spectaculaire politiehack van de versleutelde chatdienst EncroChat waarmee criminelen dachten vertrouwelijk en veilig met elkaar te kunnen communiceren. De verblijfplaats van Toon R. kon worden achterhaald door meerdere chatberichten via EncroChat.

In de schuilplaats van neef Toon vond de politie een doorgeladen vuurwapen, een flinke hoeveelheid drugs (xtc-pillen, amfetamine, crystal meth) en tien mobiele telefoons. Vlakbij het vakantiehuisje stond tevens een busje met jerrycans vol zoutzuur en de chemische stof apaan, grondstoffen voor de productie van synthetische drugs.

Die vondsten voert het OM woensdag aan om alle verdachten voorlopig nog in de cel te houden, om te voorkomen dat ze hun tak van sport opnieuw oppakken. ‘Zelfs het risico van het hergroeperen van de organisatie dan wel het continueren van criminele activiteiten behoeft niet enkel te worden verondersteld’, aldus de officier van justitie. ‘Het is ook feitelijk gebleken bij de aanhouding van Toon R.’

Kogelrijke liquidatie

R. en zijn neef Toon stonden tien jaar geleden ook al voor de rechter wegens een kogelrijke liquidatie op de A73. De rechtbank veroordeelde hen tot zware celstraffen – Martien kreeg 23 jaar opgelegd. Maar het gerechtshof sprak hen vrij wegens gebrek aan bewijs voor directe betrokkenheid bij de wildwestschietpartij op de snelweg.

Volgens het OM zijn de verdenkingen tegen R., zijn familieleden en andere verdachten dit keer ijzersterk. Niet alleen zijn er belastende geluids- en beeldopnames, ook zijn dna-sporen van diverse verdachten gevonden op vuurwapens. Tevens hebben Belgische criminelen verklaard op het woonwagenkamp in Oss te zijn geweest. Volgens hun verklaringen was daar ‘de organisatie van de drugstrafiek gevestigd en heette de patron De Kale’, aldus de officier van justitie, verwijzend naar het kale hoofd van R.

De advocaten willen dat het voorarrest van de verdachten wordt opgeheven. ‘Er worden zaken voorgespiegeld alsof alles klip en klaar is, maar dat is het niet’, zegt Jan-Hein Kuijpers namens hoofdverdachte R. De advocaat hekelt ook het plan van justitie om tijdens de rechtszaak ‘een film’ te tonen als visuele weergave van hoe de criminele organisatie te werk ging. Daarin zouden dan ook beeld- en geluidsopnames kunnen worden verwerkt die in het geheim in de vergaderschuur zijn gemaakt.

'Showmakerij’

Met de film moet de rechtbank kennelijk worden ‘overtuigd’, schampert Kuijpers, bij gebrek aan bewijs. Collega Klaas van Gijssel, die broer Toon bijstaat, is eveneens fel tegen deze ‘showmakerij’. Hij probeert zijn cliënt ook vrij te krijgen door te onderstrepen dat Toon analfabeet is en door een mankement aan zijn gehoorapparaat ook nog eens slecht kan horen. ‘Ik kan niet lezen en schrijven’, zegt Toon R. zelf tegen de rechter. ‘Hoe kan ik mij voorbereiden op een eerlijk proces?’

Volgens het OM probeert Toon zijn rol te bagatelliseren. De officier citeert een opgenomen gesprek tussen Toon en zijn vrouw Bea, die als de bankiers van de criminele bende worden beschouwd. Op een gegeven moment klaagt Toon dat zijn duim zeer doet. ‘Waarvan?’, vraagt Bea. Toon antwoordt: ‘Van het geld tellen.’

Lees verder

Hij wordt gezien als de ‘godfather’ van Brabant. Wie is toch Martien R.?

Justitie luisterde en keek stiekem mee in het kantoor van de drugsbende.  In een schuur op het woonwagenkamp werden alle plannen beraamd.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden